Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/112 K.2023/1140

Av. ... - ... Av. ... - ... Av. ... - Av. ... - ...

DAVALI : ... -

... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ...

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Rücuen Tazminat)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 29/11/2023

YAZIM TARİHİ : 29/11/2023

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/10/2020 tarih ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; ... genel müdürlüğü ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşme gereği sayaç okuma, açma kapama, kaçak su tespiti, su sayaçları sökme takma hizmetlerinin alınması ile ilgili olarak imzalanan sözleşme gereği, davalı şirketin müvekkili ... adına ve kendi çalışanları ile su kapama, açma, sayaç değiştirme ve kaçak su tespiti hizmet kiralama hizmeti yürüttüğünü, söz konusu hizmet sözleşmesi gereğince ve davalı şirkete bağlı olarak çalışan işçilerden biri olan ... ...'nın davalı şirket tarafından 18/09/2014 tarihinde iş akdine son verildiğini, bunun üzerine dava dışı işçinin Adana 7. İş Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasından işe iade davası açtığını, mahkemece davanın kabulüne karar verildiğini ve Yargıtay aşamasından geçip onanarak kesinleştiğini, dava dışı işçi ... ... vekili tarafından kurumlarına karşı Adana 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünde Adana 14. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile de ücret alacağı yönünden icra takibi başlatmış olup kurumları tarafından ilgili icra dosyalarına ödeme yapıldığını, dava dışı işçi ... ... için 08/07/2015 tarihinde 1.701,61.TL ve 23/07/2015 tarihinde 363,63.TL ve 05/04/2016 tarihinde 38.209,89.TL olmak üzere ödenen toplam 40.275,13.TL'nin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı ve yetki itirazlarının bulunduğunu, dava dışı işçiye iş emirlerini verenin müvekkili olmayıp ... olduğunu, bunun da işçilerin çalışma ve kontrollerindeki tüm yetkinin ...'ye ait olduğunu ortaya koyduğunu, personelin iş akdinin sona erdirilmesindeki tüm takdir yetkisinin idareye ait olduğunu, davacının yapmaması gerektiği halde yaptığı bir ödemeyi rücu talebine konu edemeyeceğinin açık olduğunu, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; "bilirkişi raporunda davacı kurumun Adana 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile Adana 14. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyalarına toplam 38.814,25.TL ödediğinin bildirdiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI/DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; görevsizlik kararı sonrasında yerel mahkemece yeniden bilirkişi raporu aldırılması gerekirken bilirkişi raporu aldırılmadığını, dosyanın uzunca bir süre sürüncemede kaldığını, bilirkişi raporunun hatılı olduğunu, bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları itirazların hiçbirinin dikkate alınmadığını, davacı yanın alt yükleniciden geri alırım düşüncesiyle yapmaması gereken ödeme yaptığını, hesaplamanın hatalı olduğunu gerekenin çok üstünde ödeme yapıldığını, davalı şirketin ihaleye istinaden işçileri çalıştırdıklarını, asıl iş verenin davacı ... olduğunu,

işçilerin çalışma ve kontrollerinin ...'de olduğu, bu nedenle ödemenin tamamından ... sorumlu olduğunu, bilirkişi raporunda ihale dokümanlarının eksik incelendiğini, ihale dokümanlarında işçilerin kıdem tazminatı vs.hak ve alacaklarından sadece davalının sorumlu olduğuna dair bir hüküm bulunmadığını, dava dışı işçilere yapılan ödemeler nedeniyle davacı Belediye ve davalının yarı oranda sorumlu olduğunu, yerel mahkemece birleşen ve asıl davaların tümüyle kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşmelere göre işçilere ödenecek bedelden davalı şirketlerin sorumlu olduğunun belirtildiğini, Yargıtay Kararlarının da bu yönde olduğunu ileri sürerek kararın reddedilen kısmının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen tazminatın rücuen tahsili talebine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verildiği işbu karara karşı davacı ve davalı vekilince ayrı ayrı istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi HMK'nin 355.maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince taraflarca dayanılan delillerin toplanmasından sonra uyuşmazlık konusu hakkında bilirkişi raporu alındığı ve bilirkişi tarafından yapılan hesaplama sonucunda belirlenen miktar esas alınmak suretiyle davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun açık, denetime elverişli ve dosya kapsamına uygun olduğu kanaati hasıl olmuştur.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.(Yargıtay 15.HD'nin 2021/933-2926 EK sayılı bu mahiyettedir)

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde işçiye ödeme yapıldıktan sonra ödenen miktardan kimin ne miktarda sorumlu olacağının taraflar arasındaki sözleşme uyarınca tespit edileceği ve taraflar arasındaki sözleşmede davacı kurumun hizmet satın alan kişi olarak işçi ücretlerinden de sorumlu olacağına dair açık bir hüküm bulunmadığı anlaşılarak, alt işveren tüm işçilik alacaklarından sorumludur.

Somut olayımızda; davacı kurum ile davalı şirket arasında hizmet alım sözleşmeleri düzenlendiği, dava dışı işçi ... ...'nın işten çıkarılması nedeniyle Adana 7. İş Mahkemesi'nde işe iade davası açtığı, yapılan yargılama sonucunda feshin geçersizliğine ve davacının davalı alt işveren ...

Dağıtım Hizmetleri A.Ş.'de işe iadesine karar verildiği, Yargıtay 7. Hukuk Dairesi'nin 05/11/2015 tarih, 2015/23093 Esas ve 2015/21593 Karar sayılı ilamı ile Adana 7. İş Mahkemesi kararının onandığı, dava dışı işçi ... ...'nın alacaklarının davacı kurum tarafından Adana 6. İcra Dairesi'nin ... Esas ve Adana 14. İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı takip dosyalarında yapılan icra takibi sonucunda 08/07/2015, 23/07/2015 ve 06/04/2016 tarihlerinde ödendiği, bu suretle davacı kurumun ödediği miktarı davalı şirkete rücu hakkının doğduğu, davalı ile davacı arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmelerinde İş Kanunu'ndan doğan yükümlülüklerin ve işçi haklarından doğan sorumluluğun yükleniciye ait olduğu hususunda düzenlemelerin mevcut olduğu, bu suretle davalı şirkete alacağın rücu edilebileceği anlaşıldığından ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabul ve kısmen reddine yönelik olarak karar verildiği,

mahkemece verilen kararın yukarıda yapılan açıklamalar ışığında usul ve yasaya uygun olduğu, davalı ...Ş. vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin esas açısından yerinde olmadığı, davacı ... vekilinin ise istinaf etmiş olduğu kararın miktar itibarıyla kesin olması karşısında usul açısından yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı ve davalı vekillerinin ayrı ayrı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · e-imzalıdır. · ... · Üye · ... · e-imzalıdır. · ... · Üye · ... · e-imzalıdır. · ... · Katip · ... · E-imzalıdır.