Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/321 K.2025/542

2- ... - ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR

1- ... - ... VEKİLLERİ : Av. ... : 2- ... - .

DAVA KONUSU

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 26/03/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 26/03/2025

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2021 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin ... İlçesi ... Mahallesinde bulunan ... Yapı Market isimli iş yerinde inşaat malzemesi alım satım işiyle uğraştıklarını, davacıların bazı müteahitler ile vermiş oldukları malzeme karşılığında daire alma konusunda anlaştıklarını, davalıların murisi ... ile müvekkillerinin arasında 19/01/2016 tarihinde yapılan protokolle istinaden müvekkillerinin vermiş olduğu malzeme karşılığı alacakları ... ... Mahallesi ...

Yapı İnşaat (... )isimli şahsın yapmış olduğu apartmanın 4. katında yer alan daire ile yine davacıların alacaklarına karşılık ...

İnşaat (...) tarafından müvekkillerine verilecek olan dairenin, davalıların Murisi ...’ ye devredilmesi hususunda anlaştıklarını, bu hususta aralarında 2 adet protokol tanzim edildiğini ve davalıların murisi ...'ye söz konusu konutun devredilmesine kadar teminat maksatlı 2 adet teminat senedi düzenlenerek verildiğini, iş bu protokollerde müvekkiller tarafından verilen Teminat senetlerinin iade edileceğine dair düzenleme olduğunu,

Protokollere istinaden devir öncesi güvence amacıyla davalıların murisi ... ‘ye müvekkili ...’nın asli borçlu ve diğer müvekkili ...’nın ise kefil olduğunu 19/01/2016 tanzim tarihli 31/10/2016 ödeme tarihli 169.000.TL tutarlı senet ile 19/01/2016 tanzim tarihli 31/07/2016 ödeme tarihli (ondokuz ocak iki binonaltı) 210.000,00.TL (ikiyüzonbinTürkLirası) olmak üzere iki adet Teminat senedi verildiğini ancak verilen teminat senetleri devir sonrasında müvekkillerine iade edilmediğini, teminat senetlerinin sırayla icra takibine konu edilerek haksız bir alacak oluşturulmaya çalışıldığını,

kambiyo vasfı bulunmayan 19/01/2016 tanzim tarihli 31/10/2016 ödeme tarihli 169.000.TL tutarlı senet hakkında yapılmış olan icra takibinin itirazları üzerine .... İcra Müdürlüğü tarafından durdurulmasına müteakip ikinci senet üzerinde değişiklik yapılmak suretiyle icra takibi başlatıldığını, ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasına dayanak senedin yapılan değişiklerle kambiyo vasfına uydurulmaya çalışıldığını, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'na yapılmış olunan şikayet neticesinde ... Sor. Sayılı soruşturma dosyası kapsamında Emniyet Genel Müdürlüğü ...

Kriminal Polis Laboratuvarından alınan raporda ''tetkik konusu senedin ön yüzünde bulunan ''31 temmuz'' şeklinde yazıların, daha evvel bu bölümde bulunan ve tarafça '' ondokuzocak'' olarak okunan yazıların üzerinden daksil maddesiyle kapandıktan sonra yazıldıkları ve ''ikibinonaltı'' şeklindeki yazıların üzerinden mükerrer gidildiği müşahade edildiğini beyan ederek ... icra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı takibe konu Teminat Senedinden dolayı borçlu olmadığının tespitine (istirdatına) ... icra Müdürlüğünün ... E. sayılı takibin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; emekli öğretmen olan ve aynı zamanda gözleri %100 görme engelli olan muris ..., tanıdığı köylüsü/arkadaşı olan ve inşaat malzemesi satışıyla iştigal eden davacılardan baba ... ile oğlu ... ve dava dışı diğer oğlu ...'ya güvenerek sahibi olduğu dairelerini sermaye olarak kullanmaları için davacılara/yönlendirdiği kişilere verdiğini, davacıların aldıkları daireler karşılığında müteahhitlerden malzeme karşılığı alacakları benzer özellikteki yeni yapım daireyi murise vermeyi taahhüt ettiklerini,

güvene dayalı şifahen yapılan bu anlaşma bir süre sonra gecikmeler nedeniyle taraflar arasında 18/12/2015 tarihinde tutanak altına alındığını, davacıların yapılan bir kaç inşaattan daire aldıklarını ancak bir türlü anlaşma gereği taahhüt ettikleri daireyi muris ...'ye teslim etmediklerini, ...'nin, davacıların işlerini düzeltmesi ve kendine verdikleri sözü tutabilmeleri için muhtelif zaman ve miktarlarda daireler dışında nakit para da verdiğini, davacı tarafın sunmuş olduğu 19/01/2016 tarihli protokolde belirtilen ...

Bld. ...

Mah.deki ( ...'ın ) yapmış olduğu apartmanın 3.katı olan daire de muris ...'ye teslim edilmediğini, yani davacı tarafın icra dosyasına konu senedin teminat senedi olduğu iddiasını kabul etmemekle birlikte delil olarak sunmuş oldukları protokolün gereği dahi davacılar tarafından yerine getirilmediğini, dava dosyasına konu bonoların teminat senedi olmadığını, kambiyo senedi niteliği taşıyan bonoların sebepten mücerret kıymetli evrak niteliğinde olduğu gerçeği karşısında bonoya karşı sürülen her türlü iddianın aynı nitelikte yazılı delillerle kanıtlanması gerektiğini, davacı borçlunun,

bononun anlaşmaya aykırı doldurulduğu yönündeki iddiasını İİK'nın 169/a-1. maddesinde belirtilen nitelikte yazılı bir belge ile ispatlaması gerektiğini, davacıların senetlerdeki imzaya ve meblağlara hiçbir itirazı olmadığını, davacıların bonoları kötü niyetli olarak kambiyo vasfı taşımayacak şekilde düzenlemeye çalışıp gözleri görmeyen (kör) muris ...'ye verdiklerini, icra dosyasına konu bono kambiyo niteliğinde olduğunu, davacı tarafın tüm haksız iddia ve ithamlarını red ettiklerini,

Kötü niyetli olarak açılan davanın reddi ile davasında haksız ve kötü niyetli olan davacı aleyhinde %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2021 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararında, ispat külfetinin davacılarda olduğunu ve iddianın yazılı delille ispat edilmesi gerektiğini ancak davacı taraflar davasını ispatlayamadığından ispatlanamayan davanın reddine, ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilmediğinden şartları oluşmayan davalı lehine kötüniyet tazminatı verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACILAR TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile müvekkillerinin aleyhine başlatılan ve kambiyo senedine dayalı icra takibindeki borcu kabul edilmesinin mümkün olmadığını, tüm bu hususlar yerel mahkeme tarafından değerlendirilmeden bir hüküm kurulduğunu ve iyi niyetli olmayan değişikliklerle aslında müvekkilleri tarafından bir sözleşme dahilinde teminat maksatlı olarak verilen senetlerin kambiyo vasfına uydurulması suretiyle müvekkillerinin aleyhine huzurda ikame edilen davaya konu borcun çıkartıldığını, dava dilekçesinde açıkça tanık deliline dayanmasına rağmen, mahkemenin tanıkları dinlemeden eksik inceleme ile karar verdiğini,

dava dilekçesinde dava konusu borcun sebebi olan senedin taraflar arasında yapılan sözleşmeye istinaden bazı dairelerin davalıların murisine teslimi maksatlı teminat senedi olarak düzenlendiğini ve dolayısıyla da söz konusu sözleşme gereği ilgili dairelerin teslimi sonrasında müvekkillerine teslim edileceği açıkça ifade edilmiş olduğunu, zira; müvekkilerinin tapu kayıtları ile de sabit olduğu üzere edimlerini yerine getirmiş olduğunu ve dava dilekçesinde de açıkça belirtilen daireleri davalıların murisi ... adına devrettiğini, ancak;

bu devirler müvekkillerinin anlaşmalı oldukları müteahitler üzerinden direk ... üzerine yapıldığını, bu devirlere ilişkin tapu kayıtları getirtilmesi gerektiğini ve yine ilgili müteahitler de tanık olarak dinlenmesi gerektiğini, zira; ... Cumhuriyet Başsavcılığı ... Sor.

Sayılı dosyası içeriğinde dinlenen tanıklar da müvekkillerin edimlerini yerine getirdiğini açıkça ifade etmiş olduklarını, ancak; yerel mahkeme söz konusu devrilerin yerine getirildiğine ilişkin bildirmiş olunan tanıkları dinlemediğini, bunun yanında yazılı bir delil olan tapu kayıtlarının da hiç getirtmediğini,

tüm bu nedenle eksik inceleme ile ve Polis Kriminal Laboratuvarı tarafından üstünde oynama yapıldığını ve esaslı değişiklikler meydana getirildiği açık olan yine gerekçeli kararda yazılanın aksine dosya arasında var olan yazılı sözleşmeler ile teminat maksatlı olarak verildiği açıkça ortada olan senede dayalı olarak yapılan icra takibi sonucu oluşan borcu ve sonucunda yerel mahkeme tarafından verilen, müvekkillerini son derece mağdur eden hükmü kabul etmemekle birlikte istinaf incelemesine tabi tutulmasını talep etmiş olup,

ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak dava dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2021 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacılar tarafından, inşaat malzemesi alım satım işi ile uğraştıklarını, bazı müteahitler ile vermiş oldukları malzeme karşılığı daire alma konusunda anlaşıldığı, davalıların murisi ... ile yapılan 19.01.2016 tarihli protokoller ile ... ... Mahallesi ... Yapı İnşaat ( ...) isimli şahsın yapmış olduğu apartmanın 4. Katında yer alan daire ile ...

İnşaat ( ...) tarafından verilecek olan dairenin davalıların murisi ...'ye devredilmesi hususunda anlaşıldığını, söz konusu konutun devredilmesine kadar davalıların murisi ...'ye 2 adet teminat senedi verildiği, protokole ilişkin edim yerine getirilip bahse konu taşınmazların devrinin gerçekleştirilmesine rağmen teminat olarak verilen iki adet senedin davalıların murisi tarafından teslim edilmediği,

kambiyo senedi vasfı taşımayan çift vadeli teminat senedinin üzerinde değişiklikler yapılarak icra takibi başlatıldığı ileri sürülerek takibe konu teminat senedinden dolayı borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesi talep edilmiş, davalılar murisin sahibi olduğu daireleri sermaye olarak kullanmaları için davacılara/yönlendirdiği kişilere verdiği, davacıların müteahhitten alacakları yeni yapım daireyi murise vermeyi taahhüt ettikleri, gecikmeler nedeniyle taraflar arasında 18.12.2015 tarihli tutanak düzenlendiği, murisin davacılar tarafından 6-7 yıl oyalandığı, dairelerini ve kiralarını alamadığı,

davacıların taahhüt ettikleri daireyi murise teslim etmediği, murisin daire dışında nakit parada verdiği, bonoların teminat senedi olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş ve iş bu karara karşı davacılar vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında ... tarafından davacılar ... ve ... hakkında 100.000,00 TL asıl alacak 29.165,75 TL faiz, 300,00 TL komisyon olmak üzere toplam 129.465,75 TL nin tahsili talepli kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığı, takip dayanağı olarak 210.000 TL miktarlı 19.01.2016 Tanzim Tarihli, 31.07.2016 Vade tarihli senet gösterildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda davacılar tarafından takibe konu senedin murise devredilecek konut kapsamında teminat olarak verildiği, buna ilişkin protokoller düzenlendiği, konutun devrini gerçekleştiği, ancak senedin iade edilmeyip haklarında takip başlatıldığı iddia edilmiş olup davalıların ise murisin sahibi olduğu daireleri sermaye olarak kullanmaları için verdiği,

davacıların yeni yapılacak daireyi murise vermeyi taahhüt ettikleri, taraflar arasında 18.12.2015 tarihli tutanak tutulduğunu, murisin davacıların işlerini düzeltebilmesi için ve verilen sözü de tutabilmesi için zaman zaman elden para verdiğini savunulmakta olup, davacıların dava dilekçesi ekinde 19.01.2016 tarihli iki adet Protokol başlıklı belgeyi dosyaya sunduğu, 19.01.2016 tarihli protokollerin incelenmesinde belgelerin ... ... ve alıcı ... arasında düzenlendiği,

protokollerde "......ev bittikten sonra senet alınıp iptal olacaktır." ve "...bu daire ile ilgili ...'ye vermiş olduğumuz senet alınıp yırtılacaktır" şeklinde hükümler bulunduğu, icra takibine konu senetten dolayı borçlu olmadığını ispat yükü davacı borçlularda olup, davacıların iddiasını yazılı delillerle ispatlamak zorunda olduğu, davacılar davalıların murisinin imzasının bulunduğu 19/01/2016 tarihli protokole dayanmış olup, her iki belge içerinde de dairenin ...'ye teslim edileceği senetlerin iptal edileceği hususlarının yazılı olduğu,

takibe konu senedin düzenleme tarihi ile protokollerinin tarihinin aynı olduğu (19/01/2016), ayrıca dava konusu tarafların delil olarak dayandığı ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Esas sayılı soruşturma dosyasında kapsamında alınan ...'nin ifadesinde " ......

Sonrasında ...'dan ikinci bir daire anlaşmalı olarak 185.000 TL karşılığı bir daire daha aldım ... ile bu daire için 185.000 TL para vermemden dolayı daire teslimine kadar olan süre için 19.01.2016 tanzim tarihli 31.07.2016 ödeme tarihli 210.000,00 TL lik teminat senedi aldım" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmakta olup, bu durumda mahkemece davacı tarafın delil olarak dayandığı protokol başlıklı belgelerin aslı celbedilip, protokol içeriğinde belirtilen taşınmazların tapu kayıt bilgilerine ilişkin davacı tarafın beyanı alınarak,

davalılarında delil olarak dayandığı 18.12.2015 tarihli tutanak ile davalıların delil olarak dayandığı tapu kayıt bilgilerine ilişkin beyanı alınarak tarafların iddia ve savunmalarında belirtilen taşınmazların tüm devirlerini gösterir tapu kayıtları getirtilerek, davacıların senetlerin verilmesine sebep olduğu iddia edilen edimleri değerlendirilerek, davacıların davaya konu senetten dolayı borçlu olup olmadıkları değerlendirilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile davanın reddine karar verilmiş olmasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına, eksik hususlar tamamlanıp yeniden karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır