Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/796 K.2025/511

Av. ... Av. ...

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 21/03/2025

YAZIM TARİHİ : 21/03/2025

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/... esas ve 2022/... karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında Mersin-Bulgaristan arası narenciye taşıması için gidiş-dönüş toplamda 3.000.EURO ücret karşılığında anlaşmış olduklarını, 23.11.2020 tarihinde yüklenen ... plakalı araçları yola çıkmış olduğunu, 25.11.2021 tarihinde davalı şirket tarafından Kapıkule sınır kapısında aracın beklemesini talep edildiğini, davalı şirketin talebi doğrultusunda Mersin'e doğru geri geldiğini ve 27.11.2021 tarihinde malı şirkete teslim ettiklerini, ancak davalı şirketin müvekkilinin hak etmiş olduğu 3.000-EURO'luk taşıma ücretini ödemediğini, mağdur olduklarını davanın kabulüne, itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... A.Ş.'nin 23.11.2021 tarihinde düzenlenen taşıma sözleşmesine göre ihraç ettikleri greyfurtların Mersin'den Sofya-Bulgaristan'a 1.500,00.Euro ücreti karşılığında ... ...

5659 plakalı tır aracı ile üstlenmiş olduklarını, taşımanın başlanmasından sonra tır aracı İstanbul'dayken ihraç edilecek emtianın türünün değiştirilmesi gerektiğinden taşıma durdurularak emtianın Mersin'e geri taşındığını, TTK 869/2 maddesine göre taşıyıcının taşımanın tamamlanan kısmı ile orantılı bir ücreti hak edeceğini, 868/1 maddesi (3),(4) bentleri gereği verilen talimata uyan taşıyıcının taşımanın sona erdiği noktaya kadar olan taşıma ücreti ile taşımanın sona erdiği noktadan geri getirdiği taşıma noktasına kadar giderleri için uygun bir ücret talep edebileceğini, bu ücretin 3.000,00.Euro tutarında olamayacağını,

resen belirlenecek hukuki nedenler ile saptanacak kanıtlar karşısında davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; dava konusu faturanın davacı defterinde kayıtlı olmakla birlikte davalı defterlerinde kayıtlı olmadığını, ancak tarafların dava ve cevap dilekçelerindeki beyanları ile duruşmada alınan beyanları ve dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler dikkate alındığında taraflar arasında taşıma ilişkisinin bulunduğu, taşımanın gerçekleştiği ve dava konusu malın İstanbul, Kapıkule sınır kapısından geçmeden Mersin'e geri döndüğünün ihtilafsız olduğu,

dolayısıyla malın İstanbul'dan Mersin'e geri döndüğünün kabul edilerek gönderici/davalı tarafından taşıyıcı/davacıya Mersin-İstanbul gidiş-dönüş navlun bedeli için toplam olarak 1.869,26.EURO ödeme yapması gerektiği gerekçesi ile davalı tarafın Mersin 4. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin asıl alacak 1.869,26.EURO üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, asıl alacak miktarı olan 1.869,26.EURO'nun takip tarihindeki kur nazara alınarak TL karşılığı üzerinden %20 oranında icra inkar tazimanıtının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece malın İstanbul'dan Mersin'e geri döndüğü ihtimalinin kabul edildiğini, bu kabul doğrultusunda karar verildiğini, ancak malın Kapı Kule sınır kapısına kadarr geldiğini, bu sınır kapısına geldikten sonra davalı tarafın talimatları doğrultusunda geri Mersin'e geldiğini, Mahkeme dosyası içerisinde malın Kapı Kule sınır kapısına kadar taşındığına ve malın iş bu sınır kapısında iken davalı tarafın talimatı doğrultusunda geri Mersin'e döndürüldüğüne ilişkin bilgi ve belgelerin mevcut olduğunu, Mahkemece eksik ve hatalı inceleme yapıldığını, müvekkilinin belirtilen bölgeye gidiş dönüş yaptığını, toplamda 3.000.EURO tutarını haz kazanması gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle. 6102 sayılı TTK'nin 870/1-2. Maddesi, 869/1, 868/1.

Bend-3, 4. cümleleri gereğince davacı-taşıyıcının sadece taşımanın tamamlanan kısmı ile orantılı hesaplanacak taşıma ücreti ile taşımanın sona erdiği İstanbul ilinden emtianın yükleme yeri olan Mersin'e kadar olan geri taşınması için gerekli giderlerini sadece geri taşıma giderlerine ilişkin masraflarını isteyebileceğini, Yasal düzenlemede belirtildiği üzere emtianın taşımasında talep olunacak giderin taşıyıcının kazancı anlamında ücret olmadığını, sadece geri taşıma için zorunlu yakıt+yol+ köprü geçiş ücretleri gider kalemlerinden oluşacağını,

bilirkişinin İstanbul ilinden Mersin7e geri taşıma giderlerine ilişkin olarak yapılan hesaplamaya yönelik itirazlarının hiç telif edilmeden hüküm tesis edildiğini, hüküm altına alınan tutarların tamamının bilirkişi incelemesi ile saptanmasına karşın yargılamaya muhtaç likit olmayan alacak tutarları üzerinden davalı aleyhine inkar tazminatına hükmedilmesinin hukuki olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkili tarafından davalıya Mersin-Bulgaristan arasında taşıma hizmeti verildiğini, ancak davalının talimatı ile taşımanın vaktinden önce sona erdirildiğini ve davalının talimatı ile emtianın geri Mersin'e getirildiğini, buna rağmen navlun ücretinin ödenmediğini, alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine de haksız olarak itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiş, davalı ise istenen navlun ücretinin fazla olduğunu, TTK 870/2 maddesi uyarınca taşımanın, süresinden önce sona erdirilmesi durumunda taşıyıcının,

taşımanın tamamlanan kısmıyla orantılı olarak taşıma ücretine hak kazanacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş olup, neticede mahkemece yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir. İşbu karara karşı taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Bilindiği gibi 6102 sayılı TTK'nın 868.maddesinde "Gönderen taşıyıcıya, taşımanın yapılması için emir ve talimât verebileceği gibi, taşımanın durdurulması, eşyanın geri getirilmesi, başka bir varma veya teslim yerine götürülmesi ya da başka bir gönderilene teslim edilmesi şeklinde tasarruflarda da bulunabilir.

Gönderenin bu tür emir, talimat ve tasarrufları, taşıyıcının işletmesi için sakıncalıysa veya diğer gönderenlerin ve alıcıların gönderileri için bir zarar tehdidini beraberinde getiriyorsa, taşıyıcı bunları yerine getirmekle yükümlü değildir. Taşıyıcı, gönderenden aldığı emir ve talimat ile tasarruflarının yerine getirilmesi için gerekli olan giderleri ve uygun bir ücret isteyebilir.

Taşıyıcı emir, talimat ve tasarrufların uygulanmasına başlanmasını bir avansın ödenmesi şartına bağlayabilir" hükmü yer almaktadır. Yine TTK'nın 870/2 maddesine göre bir taşıma veya teslim engelinden dolayı, taşıma, süresinden önce sona erdirilirse, taşıyıcı, taşımanın tamamlanan kısmıyla orantılı olarak taşıma ücretine hak kazanır.

Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, taraflar arasında akdedilen 23/11/2020 tarihli taşıma sözleşmesine göre davacı vekilinin iddiasının aksine taşıma ücretinin 1.500,00.Euro+analiz bedeli olarak kararlaştırıldığı, emtia yurt dışına çıkarılmadığından analiz ücretinin talep edilemeyeceği, ayrıca taşıma işi tamamlanmadan davalı gönderenin talimatı ile taşıma işinin sonlandığı ve emtianın yine davalının talimatı doğrultusunda Mersin'e geri getirildiği,

TTK'nın 868. ve 870/2. maddeleri uyarınca taşımanın süresinden önce sona erdirildiği ve emtia geri getirildiği için davacı taşıyıcının, taşımanın tamamlanan kısmıyla orantılı olarak taşıma ücretine hak kazanacağı ve bilirkişi tarafından da bu doğrultuda yapılan oranlama sonucu talep edilebilecek navlun ücretinin hesaplandığı, yine davalının savunmasının aksine taşımanın İstanbul'dan başka bir yerde ya da Kapıkule'de sona erdiğine dair dosya içerisinde her hangi bir belge bulunmadığı, celbedilen gümrük kayıtlarına göre taşımayı yapan araçların Kapıkule Gümrük Müdürlüğüne giriş yaptığına dair bir kaydın da bulunmadığı,

mahkemece itibar edilen bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olup, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından taraf vekillerinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurularının ayrı ayrı esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır