Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1115 K.2023/852

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/08/2023 tarih, 2023/... Esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dilekçesi ile; davacı şirketin Albaraka Türk A.Ş. Kahramanmaraş Şubesinden alınmış keşidecisi ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. (Vergi no ...) olan 25.10.2023 keşide tarihli “...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş. Gaziantep Büyük İşletmeler Gaziantep Şubesinden alınmış keşidecisi ... Tekstil San. ve Tic. A.Ş. (Vergi no ...) olan 30.10.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin, Vakıfbank Gaziantep Organize sanayi Şubesi/Gaziantep Şubesinden alınmış keşidecisi ...

Sanayi ve Ticaret Limited şirketi (Vergi no ...) olan 15.11.2023 keşide tarihli “...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş. Antalya Şubesi/Antalya Şubesinden alınmış keşidecisi ... (Vergi no ...) olan 31.11.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş. Merter Büyük İşletmeler Şubesi/İstanbul Şubesinden alınmış keşidecisi ... Araçlar ve Kiralama Ticaret A.Ş. (Vergi no ...) olan 29.12.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş.

Sultan Çiftliği Şubesi/İstanbul Şubesinden alınmış keşidecisi ... Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (Vergi no ...) olan 30.09.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin yasal hamili olduğunu, ancak söz konusu çeklerin, müvekkili ile ticari ilişki içerisinde bulunulan ... Kimya A.Ş. firmasına borçlara karşılık tam ciro yapılmak sureti ile tediye amaçlı Kargo Firması ile gönderilmek üzere kargoya verildiği ancak kargo kaybolduğundan çeklerin ...

Kimya A.Ş. firmasına ulaşmadığını, kargo şirketi nezdinde yapılan tüm girişimlerin sonuçsuz kaldığı ve kargonun bulunamadığının müvekkiline bildirildiğini, tüm araştırmalara rağmen çeklerin akıbeti bulunamadığından çeklerin zayi olduğu anlaşılmakla, müvekkili şirketin çekleri karşı tarafa ulaştıramadığından yasal olarak hamili ve rızası hilafına kaybolduğunu, bu nedenlerle söz konusu çeklerin ödenmesini önlemek amacıyla ödeme yasağı konulmasına ve söz konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/08/2023 tarih, 2023/... Esas sayılı ara kararı ile; somut olayda iptal istemine konu 6 adet çekin, dosyaya sunulan fotokopilerine göre iptal isteminde bulunan şirket tarafından ciro edildiğinin anlaşıldığı, davacı vekili tarafından UYAP üzerinden gönderilen 14/08/2023 tarihli dilekçesi ekinde kargo şirketinin 07/08/2023 tarihli yazısı, 28/07/2023, 28/07/2023, 27/07/2023 tarihli çek çıkış bodrosu fotokopileri sunulduğu, bu haliyle tedbir isteminde bulunan tarafın yetkili hamil olduğu yaklaşık düzeyde ispatlanmadığı anlaşıldığından tedbir isteminin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; dava konusu çeklerin tam ciro ile gönderildiği ... Kimya A.Ş.'nin eline geçmediğini, müvekkili şirketin en son yetkili hamil olup çeklerin toplu olarak kaybolması ve çek miktarları nedeni ile kötü niyetli kişilerin eline geçmesi halinde üçüncü kişilerin mağduriyetine sebep olunacağını, tedbir kararı verildiğinde bankalarca sisteme kayıp çek olarak işlenmekte vadesinden önce kötü niyetli kişilerce tediye amaçlı kullanılmak istendiğinde, mahkemece verilen kararın kaldırılarak, üçüncü kişilerce yapılan sorgulama sonucu kayıp çek olduğu anlaşılmakta ve yaşanacak mağduriyetlerin önüne geçilmekte olup çeklerin ödenmesini önlemek üzere ödeme yasağı konulması için tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava hukuki niteliği itibarıyla Zayi Nedeniyle Çek iptali (Hasımsız) talebine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacı şirketin Albaraka Türk A.Ş. Kahramanmaraş Şubesinden alınmış keşidecisi ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. (Vergi no ...) olan 25.10.2023 keşide tarihli “...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş. Gaziantep Büyük İşletmeler Gaziantep Şubesinden alınmış keşidecisi ... Tekstil San. ve Tic. A.Ş.

(Vergi no ...) olan 30.10.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin, Vakıfbank Gaziantep Organize sanayi Şubesi/Gaziantep Şubesinden alınmış keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Limited şirketi (Vergi no ...) olan 15.11.2023 keşide tarihli “...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş. Antalya Şubesi/Antalya Şubesinden alınmış keşidecisi ... (Vergi no ...) olan 31.11.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş.

Merter Büyük İşletmeler Şubesi/İstanbul Şubesinden alınmış keşidecisi ... Araçlar ve Kiralama Ticaret A.Ş. (Vergi no ...) olan 29.12.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin, Denizbank A.Ş. Sultan Çiftliği Şubesi/İstanbul Şubesinden alınmış keşidecisi ... Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

(Vergi no ...) olan 30.09.2023 keşide tarihli “E1-...” numaralı çekin yasal hamili olduğunu, çeklerin kargoda kaybolduğunu, tüm araştırmalara rağmen bulunamayan çeklerin ödenmesini önlemek amacıyla ödeme yasağı konulmasına ve söz konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiş olup, ilk derece mahkemesince talebin reddine karar verildiği, işbu karara davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup, esasen hasımsız olarak açılan bu davada iptal talebinde bulunan şahsın ispat etmesi gereken husus, zilyedi bulunduğu çekin rizası hilafına elinden çıkmasıdır. Ancak, iptal davasında kesin ispat aranmayıp çekin kaybolduğunun "kuvvetle muhtemel" olduğunu göstermesi yeterlidir (e TTK. m. 672, YTTK. m. 760).

Davacı, iptalini talep ettiği çeklerin verildiği banka ve şubesini, hesap ve çek numaralarını ve çek tutarlarını mahkemeye bildirmiş olup, dava konusu çek suretininde dava dilekçesi ekinde bulunduğu anlaşılmakla davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince davacının ödeme yasağı talebinin kabulü yerine red kararı verilmesi doğru değildir.

Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davacının tedbir talebinin kabulü ile dava konusu çekler bakımından %15 teminat karşılığı ödeme yasağı kararı verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır