Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1353 K.2023/1377

Av...

DAVALI : HASIMSIZ

DAVANIN KONUSU

Mülkiyet (Tescil İstemli)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 27/12/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 27/12/2023

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/05/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dilekçesinde özetle; müvekkil firmanın dava konusu olan iş makinesini ... Haf. Nak. Ltd Şirketinden fatura mukabili peşin şekilde ödeyerek satın aldığını ve muhasebe kayıtlarına işlenmesinin sağlandığını, ancak firma tarafından noter satış senedinin Adana Ticaret Odasına ibraz edilemediğinden iş makinesinin tescil ettirilemediğini, tescil işleminin yapılabilmesi için ... ile T.C ...

Bakanlığı arasında imzalanan 06/08/1985 tarihli protokole istinaden çıkarılan iş makinelerinin tescili ile ilgili esasların 9. Maddesinin b bendi gereğince sahiplik belgesi talep edildiğinden iş bu davanın açılması zorunluluğunun doğduğunu bildirerek davanın kabulüne, dava konusu iş makinesine Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Yönetim Kurulunun 17/10/2008 tarih ve 113 sayılı kararı ile yürürlüğe konulmuş bulunan iş makinelerinin tescili ile ilgili esasların 9. Maddesinin 4. Fıkrası gereğince iş makinesine ait mülkiyetinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/05/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararında; somut olayda davacı, dava konusu iş makinesine ... Haf.Nak.İnş.İş Mak.Taah.Tic.Ltd.Şti'den satın aldığını ve parasını peşin ödediğini, satıcıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, dolayısıyla iş makinesinin mülkiyetinin kendilerinde olduğunun tespitini talep ettiğini, davacının bu talepleri tek başına tespit davasının konusunu oluşturamayacağından, davacının maddi vakıaların tespitine yönelik talebinde hukuki yarar bulunmadığını ayrıca davanın araç satışını yapan firma ve var ise üretici firma ile ilgili yer Mal Müdürlüğü hasım gösterilerek açılması, husumetin bu taraflara yöneltilmesinin zorunlu olduğunu, hasımsız olarak açılan iş bu davanın usulden reddine dair karar verilmiştir.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil firmanın, dava konusu olan ve dilekçe ekinde teknik özelliklerini gösteren belge bulunan iş makinesini ... Haf. Nak. İnş. İş Mak. Taah. Tic. Ltd.

Şirketinden fatura mukabili, harca esas değer üzerinden peşin şekilde ödeyerek satın almış ve muhasebe kayıtlarına işlenmesini sağladığını, ancak firma tarafından noter satış senedi Adana Ticaret Odası'na ibraz edilemediğinden iş makinesinin tescil ettirilemediğini, Tescil işleminin yapılabilmesi için ... ile T.C ...

Bakanlığı arasında imzalanan 06.08.1985 tarihli protokole istinaden çıkarılan İş Makinelerinin Tescili İle İlgili Esasların 9. maddesinin b bendi gereğince Mahkemeden sahiplik belgesi talep edildiğinden işbu davanın açıldığını, zira; müvekkili ...

İnşaat Elektrik Taahhüt Petrol Turizm Tarım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi bedelini ödediğini, buna ilişkin irsaliye ve fatura asıllarını mahkeme dosyasına sunulduğunu, başkaca bir itirazın da dosya kapsamında bulunmadığını, ancak yerel mahkemece sunulan belgeler, emsal kararlar ve deliller incelenmeden müvekkilinin mülkiyet hakkının gasp edildiğini, yargılamanın süresi göz önüne alındığında da yerel mahkeme tarafından haklarının korunmasına ilişkin hukuki bir korumanın sağlanmadığını, Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas ... Karar Sayılı ilamının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/05/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, satın alınan aracın (iş makinesinin) tescili istemine ilişkindir.

İlk derece Mahkemesinin 02.05.2023 tarihli kararı ile davanın hukuki yarar yokluğu ve hasımsız bu tür dava açılamayacağı gerekçesiyle davanın usulden reddine dair karar verildiği, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

HMK'nin 355. maddesi uyarınca istinaf incelemesi, istinafa başvuran tarafın istinaf başvuru dilekçesinde bildirdiği sebeplerle sınırlı ve kamu düzeniyle ilgili olarak resen yapılmıştır.

Davacı, dava dışı şirketten bedelini ödeyerek iş makinesi satın aldığını, bu durumu kayıtlarına işlediğini ancak iş makinesinin satışını yapan dava dışı şirketin noter satış senedini Adana Ticaret Odası'na bildirmediğinden adına tescilin yapılamadığını bu sebeple iş makinesinin adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Yasası'nın 20/d ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 29/d-2 maddesinde iş makinelerinin tescilinin Ticaret ve Sanayi Odasına yapılacağı, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 30/a ve 36. maddesinde ise satış ve devir işlemleri ile tescil işleminde izlenecek yöntemin gösterilerek, satış ve devir işleminin noterlerce yapılacağı ve trafik tescil belgesinin esas alınacağı belirtilmiştir

Tescil talebini içerir bu tür davaların hasımsız olarak açılması mümkün olmayıp talep edilen hususta hasımsız olarak yargılama yapılamaz. (Yargıtay 4. HD 2017/1035 Esas, 2017/2715 Karar, 2016/1356 Esas, 2016/7675 Karar) 6100 sayılı HMK'nın 114/1-d maddesi gereğince (çekişmeli yargı işlerinde) taraf teşkili dava şartı olup, HMK'nın 115. maddesinin 1. 2. ve 3. fıkrasında açıklanan dava şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin resen araştırılması gerekir.

Açıklanan gerekçelerle ilk derece mahkemesi tarafından bu gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun olduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır