Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/2519 K.2025/174

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/10/2024 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı ..., ... Ziraai Petrol Tarım Üretim Tic. Ltd. Şti'nin yetkililerinden biri olduğunu, müvekkili ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Ziraai Petrol Tarım Üretim Tic. Ltd.

Şti arasında 30.01.2017-07.07.2017 tarihleri arasında buğday alım satımı ticareti yaptığını, müvekkili şirketin karşılıklı ticarete başlamadan önce numune olarak buğday aldığını, test ettiğini ve devamında sipariş verdiğini, sipariş sonucu gelen buğdayların bir kısmının işlenip un haline getirildiğini, sonrasında koku yapması nedeniyle ayıplı olduğunun anlaşıldığını, ayıplı olan ürünlerin derhal karşı firmaya bildirildiğini, taraflar arasında karşılıklı ticaret ilişkisinden kaynaklanan borçların tamamını banka havalesi ile yapan müvekkili şirketin son kalan borcunu ise elinde bulundurduğu 3 adet müşteri çeki ile yaptığını,

müvekkili şirketin çek ile yapacağı ödemeyi davalı şirket ile önceden telefon ile teyitleştiğini, 29.07.2017 tarihli ... gönderi takip nolu formdan da anlaşılacağı üzere davalı şirket adresinde bulunan dava dışı müteveffa ...'ya teslim edildiğini buna rağman davalı tarafından davacı aleyhine ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, davanın kabulüne karar verilmesi sonucu mükerrer ödeme yapıldığını belirterek açılan davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla 48.496,00.TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte müvekkili şirkete ödenmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/10/2024 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile. Davalının ... olup, Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan UYAP aracılığıyla yapılan sorgulamada 06.01.2022 tarihinde ticareti terketmiş olduğunu, UYAP kayıtları taraf bilgilerinden çiftçi olduğunun anlaşıldığını, yine dava dışı olup davalı ...'nın yetkililerinden olduğu belirtilen ... Ziraai Petrol Tarım Üretim Tic. Ltd.

Şti'ye 3 adet müşteri çekinin kargo yoluyla gönderilerek teslim olunduğu ve bedelinin ödendiğinin ileri sürüldüğünü, davanın davacı ile aralarında alım satım akdi olduğu ileri sürülen ... Ziraai Petrol Tarım Üretim Tic. Ltd.

Şti'ye yönetilmemiş olup, tacir olmayan ...'ya karşı açılmış mükerrer ödeme iddiasına dayalı sebepsiz zenginleşme nedeniyle açılmış alacak davası olduğunu, böylelikle davalının sadece dava dışı şirketin yetkililerinden biri olduğu ve tacir olmadığının anlaşıldığını, davanın nispi ticari dava olmayıp, davaya bakmakla görevli mahkeme 6100 sayılı HMK’nın 2. maddesi gereğince genel görevlinin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu(HGK.

21/03/2019 tarih ve 2017/11-2630 esas-209/328 Karar sayılı ilamı) görev hususu HMK 114/c maddesi gereğince dava şartı olup, dava dilekçesi davalıya tebliğ edilmeden dosya üzerinden görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf talebi ile; Mahkeme görevsizlik kararı vermiş ise de görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, bu nedenle Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu bu nedenlerle; istinaf başvuru talebinin kabulü ile mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına karar verilmesini, yargılama masraf ve vekalet ücretininde karşı taraf yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, alacak istemine ilişkindir.

Davacı yan davalı tarafın yetkilisi olduğu dava dışı ... Zirai İlaç Ltd.Şti ile aralarında buğday alım satım ilişkisi bulunduğunu, davacı tarafından ödemelerin banka havalesi ile ve 3 adet çek ile yapılmasına rağmen davalı tarafından ödemelerin yapılmadığını iddia ederek davacı aleyhine ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dava açtığını, davanın kabulüne karar verilmesi sonucu mükerrer ödeme yapıldığını iddia ederek alacak isteminde bulunmuş, ilk derece mahkemesince görevsizlik kararı verildiği, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi HMK'nin 355.maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Aynı Kanunun 4. maddesi uyarınca Ticaret Kanunu'nda düzenlenmiş olan hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılmakta olup, TTK’nın 5/1 maddesi uyarınca da ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesinde görülür. TTK'nın 5/3. maddesi "asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır." hükmünü haizdir.

Somut olayda, taraflar arasında buğday alım satım ilişkisinin bulunduğunun ve bu ilişki kapsamında davacı tarafından 3 adet çek ile ödeme yapıldığının iddia edilmesi karşısında çek kambiyo senetlerinden olup, kambiyo senetlerinin TTK'nunda düzenlendiği, TTK'nun 4/1-a maddesi uyarınca, bu kanunda düzenlenen hususlardan doğan uyuşmazlıklar ticari dava olup, TTK'nun 5/1 maddesi uyarınca ticari davalara bakma görevinin Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu, bu nedenle ilk derece mahkemesince işin esası incelenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken görevsizlik kararı verilmesi doğru bulunmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, dava konusu uyuşmazlık bakımından Ticaret Mahkemesi'nin görevli olması nedeniyle, davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır