Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/670 K.2024/768

....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı, 6 Şubat 2023 tarihinde yaşanan deprem nedeniyle şirketin depo olarak kullandığı yerin yıkıldığını, bunun sonucunda şirket defterlerinin kaybolduğunu, eski karar defterinin hükümsüzlüğüne ve yeni karar defterinin verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; " ticari defterlerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı, afet ya da hırsızlık sebebiyle zıyaa uğraması gerektiği, davacı şirket yetkilisi tarafından defterlerin ne şekilde kaybolduğuna ilişkin 08.01.2024 tarihli dava dilekçesi ile 6 Şubat 2023 tarihinde yaşanan deprem nedeniyle şirkete ait deponun yıkıldığı, ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı tarafından verilen cevabi yazıda arşiv kayıtlarında yapılan inceleme sonucu söz konusu adreslerle alakalı talep edilen bilgi ve belgelere rastlanılmadığını, TTK'nun 82/7.

Maddesinde bahsedilen sebeplerden biri neticesinde kaybolmadığı, davacının basiretli tacir gibi davranmadığı ve kanunda sayılan sebepler dışındaki sebeplere dayanarak ticari defterlerinin zayı olduğu ileri sürüldüğünden davanın reddine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; 06/02/2023 tarihinde yaşanan depremde defterlerin ardiye kısmında zarar gördüğünü, deprem sonrası yaşanan acı ve telaş ile defterleri tespit edemediğini, söz konusu defterlerle ilgili olarak malulen emekliliğinden sonra Ticaret Odasına Başvuruda bulunduğunu, malulen emekli olmak için raporlarını, SGK tarafından olur verilmiş olması ve çalışamayacak durumda bulunması nedeni ile şirketin feshi yönünden Ticaret Odasından karar alması gerektiğini, yaptığı başvuru sonucunda Ticaret Odası tarafından karar defterinin ibraz etmesi gerektiğinin şart olduğunu, karar defterinin zayi olması nedeni ile karar alınamadığından mağdur olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, Türk Ticaret Kanunu'nun 82. maddesi gereğince açılmış Zayi Belgesi Verilmesi talebine ilişkindir. Davacı tarafından, 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen depremde, şirkete ait deponun yıkıldığı ve depo içinde bulunan şirket karar defterinin kaybolduğu iddia edilerek, zayi belgesi verilmesi talebinde bulunulmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı şirket temsilcisi tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. Maddesinde "bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır.

Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." denilmekte olup bu maddedeki 15 günlük süre 01/07/2022 tarihli 7417 sayılı Yasa ile 30 güne çıkarılmıştır.

10 Şubat 2023 tarihli resmi gazetede yayınlanan 08/02/2023 tarihli ve 6785 Sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla 06/02/2023 tarihinde meydana gelen deprem nedeniyle OHAL ilan edilen illerde dava açma, icra takibi başlatma vs. sürelerin 06/02/2023 (bu tarih dahil) tarihinden 06/04/2023 (bu tarih dahil ) olmak üzere durdurulmuştur.

Somut olayda,;6102 sayılı TTK'nin 82/7. maddesinde 30 günlük hak düşürücü sürenin ziyanın öğrenildiği tarihte başlayacağının düzenlendiği, davacı tarafından, 6 Şubat 2023 tarihinde yaşanan depremden sonra yaşanan acı ve telaş nedeniyle, kayıp defterlerinin tespitini yaptıramadığının, defterlerin kaybolduğunu, malulen emekli olma için yaptığı başvuru sonucu öğrendiğinin belirtildiği, davacının 01/12/2023 başvuru tarihi ile 08/01/2024 dava tarihi dikkate alındığında, davanın yasada belirtilen öğrenmeden sonraki 30 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı,

ancak, 6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesine göre zayii belgesi verilebilmesi için bu maddede belirtilenler gibi olağanüstü hallerden birinin olayda mevcut olmasının gerektiği, ilk derece mahkemesince, ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı'na yazılan müzekkere cevabında, davacı tarafından, depremde yıkıldığı belirtilen depoya ilişkin yıkım bilgisinin bulunmadığının, bu adrese ilişkin belge ve bilgi bulunmadığının belirtildiği, davacı tarafından, ticari defterlerinin, TTK'nun 82/7 maddesinde sınırlı olarak sayılan nedenlerden dolayı zayi olduğunun ispatlanamadığı, tüm bu nedenlerle, mahkemece davanın reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... ... · Üye · ... ... · Üye · ... ... · Katip · ...