Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2025/1090 K.2025/1026

Merci tarafından verilen karara karşı reddi hakim talebinde bulunan vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya kapsamı itibariyle duruşma açılmaksızın dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

REDDİ HAKİM TALEP ÖZETİ

Ret talebinde bulunan davalı-karşı davacı vekili 31.03.2025 tarihli dilekçe ile; davada bilirkişi olarak seçilen ... hakkında ... yolsuzluk davasında rüşvete aracılık yapması suçundan eylemi sabit görülerek, hakkında mahkumiyet ve sonrasında HAGB kararı verildiğini, subay rütbesiyle Türk Silahlı Kuvvetlerinden ihraç kararı verildiğini ve bu kararın kesinleştiğini, Bilirkişilik Kanunu 10/1-a ve ç maddeleri uyarınca memuriyet görevinden atılan kişinin bilirkişi olamayacağını,

yasak hallerden sayıldığı nedenleri ile dosyaya sunulan raporun yok hükmünde olacağını belirterek itirazda bulunulduklarını mahkemeye somut deliller sunulmasına rağmen hiçbir gerekçe gösterilmeden mahkeme başkanının Yargıtay kararını incelemeden, ceza soruşturmasını beklemeden taleplerinin reddine karar verdiğini, mahkeme başkanının itirazı dikkate almadan mutlak yasaklı olan bilirkişi tarafından hazırlanan rapora itirazı reddetmesinin HMK m. 36 uyarınca hakimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren önemli bir sebebin gerçekleşmesi hali olduğunu belirterek reddi hakim talebinde bulunmuştur.

REDDEDİLEN HAKİMİN MÜTAALASI

Reddi istenilen mahkeme başkanı tarafından, reddi hakim şartları gerçekleşmediğinden talebin reddi gerektiği yönünde görüş bildirilmiştir.

MERCİ KARARININ ÖZETİ

Hakimin reddi talebini inceleyen merci tarafından. HMK’nun 36.maddesindeki koşulların bulunmadığı, mahkeme başkanının mutlak yasaklı olan bilirkişi tarafından hazırlanan rapora itirazı dikkate almadan itirazı reddetmesinin hakimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren hal kapsamına girmediği, ret sebebine dayanak gösterilen ara kararın tesis edildiği tarih itibariyle bahse konu bilirkişinin Bölge Bilirkişilik listesinde aktif(faal) vaziyette kayıtlı bulunduğu,

Ankara BAM 13. Hukuk Dairesi'nin 2021/1553 Esas, 2021/1508 Karar sayılı ve 02/12/2021 tarihli kararında da tarafların bilirkişi raporuna itirazları ve yeniden rapor alınması taleplerinin reddedilmesi durumunun HMK 36. Maddesinde düzenlenen reddi hakim sebeplerinden olmadığının vurgulandığı,

Yargıtay'ın süreklilik kazanmış uygulamaları ile şekillendiği ve kabul edildiği üzere, mahkeme ara karar ve usul işlemlerinin ret sebebi teşkil etmeyeceği, (Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 2016/5743-8382 E.K. sayılı ilamı, Yargıtay 20.Hukuk Dairesinin 2016/8956- 10840 E.K. sayılı ilamı, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 2017/6745-4877 E.K. sayılı ilamı, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 2018/3562-4911 E.K. sayılı ilamı, Yargıtay 5.Hukuk Dairesinin 2020/9586-10900 E.K. sayılı ilamı ile benzer sayısız ilamı), yargılama sırasında mahkeme heyetinin davanın ne şekilde yürütüleceği, hangi usul hükümlerinin uygulanacağı,

hangi yasal maddeye göre davanın yürütüleceği konusunda her türlü kararı verebileceği, mahkeme hakiminin bu kararlarından dolayı taraflı davrandığının ileri sürülemeyeceği, istinaf ve temyiz sebebi edilebilecek hususların hakimin tarafsızlığından şüphe edilmesini gerektiren neden olarak değerlendirilmeyeceği, soyut nitelikteki hakimin reddi talebinde bulunulduğundan para cezası koşullarının oluştuğu gerekçesiyle reddi hakim talebinin reddine, 1.000,00TL disiplin para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Reddi hakim talebinde bulunanın vekili istinaf dilekçesinde; reddi hakim taleplerinin hukuka aykırı olarak reddedilip, haksız olarak disiplin para cezası verildiğini, ilk bilirkişi kurulu raporunun yetersiz olduğunun mahkemece de kabul edildiğini, rüşvete aracılık suçundan memuriyetten ihraç edilen ve listeden çıkarılan ... tarafından hazırlanan maddi gerçekliğe açıkça aykırı olan ikinci raporun da hukuken geçersiz olduğunu, bu nedenle mahkemenin yeniden bilirkişi kurulu oluşturarak hükme elverişli bir rapor alması,

tarafların en doğal beklentisi olduğunu, mahkeme başkanının itirazlarını dikkate almadan eksik ve yetersiz, mutlak yasaklı ve Bilirkişi Bölge Kurulu tarafından listeden çıkarılan bilirkişi tarafından hazırlanan rapora itirazı reddetmesi, ilk bilirkişi raporunun da yetersiz ve hükme esas alınması imkanı olmadığının kabul edilmesi de dikkate alındığında HMK ‘nun 36.maddesindeki hâkimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren önemli bir sebebin gerçekleşmesi hali olduğunu, reddi hakimin koşullarının bulunduğunu belirterek merci kararının kaldırılıp reddi hakim talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

DELİLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Talep; reddi hakim istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından.

Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulu Başkanlığı’nın 07.03.2025 tarih 2025/30 sayılı kararıyla bilirkişi ... hakkında Genelkurmay Başkanlığı Askeri Mahkemesi’nin 2009/113E-2009/419K. sayılı ilamıyla kamu görevlisine rüşvet vermeye teşebbüs etmek suçuna iştirak etmek suçundan 1 yıl 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkartılmasına, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın 10.02.2010 tarihinde kesinleştiği, 05.08.2010 tarihinde disiplinsizlik sebebiyle Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayrılmasına karar verildiği,

04.05.2015 tarihinde denetim süresi içinde suç işlemediği gerekçesiyle kamu davasının düşmesine karar verildiği, 6754 sayılı Kanun’un 10.maddesindeki disiplinsizlik sebebiyle meslekten veya memuriyetten çıkarılmamış olma koşulunun gerçekleşmediği gerekçesiyle 6754 sayılı Kanun’un 13/1.a maddesi uyarınca bilirkişilik sicilinden ve listesinden çıkarılmasına karar verildiği, reddi hakim talebinin ise 05.03.2025 tarihinde yapıldığı anlaşılmaktadır.

İncelenen dosya kapsamına göre, bilirkişi ...’nin bilirkişi listesinden reddi hakim talebinden sonra çıkarıldığı, hakimin reddi için ileri sürülen hususların HMK’nun 36.maddesinde düzenlenen nedenlerden olmadığı, hakimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren bir durumun bulunmadığı, merciinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın mevcut olmadığı anlaşılmakla reddi hakim talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak, HMK 42/4 maddesi uyarınca disiplin para cezasına hükmedilebilmesi için reddi hâkim talebinin esastan reddi ile ret talebinin kötüniyetle yapılması gerekmektedir. Somut olayda davalı-karşı davacı tarafından reddi hakim talep edilmiş olup, davayı uzatma amaçlı ve kötüniyetle ret talebinde bulunduğu hususunda kanaat oluşmadığından disiplin para cezasına hükmedilmesi isabetsizdir.

Açıklanan hatanın 6100 sayılı HMK’nun 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden yargılama yapmaya gerek olmadan düzeltilmesinin mümkün olduğu, yeniden esas hakkında karar vermenin öncelikli koşulunun ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılması olduğundan reddi hakim talep edenin vekilinin istinaf başvuru talebinin kısmen kabulüyle mahkeme kararının kaldırılıp yeniden düzeltilmiş şekilde HMK’nun 43/2 maddesi uyarınca kesin olmak üzere aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.