Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/897 K.2023/821

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 11/02/2021 tarih ve 2020/223 E. - 2021/17 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin kendi ismiyle de özdeş "..." ibaresini 33.sınıfta marka olarak tescil ettirmek istediğini, ancak aynı sınıfta dava konusu markanın yer alması sebebiyle bu başvuruyu gerçekleştiremediklerini, yapmış oldukları araştırmada davalıların 2011/27475 sayılı tescilli "..." ibareli dava konusu markayı kullanmadıklarını tespit ettiklerini ileri sürerek, dava konusu 2011/27475 sayılı markanın 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 9.maddesi uyarınca tescilli bulunduğu 33.sınıftaki mallar yönünden iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar davaya cevap vermemiş, davalı ... iştirak ettiği duruşmada dava konusu marka ile ilgili yatırım planlarının devam ettiğini, kullanıma ilişkin sunacakları bir delil bulunmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davalıların dava konusu markanın kullanımına dair hiçbir delil sunmadığı gibi 10.02.2021 tarihli duruşmaya katılan davalı ...'nin kullanıma dair sunacakları bir delillerinin bulunmadığını ancak yatırım planlarının devam ettiğini beyan ettiği, dava konusu markanın 2011/27475 sayılı markanın tescil tarihinden bu yana 33. sınıf mallar bakımından kullanılmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davaya konu 2011/27472 sayılı "..." ibareli markanın 6769 sayını Kanunun 9. maddesi gereğince 33. Sınıftaki tüm mal ve hizmetler yönünden kullanmama nedeniyle iptaline karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ..., ilk derece mahkemesi kararının hatalı olduğunu, katıldığı duruşmada dava konusu markanın kullanılmaması ile ilgili haklı gerekçelerin belirtilmesine rağmen bu hususun araştırılmadığını, bilirkişi incelemesi dahi yapılmadan eksik incelemeye dayalı karar verildiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddini istemiştir.

Davalı ..., ilk derece mahkemesi kararının hatalı olduğunu, katıldığı duruşmada dava konusu markanın kullanılmaması ile ilgili haklı gerekçelerin belirtilmesine rağmen bu hususun araştırılmadığını, bilirkişi incelemesi dahi yapılmadan eksik incelemeye dayalı karar verildiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddini istemiştir.

GEREKÇE

1- Dava, kullanmama nedenine dayalı marka iptali istemine ilişkindir.

6100 sayılı HMK’nın 294. maddesi gereğince mahkeme, yargılamanın sona erdiği duruşmada hükmü vererek tefhim eder. Hükmün tefhimi, her halde hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur. Zorunlu nedenlerle sadece hüküm sonucunun tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın tefhim tarihinden başlayarak bir ay içinde yazılması gerekir.

HMK’nın 297/2. maddesi gereğince, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir. Yine HMK’nın 298/2. maddesi gereğince de gerekçeli karar, tefhim edilen hüküm sonucuna aykırı olamaz. Kararın gerekçesi ile hükmün birbirine uyumlu olması gerekir.

Öte yandan, kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili olması, yargılamanın aleniyetine ve kararların alenen tefhim edilmesine ilişkin Anayasa’nın 141. maddesine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca anılan husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir ödevdir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2009/19-109 Esas ve 2009/123 Karar sayılı ilamında değinildiği üzere, 10.04.1992 tarih, 1991-7 Esas 1992-4 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı, hâkimin tefhim etmiş olduğu kısa kararla gerekçeli kararın uyum içinde olması gerektiğini öngörmektedir. Yargı erkinin görev ve yetkisi, Anayasa ile yasaları amaçlarına uygun olarak yorumlayıp uygulamak, keza İçtihadı Birleştirme Kararlarının bağlayıcılığını gözetmekten ibarettir.

Kısa kararla gerekçeli karar ve hüküm arasındaki çelişkiye cevaz verilmemesinin amacı, kamunun mahkemelere olan güveninin sarsılmamasına yöneliktir. Tefhim edilen hüküm başka, gerekçeli karardaki hüküm veya gerekçe başka ise bu durumun, mahkemelere olan güveni sarsacağı tartışmasızdır.

İçtihadı Birleştirme Kararında bu konuya çok büyük bir önem verilmiş, çelişkinin varlığı tespit edildiği takdirde, başka hiçbir incelemeye gerek görülmeksizin ve tarafların bu konuyu temyiz sebebi yapıp yapmadıklarına bakılmaksızın, kararın salt bu nedenle bozulması gerektiğine işaret edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, mahkemece kısa kararda 2011/27475 sayılı markanın iptaline karar verilmesine ve kararın gerekçe bölümünde 2011/27475 sayılı markanın kullanılmaması nedeniyle iptali koşullarının oluştuğu açıklanmasına rağmen hüküm kısmında 2011/27472 sayılı markanın iptaline karar verilmiştir. Bu durum, az yukarıda açıklanan kısa karar ile gerekçeli kararın ve hükmün gerekçesi ile sonuç kısmının birbirine uygun olması gerektiğine ilişkin ilke ve yasa hükümlerine aykırıdır. O halde anılan İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince, hükmün gerekçesi ile sonuç kısmı arasındaki çelişki giderilecek şekilde yeniden bir karar verilmesi zorunlu olduğundan, usul ve yasaya aykırı olan hükmün kaldırılması gereklidir.

Her ne kadar bölge adliye mahkemeleri, hukuki denetimin yanında aynı zamanda maddi vakıa incelemesi de yaparak, tahkikat sonucuna göre yeniden esas hakkında hüküm kurabilir ya da yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde, veyahut kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verebilirse de somut olayda, mahkemece verilen kısa karar ile gerekçeli karar arasında ve hükmün gerekçesi ile sonuç kısmı arasında çelişki olduğundan, ortada hukuki ve maddi vakıa denetimine elverişli bir hüküm de bulunmamaktadır.

Bu nedenle, HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca, davanın yeniden görülüp yeni bir karar verilmesi için ilk derece mahkemesine ait kararın esası incelenmeden kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

2-İstinaf kararının neden ve şekline göre, davalıların sair istinaf itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 01/07/2023

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...