Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/1662 K.2024/1844

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 14/04/2022 tarih ve 2021/239 E. - 2022/127 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı ve davalılar tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı şahsın 28.sınıf emtialara ilişkin 2020/68885 sayılı "...+ şekil" ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, müvekkilinin 28.sınıfta 2018/83521 sayılı "..." ibareli , 2016/22627 sayılı "..." ibareli , 2012/06560 sayılı "..." ibareli markalarının ve yine ... ibareli pek çok markasının bulunduğunu, başvuru markasının müvekkilinin seri markası olarak algılanacağını, müvekkilinin firmanın tanınmışlığından yararlanacağını ve haksız rekabet oluşturacağını, başvurunun, müvekkiline ait "www...com.tr" ibareli alan adı ile de benzer olduğunu, başvurunun kötüniyetli olduğunu,

“..." ibaresi ve balık resminin dava konusu markanın tescilinin talep edildiği 28. sınıf açısından tanımlayıcı nitelik taşıdığını, benzerlik değerlendirilmesinde göz önünde bulundurulmayacağını ileri sürerek, TÜRKPATENT YİDK’nın 02/07/2021 tarih ve 2021/M-5046 sayılı kararının iptaline, 2020/68885 sayılı "..." ibareli markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, başvuru konusu markada “...” ibaresinin “...” ibaresi ve şekil unsuru ile birlikte bütün olarak esas unsur olarak yer aldığını, markalar arasında benzerlik olmadığını, markalarda ortak olan “.../...” ibaresinin ayırt ediciliği düşük, zayıf bir ibare olduğunu, başvuru markasının davacının alan adında aynen bulunmadığını, başvurunun kötüniyetli olduğu yönündeki iddiaların ispatlanamadığını, markalar arasında benzerlik bulunmadığından tanınmışlığın iltibası arttıracağı yönündeki iddiaların mesnetsiz kaldığını, benzerlik olduğu varsayılsa dahi haksız bir yararın sağlanması, markanın itibarına zarar verilmesi, markanın ayırt edici karakterinin zedelenmesi koşullarının sağlandığının davacı tarafından kanıtlanamadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, hükümsüzlük davası bakımından davacı tarafından 2012/06560 numaralı markanın 28. sınıftaki emtia yönünden ticari etki yaratacak şekilde ciddi kullanımını ispata yarayan delil sunulmadığı, YİDK iptali iddiası yönünden 2010/60282 tescil numaralı markanın davalı tarafça 28.sınıfta kullanımının talep edildiği ancak redde mesnet markanın bu sınıfta tescilli olmadığı, dava konusu 2020/68885 sayılı "..." ibareli marka başvurusu ile davacının markaları arasında bütün olarak,

marka ve işaretler arasında “28.sınıf olta takımları, yapay balık yemleri, avcılık ve balıkçılık için tuzaklar” emtiaları bakımından ilişkilendirme de dahil karıştırılma/benzerlik ihtimalinin bulunduğu ancak davalının başvuru markası kapsamında kalan 28.sınıftaki “Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri” emtiaları bakımından markalar arasında ilişkilendirme dahil karıştırılma ihtimalinin mevcut olmadığı, başvuru markasının bütün olarak “...+ şekil” ibaresiyle belli bir bilinirlik sahibi olduğu yorumunda bulunulsa dahi taraf markaları arasında, 28. sınıftaki çekişme konusu “Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri;

olta takımları, yapay balık yemleri, avcılık ve balıkçılık için tuzaklar” bakımından davacı markasını sulandırılma için gerekli şartların oluşmadığı, davacının başkasına ait fikri mülkiyet haklarından kaynaklı bir tescil engelinden söz edilemeyeceği, kötü niyet iddiasının ispatlanamadığı, YİDK kararının yerinde olmadığı, hükümsüzlük ve terkin koşullarının kısmen oluştuğu anlaşıldığından,

bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne, TÜRKPATENT YİDK'nın 2021/M-5046 sayılı kararının 28.sınıf "olta takımları, yapay balık yemleri, avcılık ve balıkçılık için tuzaklar" emtiaları bakımından iptaline, davaya konu markanın yukarıda belirtilen mal ve hizmetler yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davaya konu "..." ibareli marka ile müvekkil şirkete ait ".../..." ibareli seri markalar arasında, kapsamındaki tüm emtialar yönünden 6769 sayılı smk’nın 6/1 maddesi anlamında benzerlik bulunduğunu, müvekkiline ait markalarda yer alan esas unsurun “.../...” ibaresi olduğunu, başvuru markasının da esas unsurunun "..." ibaresi olduğu, müvekkilinin ".../..." ibareli markalarının tanınmış olduğunu, ayrıca yoğun kullanımları sonucu bu ibarenin ayırt edicilik kazandığını, dava konusu başvurunun, müvekkiline ait markanın bilinirliğinden yararlanmak amacı ile kötüniyetle gerçekleştirildiğini ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, başvuru konusu markada “...” ibaresinin “...” ibaresi ve şekil unsuru ile birlikte bütün olarak esas unsuru oluşturduğu, markalar arasında bütünsel açıdan görsel, sesçil ve anlamsal benzerlik bulunmadığını, "..." ibaresinin ayırt ediciliğinin zayıf olduğunu, başvruya yeterli ayırt ediciliğin sağlandığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, dosya kapsamında ilk etapta bilirkişi olarak görevlendirilen ...'in yıllardır müvekkilinin marka vekilliğini üstlendiğini, heyetten çekilmek için üç ay beklediğini, heyetten ayrıldıktan çok kısa süre sonra düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağını, davacı markalarının 28.sınıftaki kullanımının ispat edilmediğini, karşılaştırılan markalar arasında benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin bulunmadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

1-İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davalılar vekillerinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışımda kalan sair istinaf itirazlarının esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

2- Davacı vekilinin diğer istinaf itirazlarının incelenmesine gelince, işlem dosyası kapsamında davalı şahsın, "...+şekil" ibaresinin marka olarak tescili için davalı Kuruma başvurduğu, başvuru kapsamında 28. sınıf malların yer aldığı, davacı Şirketin ".../..." asıl unsurlu markalarına dayalı olarak iltibas, gerçek hak sahipliği, tanınmışlık, fikri mülkiyet hakkı ve kötü niyet iddiasıyla başvuruya itiraz ettiği, davacı itirazının YİDK'in 2021-M-5046 sayılı kararıyla nihai olarak reddedildiği, anılan kararın davacı tarafa 05/07/2021 tarihinde tebliğ edildiği, işbu davanın iki aylık hak düşürücü süre içerisinde 05/09/2021 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince taraf markaları arasında davalının başvuru markası kapsamında kalan 28.sınıftaki “Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri” emtiaları bakımından markalar arasında ilişkilendirme dahil karıştırılma ihtimalinin mevcut olmadığı gerekçesiyle yazılı şekilde davanın kısmen reddine karar verilmiş olup, davacının istinaf itirazları gözetildiğinde, taraflar arasındaki uyuşmazlık taraf markaları arasında, dava konusu olan 28. sınıf “Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri” malları yönünden, 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca iltibas koşullarının oluşup oluşmadığı, aynı Kanun'un 6/5 ve 6/6. maddesi uyarınca başvurunun tescili engeli bulunup bulunmadığı ve dava konusu başvurunun kötü niyetli olup olmadığı noktasındadır.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6/1 maddesi uyarınca, tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa tescil edilemez.

Açıklanan hüküm çerçevesinde markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir.

İltibas, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir (Savaş Bozbel, Fikri Mülkiyet Hukuku, İstanbul 2015, s. 408- 409). İltibas ihtimalinin değerlendirilmesinde ölçü, bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, ortalama tüketicilerdir.

Yapılan açıklamalar çerçevesinde somut olaya bakıldığında, dava konusu başvuru kapsamında 28. sınıf mallar yer almaktadır. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda da açıklandığı üzere, davacının, davalı tarafından 28.sınıfta itiraz sürecinde kullanım ispatı istenen, hükümsüzlük davasında kullanmama def'inde bulunulan markaları dışında kullanım ispatına/kullanmama def'ine tabi olmayan markaları bulunmaktadır. Uyuşmazlık konusu 28.sınıf “Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri” malları, davacının itirazına mesnet 2018/83521 sayılı, davasına mesnet 2018/83521 ve 2016/22627 sayılı markaları kapsamında yer alan mal ve hizmetlerle aynı ve benzer olduğundan, taraf markaları arasında emtia benzerliği şartının gerçekleştiği kanaatine varılmıştır.

Tarafların marka işaretlerinin karşılaştırılmasına gelince; dava konusu başvuru " "...+şekil" ibaresinden oluşmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun benzer bir uyuşmazlığa ilişkin 15.12.2022 tarih ve 2021/11-929 E., 2022/1749 K. Sayılı kararında; "... dava konusu markadaki “... ...+Şekil” ibaresinde öne çıkan unsurun “...” ibaresi olması sebebiyle anılan markadaki esas unsurun “...” ibaresi olduğu, markadaki diğer ibarelerin yardımcı unsur niteliğinde bulundukları, davacıya ait itiraza mesnet “...” ve “...” esas unsurlu markalar ile davalı şirkete ait “... ...+Şekil” ibareli marka arasında, esas unsurlar nazara alınarak yapılan karşılaştırmada, görsel, işitsel ve anlamsal olarak benzerliğin olduğu,

dolayısıyla davacı markaları ile davalı Şirkete ait dava konusu markanın aynı mal veya hizmetlerde kullanılması durumunda o mal ve hizmetlerin aynı teşebbüsten ya da bağlı teşebbüsten geldiği yönünde iltibasa sebep olabileceğinin kabulünün zorunlu bulunduğu, bu itibarla davalı şirkete ait “... ...+Şekil” ibareli marka ile davacıya ait “...” ve “...” esas unsurlu markalar arasında aynı mal ve hizmetlerde markanın köken gösterme fonksiyonu yönünden karıştırılma ihtimali olduğu..." belirtilmiştir.

Buna göre, somut olayda da "...+şekil" markasında öne çıkan esas unsurun “...” ibaresi olduğu, markadaki diğer ibarelerin yardımcı unsur niteliğinde bulundukları, davacıya ait itiraza mesnet “...” ve “...” esas unsurlu markalar ile davalı gerçek kişiye ait "...+şekil" ibareli marka arasında, esas unsurlar nazara alınarak yapılan karşılaştırmada, 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin bulunduğu kanaatine varıldığından,

dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markaları arasında, uyuşmazlık konusu olan 28. sınıf “Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri” yönünden, 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi anlamında benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, en azından ortalama tüketicilerce markaların ilişkilendirileceği ya da başvurunun davacı Şirketin seri markalarından biri olarak algılanacağı kabul edilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve E.2014/11-696, K.2016/778 sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olduğundan Dairemizce bu yönden dosyada mevcut bilirkişi raporundaki tespitlere itibar edilmemiş, ayrıca bir bilirkişi incelemesine de ihtiyaç duyulmamıştır.

Diğer taraftan davacı vekili, somut olay bakımından 6769 sayılı SMK'nın 6/5. ve 6/6. maddesindeki koşulların oluştuğunu ileri sürmüşse de, uyuşmazlık konusu olan tüm mal ve hizmetler bakımından taraf markaları arasında iltibas koşullarının oluştuğu kabul edildiğinden, Dairemizce davacının tanınmışlık ve diğer fikri mülkiyet haklarına dair iddiaları yönünden inceleme yapılmasına gerek görülmediği gibi kötüniyet iddiası da ispatlanamamıştır.

Sonuç olarak; dava konusu "...+şekil" ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet ".../..." asıl unsurlu markaları arasında, uyuşmazlık konusu olan 28. sınıf tüm mallar yönünden, 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca iltibas koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın tümden kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi doğru olmamış, HMK.'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber,

kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 04/12/2024

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.