Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/2005 K.2025/121

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 26/05/2022 tarih ve 2021/343 Esas - 2022/164 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin T/00266, 2018/59334 sayılı ve "..." ibareli tanınmış markalarının sahibi olduğunu, davalının, bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "..." ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı ...’e başvuruda bulunduğunu, 2020/65010 kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu tarafından reddedildiğini,

oysa davacının 1961 yılından beri faaliyet gösterdiği alanda birçok ürünün tanıtımı ve geliştirilmesini sağlayarak bir kalite sembolü haline geldiğini; müvekkili markasının müvekkili ve müvekkilinin ilişki içinde olduğu pek çok şirket tarafından gıda sektörü dışında da kullanıldığını; müvekkili markasının tanınmış olmasının iltibas tehlikesinin arttığını; taraf markaları kapsamındaki emtiaların da aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu ileri sürerek, ...

YİDK'nın 2021-M-7656 sayılı kararın iptali ile dava konusu 2020/65010 başvuru numaralı "..." ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Diğer davalı Şirket vekili, taraf markaları arasında benzerlik bulunmadığını; davalının markasının "..." ibaresinden oluşması karşısında tüketicinin söz konusu markayı parçalara bölerek algılamasının mümkün olmadığını; markaların bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini; markalar arasında iltibas tehlikesinin bulunmadığını; davanın haksız ve dayanaksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davalının dava konusu marka başvurusunun kapsamında bulunan tüm emtialar yönünden mal ve hizmet benzerliğinin oluştuğu, taraf markalarının şekil olarak benzer bulunmadığı, zira davalının marka başvurusunda şekil unsuru yer almamakta iken davacının marka başvurusunda özgün bir şekil unsurunun yer aldığı; diğer yandan davalının markasında yer alan ibarenin anlamsal bir karşılığı bulunmadığı gibi tamamen farklı kelimelerden oluşan markaların anlamsal olarak benzer olmadığı,

sadece "..." ibaresinden yola çıkarak markaların benzer olduğunu söylemek mümkün olmadığı gibi aksinin kabulünün markaların bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiği prensibine de ters düşeceği, zira ortalama tüketicinin markaları bir bütün olarak algılayacağı, işitsel olarak bakıldığında da tarafların markaları "..." ibareleri ile aynı sesle başlamakla birlikte davalının markasının "..." şeklinde farklı sesle bitmesi markaları sesçil olarak farklılaştırdığı, markaların işitsel olarak da benzer olmadığı, sonuç olarak markaların benzer olmadığı;

dosya içeriği itibari ile SMK’nın 6/5 maddesinde yer alan koşulların oluşmadığı gibi taraf markaları arasında 6769 sayılı SMK’nın 6/1 maddesi anlamında karıştırılma tehlikesi olmadığı ve dolayısıyla tanınmışlığın bu duruma bir etkisinin olmayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, karar gerekçesinin bilirkişi raporu dışında hukuki alt yapıya sahip bulunmadığını, karıştırılma ihtimali salt hukuki bir konu olduğundan bilirkişilerce bu yönde yapılan tespitin dikkate alınmaması gerektiğini, SMK'nın 6/5. maddesi yönünden hatalı inceleme yapıldığını, tanınmış markaya tanınan yasal koruma için iltibas ihtimaline gerek bulunmadığını, taraf markalarının iltibasa sebebiyet verecek derecede benzer olduğunu, kötü niyet iddialarına ilişkin değerlendirme yapılmadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, YİDK marka kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İşlem dosyasının incelenmesinden, davalı şirketin "..." ibaresinin, 01, 02 ve 35. sınıf mal ve hizmetlerde tescili için diğer davalı Kuruma başvurduğu, davacının "..." ibareli markalarına dayalı olarak, iltibas, tanınmışlık ve kötü niyet iddiasıyla başvuruya itiraz ettiği, davacının itirazının Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından reddine karar verildiği, davacının bu karara karşı yaptığı itirazının da, YİDK'nın 29.09.2021 tarih ve 2021-M-7656 sayılı kararıyla reddedildiği ve işbu davanın iki aylık hak düşürücü süre içerisinde 23.11.2021 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesinin kabulü ve istinaf itirazları gözetildiğinde, taraflar arasındaki uyuşmazlık dava konusu "..." ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "..." ibareli markalar arasında 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca iltibas bulunup bulunmadığı, aynı Kanun'un 6/5 maddesindeki koşullarını gerçekleşip gerçekleşmediği ve dava konusu başvurunun kötü niyetli olup olmadığı noktasındadır.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6/1 maddesi uyarınca, tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa tescil edilemez.

Açıklanan hüküm çerçevesinde markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir. Burada öncelikle iltibas (karıştırılma) kavramının da açıklanması gerekmektedir.

İltibas, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir (Savaş Bozbel, Fikri Mülkiyet Hukuku, İstanbul 2015, s. 408- 409). İltibas ihtimalinin değerlendirilmesinde ölçü, bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, ortalama tüketicilerdir.

Bu açıklamalardan sonra somut olaya bakıldığında, dava konusu marka kapsamındaki mal ve hizmetler, davacının itiraza mesnet markası kapsamında aynen yer aldığından SMK'nın 6/1. maddesindeki emtia benzerliği şartı gerçekleşmiştir.

Taraf marka işaretlerinin benzerliğine gelince; dava konusu başvuru "..." ibaresinden oluşmaktadır. Davacının itiraza mesnet markası ise "..." ibarelidir. Bu durumda, davacının itiraza mesnet markası dava konusu markanın, tüketiciler tarafından daha çok dikkate çeken ilk kısmında aynen yer almaktadır. Bu durum, taraf markaları arasında benzerliğe sebebiyet vermekte olup, dava konusu markada bu benzerliği bertaraf edebilecek başka bir unsura yer verilmemiştir. Dairemizce, dava konusu markaya gören tüketicilerin bunun davacının itiraza mesnet markasından farklı bir marka olduğunu derhal ve ilk bakışta algılayamayacağı, bu hale göre, taraf markaları arasında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunduğu ve SMK'nın 6/1. maddesi şartlarının oluştuğu kanaatine varılmıştır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 tarih ve 2014/11-696 E.- 2016/778 K. sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olduğundan Dairemizce bu yönden dosyada mevcut bilirkişi raporundaki tespitlere itibar edilmemiş, ayrıca bir bilirkişi incelemesine de gerek görülmemiştir.

Her ne kadar davacı vekilince, tanınmışlık ve kötü niyet gerekçesiyle de tescil engeli bulunduğu ileri sürülmüş ise de, davacı tarafça SMK'nın 6/5. maddesindeki şartların oluşacağı ispatlanmadığı gibi, kötü niyete dayalı somut delil de ileri sürülmemiştir.

Bu itibarla, taraf markaları arasında SMK'nın 6/1. maddesi anlamında iltibas bulunması nedeniyle davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 24/02/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.