Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/2099 K.2025/202

Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 20/10/2022 tarih ve 2021/394 E. - 2022/357 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı şirketin 29.01.2021 tarihinde 2021/00914 numarası ile yapmış olduğu tasarım başvurusuna, müvekkili tarafından 2013/05911 numaralı tasarım gerekçe gösterilerek itiraz edildiğini, YİDK'nın 2021/T-896 sayılı kararı ile müvekkilinin tasarımı ile davalıya ait tasarımın genel izlenim itibariyle farklı olduğu ve itiraza konu tasarımın yenilik ve ayırt edicilik niteliğine sahip olduğu, hükümsüz kılınan markaya ilişkin kararın ise henüz kesinleşmediği değerlendirmesi yapılarak,

itirazın reddine ve 2021 00914/1 numaralı tasarımların tescilinin devamına karar verildiğini, oysa müvekkili şirketin, 2013 05911 sayı ile tescilli tasarımların sahibi olduğunu, müvekkiline ait 2013 05911 tescil sayılı ve 1-2-3-4-5-6-7 ve 8. sıralarda yer alan ambalaj tasarımları ile davalıya ait ambalaj deseni tasarımının ayniyete varacak derecede benzer olduğunu, davalıya ait tasarımın, yenilik koşuluna sahip olmadığını, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim ile müvekkiline ait tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim arasında hiçbir farklılık olmadığının rahatlıkla görülebildiğini,

dava konusu tasarımın, tasarım tescili için ayırt edicilik şartını taşımamakta olduğunu, davalıya ait başvurunun kötüniyetli yapıldığını, kendisine anılan tasarımının başvuru tarihinden önce hükümsüzlüğü talep edilen davalıya ait markayı birebir içeren tasarım tescil başvurusunda bulunmasının basiretli bir iş adamı gibi davranma yükümlülüğünün ihlali niteliğinde bir davranış olduğunu söylemenin ve kötüniyetin mevcudiyetinden bahsetmenin mümkün olduğunu, başvuru sahibinin, hükümsüzlük kararı verilen markasını kullanarak yeni bir tasarım başvurusunda bulunmuş olup,

yargılama sonunda kullanmama ihtimali olan markayı bu yolla meşru hale getirmeye çalıştığını, dava konusu tasarımın tescil edilmesi ve davalının bu tasarımı ürünlerinde kullanması halinde bu durumun, Türk Ticaret Kanunun 54 ve devamı maddelerinde yer alan, özellikle 55/4 bendinde açıklanan kapsamda haksız rekabet oluşturacağını ileri sürerek 2021/T-896 sayılı YİDK kararının iptaline, davalı şirket adına 2021-00914/1 sayılı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, başvuru konusu ambalaj deseni tasarımı ile itiraza mesnet gösterilen tasarımlar arasında sadece renk farklılığı değil küçük ayrıntılardan daha çok farklılıklar bulunduğunu, başvuru konusu tasarımların bütünüyle yapılan inceleme de genel izlenimlerinin itiraza mesnet markalardan farklı olduğunun görüldüğünü, dolayısıyla genel izlenimi itiraza mesnet tasarımlardan farklı olan başvuruya konu tasarımların tescilinin devamına karar verilmesine dair kararın hukuka uygun olduğunu, tasarım başvurusunun kötüniyetli olduğu iddia edildiğini ancak iddiayı ispat edebilecek herhangi bir delilin sunulmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirket cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu tasarım ile itiraza mesnet tasarımlar karşılaştırıldığında, her iki taraf tasarımlarının da ambalaj tasarımına, hatta aynı/benzer kategori ürünlere yönelik tasarımlara ait oldukları, tasarım korumasında, iki koşul bulunduğu, bunların yenilik ve ayırt edici nitelik olduğu, bununla beraber, tasarım korumasında markasal unsurların koruma dışında kaldığı bilinmekle birlikte, ambalajın tamamı değerlendirmeye alındığında, tasarımın genel izlenimine olan etkisinin de önemli hale gelebildiği,

dava konusu tasarımlarda, özellikle “...” ve “...” sözcüklerinin oluşturduğu grafik ifadelerin önemli etkiye sahip durumda olduğu, arka plana bakıldığında ise, davacıya ait 2013/05911-1, 2 ve 3 numaralı tasarımlarda yer alan açık yeşil fonun, çizgilerle oluşturulmuş halde olsa da davalıya ait tasarımda da yer aldığı, davacıya ait 1, 2 ve 3 numaralı tasarımlarda yer alan floral formların ise davalıya ait tasarımda yer almadığı, davaya konu tasarım, davacıya ait 2013/05911-4, 5, 6, 7 ve 8 numaralı tasarımlar ile karşılaştırıldığında ise arka plan renklerinin, kullanılan desenlerin ve yüzey bölümlendirmesinin tamamen farklı olduğu,

söz konusu markanın, tasarım üzerinde kullanılması durumunda değerlendirme yapıldığında, bu grafik ifadenin, tasarımlar arasındaki benzerliğe büyük etki yaptığı, bu markasal unsurun değerlendirme dışında tutulması durumunda ise diğer unsurların da davacıya ait 2013/05911-1, 2 ve 3 numaralı tasarımlar ile belirgin bir yakınlık teşkil ettiği, tespit edilen farklılık ve benzerlikler değerlendirildiğinde, davalıya ait tasarımın, bu tasarımlar karşısında yenilik koşulunu sağlamadığı,

farklılıkların, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yaratılan genel izlenimler arasında bir farklılık yaratmaya yetmediği ve dolayısıyla dava konusu tasarımın bu tasarımlar karşısında ayırt edici nitelik koşulunu da sağlamadığı, bilgilenmiş kullanıcı, söz konusu tasarımlar açısından, tasarımların uygulandığı ürünleri yani kulak pamuğu/hidrofil pamuk ürünlerini ve dolayısıyla ambalajlarını, çeşitlerini, bu piyasayı bilen, tanıyan deneyimli bir kullanıcı olarak kabul edildiği,

davalıya ait tasarımın, davacıya ait 2013/05911-4, 5, 6, 7 ve 8 numaralı tasarımlar ile karşılaştırılmasında ise tespit edilen farklılıkların, küçük ayrıntıyı aştığı ve bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yaratılan genel izlenimleri farklılaştıracağı, dolayısıyla davalıya ait tasarımın, bu tasarımlar karşısında yenilik ve ayırt edici nitelik koşullarını sağladığı, davaya konu 2021/00914-1 sıra numaralı tasarım ile davacı itirazına mesnet 2013/05911-1, 2 ve 3 sıra numaralı tasarım karşısında yenilik ve ayırt edicilik niteliklerini taşımadığı,

gerekçesi ile davanın kabulüne YİDK'nun 2021/T-896 sayılı kararının iptaline, davalı adına tescilli 2021/00914-1 sayılı tasarımın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mahkeme kararında, davacıya ait 2013/05911-1, 2 ve 3 numaralı tasarımların arka planında yer alan açık yeşil fonun, çizgilerle oluşturulmuş halde olsa da davalıya ait tasarımda da yer aldığı,

bu nedenle başvuru konusunun yeni ve ayırt edici olmadığına hükmedildiğini, oysa ki iptale mesnet davacıya ait üç tasarımın ambalajında kullanılan ve başvuru konusu tasarımda da ortak olarak bulunan tek şekil pamuk ürünleri ambalajında sıklıkla kullanılan pamuk şekli olduğunu, başvuru konusu ambalajında yer alan marka unsurunda kullanılan renk ve diğer şekil unsurlarının davacıya ait tasarımlardan oldukça farklı bulunduğunu, mahkemece davaya konu tasarım ile davacıya ait 2013/05911-4, 5, 6, 7 ve 8 numaralı tasarımların arka plan renklerinin, kullanılan desenlerin ve yüzey bölümlendirmesinin tamamen farklı olduğunu,

bu nedenle bu tasarımlar yönünden başvuru konusu tasarımın yeni ve ayırt edici olduğu yönünde karar verilmiş iken davacıya ait tüm tasarımlar ile başvuru konusu tasarımın hepsinde ortak olarak kullanılan sadece pamuk şeklinin olmasına rağmen 2013/05911-1, 2 ve 3 numaralı tasarımların arka planında kullanılan renkten dolayı başvuru konusu tasarımın yeni ve ayırt edici olmadığına karar verilmesinin çelişkili olduğunu, başvuru konusu tasarım ile davacı tasarımları arasındaki mevcut farklılıkların,

ürünlerin genel görünümüne olan etkisi ve katkısı göz önünde bulundurulduğunda bilgilenmiş kullanıcılar nezdinde belirgin farklılıklar yaratmak için elverişli olduğu görülmekte olup başvuru konusu tasarımın yeni ve ayırt edici olduğunun açık olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, endüstriyel tasarımla ilgili YİDK kararının iptali, tasarım hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava konusu tasarım ile itiraza mesnet tasarımların aynı ürünlere yönelik ambalaj tasarımları oldukları, tasarım korumasındaki şartların yenilik ve ayırt edicilik olduğu, markanın tasarım koruması dışında kaldığı, ancak ambalajın tamamı değerlendirmeye alındığında, tasarımın genel izlenimine olan etkisinin de önemli olduğu, dava konusu tasarımlarda, özellikle “...” ve “...” sözcüklerinin oluşturduğu grafik ifadelerin önemli etkiye sahip bulunduğu,

davaya konu 2021/00914-1 sıra numaralı tasarımın, davacının itirazına mesnet 2013/05911-1, 2 ve 3 sıra numaralı tasarım karşısında yenilik ve ayırt edicilik niteliklerini taşımadığının dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile belirlendiği anlaşılmakla, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 31/01/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.