Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/1219 K.2025/1458

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 04/05/2023 tarih ve 2022/469 Esas - 2023/190 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı ve davalılar Türk Patent ve Marka Kurumu, ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından istenmiş ve istinaf dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı şirket tarafından 2021/059748 sayılı " ibareli markanın 29, 30, 31, 32, 35 ve 40. sınıflarda tescili isteğine yönelik müvekkilinin itirazının Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından kısmen kabul edilerek bir kısım mal ve hizmetlerin markadan çıkarılmasına karar verildiğini, davalı şirketin bu karara yönelik itirazı üzerine YİDK tarafından çıkarılan bir kısım mal ve hizmetlerin iadesine nihai olarak karar verildiğini, oysa 1995 yılında faaliyetine başlayan ve süreç içinde perakende sektörünün lideri haline gelen müvekkilinin tanınmış "..." markasının ve itiraza mesnet mesnet "..." markalarının sahibi olduğunu,

davalının tescilini talep ettiği "..." ibareli marka “...” ibaresini aynen içerdiğinden okunuş, görsel ve işitsel açıdan müvekkilinin markasına ayırt edilemeyecek derecede benzediğini, ortalama tüketiciler nezdinde markaların karıştırılması ve davaya konu markanın müvekkilinin seri markası olarak algılanmasının ihtimal dahilinde olduğunu, davaya konu markanın kapsamında bulunan mal ve hizmetler müvekkilinin markasının kapsamında bulunduğundan emtia benzerliği şartının da gerçekleştiğini ileri sürerek 2022-M-12061 sayılı YİDK kararının 29. sınıfta yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri.

Hazır çorbalar, bulyonlar. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar” emtiaları, 30. sınıfta yer alan “Makarnalar, mantılar, erişteler. Pekmez” emtiaları, 31. sınıfta yer alan “İşlenmemiş Tarım ve bahçecilik ürünleri, tohumlar. Ormancılık ürünleri. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil).

Canlı ve kurutulmuş bitkiler ve otlar. Hayvan yemleri. Malt (insan tüketimi için olmayan)” emtiaları ile 35. sınıfta yer alan “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar, Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler, süt ürünleri (tereyağı dahil).

Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler, Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri, Makarnalar, mantılar, erişteler, Pekmez İşlenmemiş tarım ve bahçecilik ürünleri, tohumlar. Ormancılık ürünleri. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Canlı ve kurutulmuş bitkiler ve otlar. Hayvan yemleri.

Malt (insan tüketimi için olmayan) mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetleri yönünden kısmen iptaline ve markanın tescil edilmesi halinde kısmen hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Türk Patent ve Marka Kurumu vekili, müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirket vekili, davacının itirazına dayanak 2014/42486 sayılı "..." markasının fiilen kullanılmadığını, 2021/12949 sayılı markaya yönelik itiraz incelemesinin devam ettiğini, diğer iki markasının ise iptali talep edilen kararda belirtildiği şekilde ihtiva ettikleri anlam, genel görünüm ve muhtemel tüketici kitlesi üzerinde bırakacağı etki ve izlenim itibariyle karıştırılacak derecede benzer olmadığını, markaların düşük ayırt ediciliğe sahip bir unsuru paylaşmalarının benzerlik ve iltibasa yol açmayacağını, savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, dava konusu başvuru/tescil kapsamında yer alan.

29, 30, 31 sınıftaki mallar ile bu malların satışına ilişkin 35. sınıftaki hizmetlerin davacının itiraza mesnet “...” ibareli markalarının kapsamı ile aynı veya aynıyet derecesinde benzer olduğu, taraf markaları "..." ibaresini asli unsur olarak içerdiğinden markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzerlik bulunduğu, davalı markada yer alan “...” ibaresinin varlığı ve bu ibarenin siyah bir görselin içine yerleştirilmiş olmasının görünüş ve işitsel olarak markaların birbirinden ayrışması için yeterli olmadığı,

dolayısı ile taraf markalarının kapsamında bulunan ve benzer bulunan mal ve hizmetler yönünden markalar arasındaki benzerliğin iltibas ihtimaline yol açabileceği, bu malların aynı zamanda, aynı satış kanallarında, aynı raflarda, genel anlamda karışık bir şekilde yan yana, ucuz ve hızlı tüketim ürün grubu olarak paketli gıda şeklinde satıldığı dikkate alındığında davacı şirketin “...” ibareli markaları ile davaya konu markanın aynı aile grubundan ya da aynı serinin uzantısı olarak algılama ihtimalinin bulunduğu, ancak haksız rekabete ilişkin bir delilin mevcut olmadığı gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı Türkpatent vekili istinaf başvuru dilekçesinde, Davacının itiraza mesnet gösterdiği markaların düz bir fontla yazılan “...” sözcük unsurlu markalar olup genel görünümünde etkili bir karaktere sahip şekil unsuru içermediğini, “...” sözcüğünün günlük dilde sıklıkla kullanılan yaygın bir kelime olarak herkesçe bilinirliği ve özellikle kullanıldığı gıda ürünü sınıfı göz önüne alındığında ayırt edicilik düzeyinin düşük olduğunu, davaya konu markadaki yazı şekil unsuruyla bütünleştirilerek siyah-beyaz renk kombinasyonu ile markanın ayırt edicilik kazandığını, ayrıca davaya konu markada “...-Şekil” bütünlüğü oluşturularak markanın görsel,

işitsel ve kavramsal olarak farklılaştığını, markaların düşük ayırt ediciliğe sahip unsuru paylaşmalarının benzerlik ve iltibasa yol açmadığını ve tüketiciler nezdinde markaların karıştırılmasının söz konusu olmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirket vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkemece bilirkişi raporu esas alınmış ise de, bilirkişi raporunda yer alamayan mal ve hizmetlerin markadan çıkarılmasının nedeninin kararda bulunmadığını, 2014/42486 sayılı "..." markasının fiilen kullanılmadığına ve bu nedenle kullanım ispatı şartını yerine getiremediğine dair itirazlarının karşılanmadığını, davalı 2021/12949 sayılı markaya ait incelemenin sonucunun Türkpatent'ten sorulmadığını, "..." kelimesinden hareketle raporda iddia edildiği gibi benzerliğin varlığının kabulü halinde bu ibareyi içeren hiç bir markanın tescilinin mümkün olamayacağını,

bu ibarenin günlük hayatta sıkça kullanılan ve iki heceden ibaret bir kelime olduğunun dikkate alınmadığını, tarafların iştigal ettiği alanın farklı olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davacı şirket vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davaya konu markanın asli ve baskın unsurunu müvekkilinin markasının asli unsuru olan "..." unsurunun oluşturduğunu, markada bulunan “...” ibaresinin markaya ayırt edicilik katmadığını, müvekkilinin itiraza mesnet “...” ibareli markaları uzun yıllar boyunca piyasada aktif bir şekilde kullanılması sonucunda markaların tüketiciler nezdinde tanınmış bir hal aldığını, dava konusu markanın aynı ve doğrudan ilintili mal ve hizmetleri kapsamaları nedeni ile markalar arasındaki karıştırılma tehlikesinin kaçınılmaz olduğunu, müvekkilinin markasının kapsamında bulunan “kuru yemişler, makarnalar,

mantılar, erişteler” emtiaları ile davaya konu markanın kapsamında bulunan "kuru bakliyat" emtiasının ilintili kabul edilmesi gerektiğini, dolayısıyla 35. sınıf kapsamındaki “kuru bakliyat” emtiası yönünden de davanın kabulü gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın tamamen kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

1-Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, "..." ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "..." asıl unsurlu markalar arasında, başvuru kapsamındaki 29. sınıftaki “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Hazır çorbalar, bulyonlar.

Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil).Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar.”, 30. sınıftaki “Makarnalar, mantılar, erişteler. Pekmez”, 31. Sınıftaki “İşlenmemiş tarım ve bahçecilik ürünleri, tohumlar. Ormancılık ürünleri. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Canlı ve kurutulmuş bitkiler ve otlar. Hayvan yemleri.

Malt (insan tüketimi için olmayan).” emtialar ile 35. sınıf “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Hazır çorbalar, bulyonlar.. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler.

Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri.. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pekmez İşlenmemiş tarım ve bahçecilik ürünleri, tohumlar. Ormancılık ürünleri. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Canlı ve kurutulmuş bitkiler ve otlar. Hayvan yemleri.

Malt (insan tüketimi için olmayan).mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir) mal ve hizmetleri yönünden SMK'nın 6/1 maddesi anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin bulunduğu,

zira davacı markalarının asli unsurunu oluşturan "..." ibaresinin ile dava konusu "..." içinde aynen yer aldığı ve markadaki ayırt edici olmayan "..." ibaresinin varlığının dava konusu markaya yeterli ayırt edicilik katılmadığı anlaşılmakla taraf vekillerinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer istinaf itirazlarının reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

2-Ancak, mahkeme hükümlerinin kapsamını düzenleyen HMK 297/2. maddesine göre, hükmün sonuç kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.

Somut olayda mahkemece hükmün sonuç kısmında, dava konusu başvuru kapsamındaki 29, 30, 31 ve 35. sınıftaki bir kısım mal/hizmetler yönünden davanın kısmen kabulüne karar verildiği ve iltibas teşkil eden mal ve hizmetler bilirkişi raporuna uygun olarak tek tak sayıldığı halde, YİDK kararının iptaline dair hüküm kurulmamıştır. Her ne kadar davalılar vekilleri tarafından bu yönde açık bir istinaf itirazı ileri sürülmemişse de, HMK'nın 297/2. maddesine aykırı olan bu hususun davalılar vekillerinin istinaf başvurusu üzerine Dairemizce resen incelenmesi gerekmiştir.

Yine karar tarihi itibariyle hükümsüzlük talebi hakkında marka tescil edilmediğinden karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş ise de bu tarihten sonra, 11.05.2023 tarihinde istinaf aşamasında dava konusu markanın tescil edildiği anlaşıldığından, Dairemizce bu yönden de davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile dava konusu markanın hükümsüzlüğüne karar verilmiştir.

HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce taraf vekillerinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 08/07/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.