Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/877 K.2025/1074

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 23/12/2022 tarih ve 2021/341 E. - 2022/361 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, 1970 yılından beri porselen sektöründe faaliyette bulunan çok sayıda marka ve tasarım tesciline sahip olan müvekkilinin 2020/09940 sayılı tabak tasarımının tescili başvurusunun davalının itirazı sonrasında YİDK tarafından nihai olarak reddedildiğini, davalı tarafından itiraza mesnet gösterilen tasarımın müvekkilinin başvuruya konu ettiği tasarım ile ayırt edilemeyecek düzeyde benzerliğinin söz konusu olmadığını, bilgilenmiş kullanıcının tasarımları birbirinden kolaylıkla ayırt edebileceğini, yayın tarihi kesin olarak bilinmeyen katalog ve görsellerin tasarım hükümsüzlüğü bakımından delil olarak değerlendirilemeyeceğini,

bu hususun Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 06/05/2015 tarihli kararında açıkça belirtildiğini ileri sürerek 2021-T-906 sayılı YİDK kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, davacı vekilinin iddiasının aksine davaya konu 2020/09940-1 sıra numaralı tasarım ile itiraza gerekçe olarak gösterilen 2020/03084-1 sıra numaralı tasarımın ve önceki tarihli instagram görsellerinde yer alan tabak tasarımlarının bilgilenmiş kullanıcı nezdinde genel izlenim itibariyle benzer olduğunu, ayrıntı seviyesinde farklılıkların ayırt edici olmadığını ve bilinçli kullanıcı nezdinde genel intiba itibariyle dava konusu tasarım da yenilik unsurunun bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, davacının tasarımına yönelik olarak dava dışı ...

A.Ş. tarafından itiraz edilmesine rağmen, davanın şirket çalışanına yöneltilmesi doğru olmadığından, davanın öncelikle husumet nedeniyle reddi gerektiğini, davacı vekili tarafından tarih içermeyen, görüntülere ait detayların görülmediği internet sitesi ekran görüntüsüne dayalı olarak tasarım tescil isteğinin reddedildiği iddia edişmişse de, ...'e sunulan delillerde itiraza dayanak tasarımların detayları ve tarihin gösterildiğini, tescil başvurusuna konu “çukur tabak” tasarımı ile 2015 ila 2021 yılları arasında sosyal medyada paylaşılmış olan çukur tabak tasarımlarının karşılaştırılmasından asimetrik, düzensiz,

modern ve minimal tasarımın başvurucunun davaya konu tasarım başvurusundan neredeyse 6 yıl evvel tasarlanarak kamuya sunulduğunun açıkça görüldüğünü, tasarımlar arasında form ve genel görünüm bakımından ayniyet derecesinde benzerlik bulunduğunu, bu itibarla davacının tasarımı yeni olma kıstasını karşılamadığı gibi tasarımın ayırt edici nitelikten de yoksun olduğunu, ve davacının tasarımında seçenek özgürlüğü kapsamında farklılık yaratan makul bir dokunuş bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, 26/04/2021 tarihli tasarım yayımına itiraz formunda, itiraz sahipleri olarak, davalı ... ve dava dışı ... San. ve Tic.

A.Ş'nin gösterildiği, davaya konu 2021/T-906 sayılı YİDK kararında ise itiraz sahibi olarak sadece davalı ...'nun gösterildiği ve davaya konu YİDK kararı davalının itirazlarına ilişkin olarak oluşturulduğundan davalı ...'nun davada pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, piyasa da farklı geometrik şekillerde, farklı çap ve yüksekliklere sahip, renk-biçim-desen bakımından farklılaşabilen çok sayıda farklı tasarımların mevcut olup "tabak" tasarımı açısından seçenek özgürlüğünün kapsamının geniş olduğu,

davaya konu tasarım ile itiraza mesnet tasarımın yumurta formuna benzer şekilde bir tarafta geniş çaplı, diğer tarafta daha dar çaplı oval biçime sahip olduğu, her iki tasarımda da dikey aksın solundaki kısımda dairenin çapının daha geniş göründüğü, önden bakıldığında her iki tasarımda çap ve yükseklik oranlarının aynı olup simetrik olmayan ve herhangi bir geometik prensibe dayanmayan organik formların bulunduğu,

bu itibarla dava konusu tasarımın redde mesnet tasarım karşısında yenilik ve ayırt edicilik vasfını haiz olmadığı gibi dava konusu tasarımın internet sitelerinde yayınlanan ürün görselleri ile benzer bir forma sahip olup mesnet alınan tasarımlardan ayırt edici bir özelliğinin bulunmadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı şirket vekili, bilirkişi raporunda davaya konu tasarımın redde mesnet tasarımlar karşısında bilgilenmiş kullanıcı nezdinde yeni ve ayırt edici olmadığı yönünde tespit bulunuyor ise de, anılan raporun denetim ve hüküm kurmaya elverişli olmadığını, yayın tarihi kesin olarak saptanamayan katalog ve görsellerin tasarım hükümsüzlük talepleri bakımından delil olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi kararında bu hususun açıkça ifade edildiğini,

bilgilenmiş kullanıcı nezdinde tasarımların iltibasa sebebiyet vermeyecek derecede farklı olduğunu ve davaya konu ürünün kullanım amacı gereği belirli bir şekilde yapılması hususunda teknik zorunlulukları bulunduğundan tasarımcının fazla bir seçenek özgürlüğü bulunmadığının göz önünde bulundurulması gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, endüstriyel tasarımla ilgili Kurum kararlarının iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda, birbirleriyle kıyaslanan tasarımların ilke olarak farklılarından çok ortak özelliklerinin değerlendirilmesine ağırlık verilerek ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu göz önüne alınarak yapılan karşılaştırmada,

her iki tasarımda simetrik olmayan ve herhangi bir geometrik prensibe dayanmayan organik formların kullanılması nedeniyle davaya konu tasarımının bilgilenmiş kullanıcı açısından genel izlenim olarak benzer olup yeni ve ayırt edici niteliğinin bulunmadığı tespitinin yapıldığı, bu itibarla dava konusu tasarımların redde mesnet marka görselleri karşısında yeni ve ayırt edici olmadığının belirlendiği ve bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli bulunduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/05/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.