Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/1543 K.2026/91

Hükümsüzlüğü)

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 18/10/2023 tarih ve 2019/275 Esas - 2023/440 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

KARAR

Dosyanın incelemesinden, mahkemece davalı ...'nin yurt ışı adresi tespit edilemediğinden, anlan davalı davalı Şirkete gerekçeli kararın ilanen tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

7201 sayılı Tebligat Kanunun 28. maddesinde adresi meçhul olanlara ilanen tebligat yapılacağı düzenlenmiştir.

Aynı maddenin 3 fıkrasında "Yabancı memleketlerde oturanlara ilanen tebligat yapılmasını icabettiren ahvalde tebliği çıkaran merci, tebliğ olunacak evrak ile ilan suretlerini yabancı memlekette bulunan kimsenin malüm adresine ayrıca iadeli taahhütlü mektupla gönderir ve posta makbuzunu dosyasına koyar.", ilanın şekline ilişikin 29. madde de ise "İlan alakalının ıttılaına en emin bir şekilde vasıl olacağı umulan ve varsa tebliği çıkaran merciin bulunduğu yerde intişar eden bir gazete ve bir internet haber sitesi ve ayrıca Basın İlân Kurumu İlan Portalında yapılır.

Tebliğ olunacak evrak ve ilan sureti, tebliği çıkaran mercinin herkesin kolayca görebileceği bir yerine de asılır. " düzenlemelerine yer verilmiştir.

Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin "Adresin Meçhul Olması" başlıklı 48. maddesinde de “ (1) Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca kendisine tebligat yapılamayan, tebliğ memuru tarafından adresi tespit edilemeyen, adres kayıt sisteminde de yerleşim yeri adresi bulunmayan kişinin adresinin tespiti için tebligatı çıkaran merci tarafından adres araştırması yapılır.

(2) Tebligatı çıkaran merci, muhatabın adresini öncelikle resmî veya özel kurum ve dairelerden, bunlardan sonuç alınamadığı takdirde kolluk vasıtasıyla araştırabilir ve tespit ettirebilir. Yapılan araştırmalara rağmen muhatabın adresinin tespit edilememesi halinde adres meçhul sayılır. (3) Adresi meçhul olanlara tebligat ilanen yapılır.

(4) İlânen tebligat, bu maddedeki usuller izlendikten sonra başvurulacak son çaredir.”, "İlanen Tebligat Usulü" başlıklı 49. maddesinde ise " a) İlan, kendisine tebliğ yapılacak kişinin en güvenilir bir şekilde öğrenmesini sağlayabilecek ve varsa tebliği çıkaran merciin bulunduğu yerde yayımlanan bir gazetede ve elektronik ortamda Basın İlan Kurumu vasıtasıyla yapılır.

Muhatabın en güvenilir bir şekilde öğrenmesini sağlayabileceği umulan gazete, tebliği çıkaran merciin bulunduğu yerde yayımlanan bir gazete ise, ayrıca bir diğer gazete ile ilan yapılmaz b) Tebliğ olunacak evrak ve ilan sureti bir ay süreyle tebliği çıkaran mercide herkesin kolayca görebileceği bir yere asılır. c) Merci, gerekirse, ikinci defa ilan yapılmasına karar verebilir. İkinci ilan da (a) ve (b) bendi hükümlerine göre yapılır.

İki ilan arasındaki süre bir haftadan az olamaz. İkinci ilan, gerekiyorsa yabancı ülke gazeteleriyle de yaptırılabilir. (2) Adresi yabancı ülkede bulunanlara ilan yoluyla tebliğ yapılmasını gerektiren hallerde, tebliği çıkaran merci, tebliğ olunacak evrak ile ilan suretlerini yabancı ülkede bulunan kişinin varsa bilinen en son adresine, ayrıca, iadeli taahhütlü mektupla gönderir ve posta makbuzunu dosyasında saklar." hükümleri bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen Kanun ve Yönetmelik hükümlerinden anlaşılacağı üzere , ilanen tebligat yapılmasının ön koşulu, tebligat yapılacak kişinin adresinin meçhul olmasıdır. İlan yolu ile tebligat, başvurulacak en son yol olduğundan, adres araştırmasının geniş bir çerçeve içerisinde ele alınıp soruşturmanın çok yönlü yapılması zorunludur. Bu kapsamda mahkeme, muhatabın adresini resmi ve özel Kurum ve dairelerden veya zabıta aracılığıyla soruşturarak tespit ettirebilir.

Somut olayda, mahkemece davalı Şirketin yurt dışı adresinin araştırılması için Dubai Başkonsolosluğu'na istinabe yoluyla yazılan müzekkerden sonuç alınmadığından ilanen tebligat yoluna gidilmişse de dosya kapsamında bulunan işlem dosyasından davalı Şirketin Türkiye'de mukim marka vekilinin bulunduğu anlaşılmakta olup davalı Şirketin yurt dışı adresinin anılan kişiden sorulmak suretiyle tespiti yoluna gidilmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda mahkemece yapılan adres araştırmasının yeterli olduğunu kabul etmek mümkün değildir.

Öte yandan, yukarıda belirtildiği üzere Tebligat Kanunu'nun 28/son ve Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 49/2 maddesi uyarınca yabancı memleketlerde oturanlara ilanen tebligat yapılmasını gerektiren halde, tebliğ çıkaran mercinin, tebliğ olunacak evrak ile ilan suretlerini yabancı memlekette bulunan malûm adresine, ayrıca iadeli taahhütlü mektup ile gönderip, posta makbuzunun dosyaya konulması gerekmektedir. Dosya kapsamında tebliğ olunacak evrak ile ilan suretlerinin, iadeli taahhütlü olarak davalı Şirketin yabancı memlekette bilinen adresine gönderildiğine dair, herhangi bir belge dosyada bulunmamaktadır.

Ayrıca, yine yukarıda açıklandığı Tebligat Kanunun 'un 29. maddesi ve Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 49. Maddesi uyarınca ilanen tebliğin, tebliği çıkaran merciin bulunduğu yerde intişar eden bir gazete yanında bir internet haber sitesi ve ayrıca Basın İlân Kurumu'nun ilan portalında yapılması ve tebliğ olunacak evrak ve ilan sureti, tebliği çıkaran mercinin herkesin kolayca görebileceği bir yerine de asılması gerekmektedir. Dosya kapsamından gerekçeli kararın gazete ilanı yer almasına rağmen, bir internet haber sitesi ve ayrıca Basın İlân Kurumu'nun ilan portalında ilan edildiği anlaşılmadığı gibi gerekçeli kararın tebliğ evrakının ve ilan suretinin mahkeme divanhanesinde 1 ay süreyle askıya çıkarıldığına ilişkin bir tutanak da dosya kapsamında bulunmamaktadır.

Bu durumda, öncelikle davalı Şirketin yurt dışı adresinin davalı Şirketin Türkiye'de mukim marka vekilinden sorulmak suretiyle araştırılması, yurtdışı dışı adresinin tespiti halinde Tebligat Kanunun hükümlerine uygun olarak gerekçeli kararın tebliği, aksi halde de gazete ilanı dışında bir internet haber sitesi ve basın ilan kurumunun ilan portalında ilanen tebliğ yapılmışsa buna ilişkin belgelerin, davalı Şirketin yabancı memlekette bulunan malûm adresine tebliğ olunacak evrak ile ilan suretleri iadeli taahhütlü mektupla gönderilmişse buna ilişkin belgeler ile posta makbuzunun,

tebliğ evrakının ve ilan suretinin mahkeme divanhanesinde 1 ay süreyle askıya çıkarıldığına ilişkin tutanağın dosyaya eklenmesi, bu işlemler yerine getirilmemişse usulüne uygun şekil yerinde getirilmesi, bundan sonra yasal istinaf süresinim beklenilmesi ve her halükarda davalı Kurumun istinaf itirazlarının incelenmesi için Dairemize gönderilmek üzere dosyanın mahalline geri çevrilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 16/01/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.