Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/457 K.2026/592

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 17/10/2023 tarih ve 2022/439 E. - 2023/311 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, mobilya tasarım, üretim ve satış alanında faaliyet gösteren müvekkilinin 2020/00635 sayılı Tv ünitesi, konsol, dolap, komidin ve şifoniyer, 2020/00579-6 sayılı masa, 2020/00630-2 sayılı masa ayağı ve 2020/00628-6 sayılı karyola tasarımının sahibi olduğunu, kötü niyetli kişilerce bu ürünlerin taklitlerinin üretim,

satış ve halka arzının yapıldığı yönünde alınan duyum üzerine yapılan araştırma sonucunda tecavüzün önlenmesi amacıyla İnegöl 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/40 D.iş sayısı ile delil tespiti isteğinde bulunduğunu ve anılan dosyadaki bilirkişi raporunda müvekkiline ait bu tasarımların davalı tarafından üretilip satışa arz edildiğinin tespit edildiğini ileri sürerek, müvekkilinin tescilli tasarımlarına yönelik tecavüzün önlenmesi ve durdurulmasına,

tecavüz oluşturan veya cezayı gerektiren ürünler ile bunların üretiminde münhasıran kullanılan cihaz, makine gibi araçlara tecavüze konu ürünler dışındaki diğer ürünlerin üretimini engellemeyecek şekilde el konulmasına, toplatılan ürünlerin imha edilmesine ve kararın ilanına karar verilmesini,

27/12/2022 tarihli birleşen dava dilekçesi ile de davalının tecavüz teşkil eden eylemleri nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin uğradığı fiili kayıp ile tecavüz edenin rekabeti olmasaydı elde edebileceği muhtemel gelir nedeniyle şimdilik 1.000,00-TL maddi tazminat ve 15.000,00-TL manevi tazminatın tespit tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 9/5/2023 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebini 14.156,77 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, ilgili bilirkişi raporunda yalnızca davacı tarafından tescili yapılan ürünlerin inceleme konusu yapıldığını, müvekkiline ait olan mobilya tasarım ürünlerinin detaylı bir incelemesinin yapılmadığını, buna rağmen ilgili raporun sonuç kısmında bilgilenmiş kullanıcılar nezdinde karıştırılma ihtimali yaratabilecek ölçüde benzer ürünlerin mevcut olduğu kanaatine varılmış olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin ilgili bilirkişi raporunun aleyhine olan tespit ve değerlendirmeleri kabul etmediğini,

İnegöl 3.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/40 D.İş sayılı dosyasında müvekkilinin davacının iddia ettiği gibi adına tescilli ürünü taklit etmek suretiyle üretmediği, satışa arz etmediği ve bu üründen herhangi bir kazanç sağlamadığına yönelik beyanlarda bulunduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, İnegöl 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/40 D.İş dosyası kapsamında davalıya ait işyerinde yapılan tespitlerde karşılaşılan ürünlerin fotoğraflandığı, keşif mahallinde rastlanan ürünlerin davacı adına tescilli 2020/00635-1 numaralı tasarımın alt modül itibariyle 2020/00635-3-6-44-45-46, 2020 005796, 2020/00579-6, 2020 00630/2 ve 2020 00628/6 numaraları tasarımlar yönünden bütünüyle bilgilenmiş kullanıcı nezdinde karıştırılacak derecede benzer olduğuna dair rapor düzenlendiği, yargılama sırasında yapılan inceleme sonucunda temin edilen bilirkişi raporunda da benzer sonuçlara varıldığı,

buna göre davacının mesnet tasarımları ile davalıya ait iş yerinde tespit edilen ürünlerin kütlelerin oranları, yerleşimleri, doku uygulamaları, kapak, kulp ve ayak yapıları, çerçeveleri, cam tabla, kenar profiller vs özellikleri itibariyle davacının tescilli tasarımları ile benzer olduğu, ürünlerin antropometrik ve fonksiyonel gerekçeler ile oluşan ölçü sınırları dışında tasarımda benzerlik sebebi olabilecek bir zorunluluğun bulunmadığı,

dolayısı ile davacının tescilli tasarımlarına tecavüzün mevcut olduğu gerekçesi ile asıl ve birleşen davanın kabulüne, davacı adına tescilli 2020/00635/1-3-6-44-45-46, 2020/00579-6, 2020/00630/2, 2020/00628/6 nolu tasarımlara yapılan tecavüzün önlenmesine, tecavüz teşkil eden ürünlerin imhasına, 14.156,77 TL maddi ve 15.000,00 TL manevi tazminatın tespit tarihi olan 02/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve karar özetinin masrafı davalıya ait olmak üzere ulusal çapta yayın yapan gazetelerden birinde bir defa ilanına karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, karara esas alınan bilirkişi raporlarında yapılan incelemelerin eksik ve hatalı olduğunu, ayrıntılı inceleme yapılmadığını, özellikle malların üretiminde kullanılan cihaz ve makinelerin neler olduğu hususunda gereken tespitlerin yapılmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, endüstriyel tasarıma yönelik tecavüzün önlenmesi, durdurulması ve maddi, manevi tazminat istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, 13/4/2023 tarihli bilirkişi raporunun düzenlendiği tarih itibariyle davalıya ait iş yerinde ve başka herhangi bir yerde davacının tasarımına tecavüz teşkil eden bir ürünün varlığı tespit edilmemiş ise de, İnegöl 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/40 D.İş sayılı dosyası kapsamında davalıya ait iş yerinde yapılan keşifte tespit edilen ürünler ile davacının tescilli tasarımlarının kütlelerin oranları, yerleşimleri, doku uygulamaları, kapak,

kulp ve ayak yapıları, çerçeveleri, cam tabla, kenar profiller vs. özellikleri itibariyle davacının tescilli tasarımları ile benzer olduğu, davalının bu eyleminin tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiği, davacının maddi ve manevi tazminat ile el koyma ve imha taleplerinin SMK'nın 149/1. maddesiyle uyumlu olduğu gibi mahkemece takdir edilen tazminat tutarlarının da istinaf edenin sıfatına göre somut olayın özelliklerine ve hakkaniyete uygun bulunduğu, imhasına karar verilen ürünlerin de tecavüz teşkil eden ürünler ile sınırlı tutulmuş olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 26/03/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.