Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/1027 K.2023/1390

Taraflar arasındaki şirketin ihyası istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından ihyası talep edilen .... Şti. aleyhine, şirket bünyesinde ve asıl işverenlik ... nezdinde tam zamanlı olarak çalışmasına rağmen part time sigortalı olarak gerçeğe aykırı şekilde bildirim yapılıp, primlerinin eksik ödenmesi nedeniyle hizmet tespiti davası açıldığını, şirketin ticaret sicilinden re'sen terkin edildiğinin anlaşıldığını, yargılama aşamasında ihya davası açmak üzere taraflarına süre verildiğin belirterek .... Şti.'nin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu şirketin sermaye artırım yükümlülüğüne uymadığını, müdürlüklerince şirketin ticaret sicilinden terkin edildiğini, yapılan işlemde bir kusur bulunmadığını, şirketin canlandırılmasının mümkün olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalı tarafından yapılan terkin işleminin usul ve yasaya uygun bulunduğu, ancak sicilden sermaye artırımı yapmayarak münfesih duruma düşmesi nedeniyle Eskişehir 2. İş Mahkemesi'nin 2020/660 Esas sayılı dosyası ile sınırlı olmak üzere şirketin ihyasına karar verilebileceği, ihya işlemi iş mahkemesi davası ile sınırlı olduğundan tasfiye memuru atanmasına yer olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, Eskişehir Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 27678 sicil numarasında kayıtlı ....

Şti.'nin Eskişehir 2. İş Mahkemesi'nin 2020/660 Esas sayılı dosyası ile sınırlı olmak kaydıyla ihyasına, şirkete tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına, karar kesinleştiğinde Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından tescil ve ilanına, davalı dava açılmasına sebebiyet vermediğinden yasadan doğan zorunlu hasım olduğu gözetilerek yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tasfiye memuru atanmamasının kanuna aykırı olduğunu, ticaret sicilinden silinmek suretiyle hukuk alemindeki varlığı sona eren şirketin takibin tarafı olma ehliyeti de bulunmadığını, davaya konu şirketin davacının hizmet tespiti davası nedeniyle ihya edildiğini, ticaret sicilinde ihya edilmesine karar verilmiş şirketin işlemlerini yerine getirmek, iş davasında hakkın savunulmasının sağlanması ve yürütülmesinin tasfiye memuru ile mümkün olduğunu, olayda tüzel kişiliğin Eskişehir 2. İş Mahkemesi'nin 2020/660 Esas sayılı dosyası ile sınırlı olarak yani geçici süreli kazanıldığını,

davanın sonunda şirketin tüzel kişiliğine son verileceğini, tüzel kişiliği ihya edilen şirketin medeni haklardan yararlanma ve bu hakları kullanabilme ehliyetini kazanacaksa da, yargı mercileri nezdinde temsil edilmesinin ancak tasfiye memurlarınca mümkün olduğunu, davaya sebep iş davasında şirketin savunmalarını ve delillerini sunabilmesinin ancak tüzel kişiliği temsile atanan gerçek kişi ile olabileceğini, konu veya süre ile sınırlı olup olmadığına bakılmaksızın canlandırılan şirketlerde temsil organının bulunması zorunda olup,

ihya kararının tescil ve ilanının yapılacağı Ticaret Bakanlığının ulusal yazılım için MERSİS programının dahi tüzel kişiliği temsil edecek gerçek kişi olmadığı sürece, işleme müsaade etmediğini, bu hususta tasfiye memuru atanmadan verilen ihya kararlarının icra edilemez hale getirildiğini, davaya konu şirket sınırlı konu ile ihya edildiğinden,

işlemler yerine getirilip konusuz kaldığında yani Eskişehir 2. İş Mahkemesinin 2020/660 Esas sayılı dosyası kesinleştiğinde şirketin tüzel kişiliğinin son bulması gerekmekte olup, bu bildirimin kimin tarafından yapılacağı da muallakta bırakıldığını, tasfiye memurunun şirketin sicilden terkin edilmesini talep etmesi gerektiğini, ihya işlemlerinde tasfiye memurunun atanması gerektiğini, aksi halde müdürlüğün mahkemeden tasfiye memuru atanmasını istemesi gerektiğine dair yazıları bulunduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına dair kararının kaldırılmasına,

şirkete tasfiye memuru atanmasına karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; şirketin ihyası istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Eskişehir 2. İş Mahkemesi'nin 2020/660 Esas sayılı dosyanın Uyap'tan gelen sureti, ihyası talep olunan şirketin terkinine dayanak belgeler, Eskişehir Ticaret Sicil Müdürlüğü yazı cevabı dosya içerisinde yer almaktadır.

Eskişehir 2. İş Mahkemesi'nin 2020/660 Esas sayılı dosyası ile, davacı tarafından ihyası talep olunan şirket ve diğer davalılar aleyhine 14/10/2020 tarihinde hizmet tespiti talebiyle dava açtığı, yargılama aşamasında davacıya .... Şti.'nin ihyası davası açmak üzere yetki ve süre verildiği görülmüştür.

Davacı yan .... Şti.'nin ihyasına karar verilmesini talep etmiş, mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile ihyası talep olunan şirketin Eskişehir 2. İş Mahkemesi'nin 2020/660 Esas sayılı dosyası ile sınırlı ihyasına, şirkete tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına karar verilmiştir.

6102 sayılı TTK'nun geçici 7. maddesinde şirketlerin hangi şartlarda ve usullerde tasfiye ve ticaret sicilinden re'sen kayıtlarının silinmesinin düzenlendiği, aynı maddenin 4.fıkrasının "a" bendinde; kapsam dâhilindeki şirket ve kooperatiflerin ticaret sicilindeki kayıtlı son adreslerine ve sicil kayıtlarına göre şirket veya kooperatifi temsil ve ilzama yetkilendirilmiş kişilere bir ihtar yollanacağı, yapılacak ihtarın, ilan edilmek üzere Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Müdürlüğüne aynı gün gönderileceği, ilanın, ihtarın ulaşmadığı durumlarda, ilan tarihinden itibaren otuzuncu günün akşamı itibarıyla,

11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılmış tebligat yerine geçeceği, aynı maddenin 11.bendinde ise; dördüncü fıkra uyarınca yapılan ihtar ve ilana rağmen süresi içerisinde cevap vermeyen veya tasfiye memuru bildirmeyen veyahut durumunu kanuna uygun hale getirmeyen veya faaliyette bulunduğunu adres ve kanıtları ile birlikte bildirmeyen şirketin unvanının ticaret sicilinden re'sen silineceği düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta şirketin 6102 sayılı TTK'nun geçici 7. maddesi kapsamında kaldığından bahisle davalı sicil müdürlüğünce ihtarname hazırlandığı ve ihtarnamenin Ticaret Sicil Gazetesi'nde yayınlandığı, ihyası istenen şirket ve yetkilisine tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

Ticaret sicili müdürlüklerince; 559 sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereğince sermaye artırımında bulunmayarak münfesih olan şirketlere yapılacak ihtarda; ortaklarından, yönetici veya denetçilerden ya da müdürlerinden tebliğ tarihinden itibaren iki ay içinde tasfiye memurunun bildirilmesi, aksi takdirde, bu madde hükümlerine göre ticaret sicili kayıtlarından unvanın silineceği, şirkete ait malvarlığının unvana ilişkin kaydın silindiği tarihten itibaren on yıl sonra Hazineye intikal edeceği ve bunun kesin olduğu açıkça yazılmalıdır.

Davalı ... Sicil Müdürlüğünce ihyası istenen şirkete ve şirketi temsil ve ilzama yetkilendirilmiş kişilere ticaret sicilindeki adreslerine bu konuda ihtarat yapıldığına ilişkin tebligat bulunmaktadır. 559 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname ile eklenen geçici 10. maddesi gözetildiğinde asgari sermaye şartını süresinde arttırmadığından münfesihlik durumu ortadan kalkmadığından tasfiye ile sınırlı olmak üzere ihya kararı verilebilir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 7/15. maddesi uyarınca sicilden sermaye artırımı yapmayarak münfesih duruma düşmesinden ötürü tasfiye işlemleri için de şirkete tasfiye memuru atanması gerekmektedir.

Hal böyle olunca mahkemece, davalı ... sicil müdürlüğünün 6102 sayılı TTK'nun geçici 7. maddesinde ve 559 sayılı KHK'da öngörülen usul ve şartlar gerçekleşerek ihyası istenen şirketi ticaret sicilinden re'sen terkin ettiği, terkin işlemi usulüne uygun ise de, ihyası istenen şirket aleyhine açılan derdest dava bulunduğu, davada taraf teşkilinin sağlanması için şirketin ek tasfiyesine karar verilmesi gerektiği gözetilmiş ise de, TTK'nun 547/2. maddesi gereğince ek tasfiye kararı ile ihya ve tasfiye işlemlerinin yapılması için ihyasına karar verilen şirkete tasfiye memuru atanmasına karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçe ile ek tasfiyesine karar verilen şirkete tasfiye memuru atanmamasına yönelik hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.

Tüm bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının tasfiye memuru atanmamasına yönelik karar kısmı yönünden kaldırılmasına, talebe konu şirketin Eskişehir 2. İş Mahkemesinin 2020/660 Esas sayılı dava dosyası ile sınırlı olmak üzere ihyasına, tasfiye işlemlerini yapmak üzere şirketin son yetkilisi ...'ın ihyasına karar verilen şirkete tasfiye memuru olarak atanmasına, tasfiye memuruna ücret takdirine yer olmadığına, ihya kararı kesinleştiğinde karardan bir örneğin tescili ve ilanına karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.