Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/1403 K.2023/1317

Taraflar arasındaki çekişmeli alacağa ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;taraflar arasında sözleşmeye dayalı kredi ilişkisi bulunduğunu, davalı/borçlu şirketin Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/58 esas sayılı konkordato talepli dosyasında 15.05.2019 tarihinde kesin mühlet kararı verildiğini, konkordatonun 10.02.2021 tarihinde tasdik edildiğini, konkordatonun öğrenilmesini müteakip yapılan 12.03.2019 tarihli başvuruda (nakdi 763.425,44 TL + gayrinakdi 212.195,00TL -) 975.620,44TL banka alacağının olduğunun, keza,

kesin mühlet kararını müteakip yapılan 18.06.2019 tarihi başvuruda (nakdi 843.886,60 TL + gayrinakdi 212.195,00 TL ) = 1.056.081,60TL banka alacağının olduğunun borçlu şirkete bildirildiğini, konkordato komiser kurulunun çağrısı üzerine 07.08.2019 tarihinde 1.106.702,29 TL alacak kaydı yaptırıldığını, ancak, bu alacak talebinin 647.885,05 TL'lik kısmının kabul edildiği kalan 458.817,21 TL'nın ise çekişmeli hale geldiğini, alacaklılar toplantısını müteakip 04.01.2021 tarihli işleme göre de güncel kredi bakiyesinin 1.466.574,27 TL olduğunu iddia ederek çekişmeli hale gelen alacağın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı/alacaklı bankaca konkordato komiserliğine bildirilen (07.08.2019) 1.106.702,29TL alacağın komiser heyetince 647.885,05TL kısmının kabul edildiği, ihtar ve dava tarihleri arasında alacak miktarının artmış olması nazara alındığında alacağa faiz işletildiğini, İİK.294/3 uyarınca talep edilen alacağın rehinle temin edilmemiş kısmı bakımından kesin mühlet tarihi (15.05.2019) itibariyle faiz işlemesinin duracağını, davacı tarafından haksız şekilde faiz işletilen ve belgelendirilemeyen çeşitli alacak iddiasının nazara alınmaması gerektiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece kesin mühlet tarihi itibariyle davacı tarafın nakdi 779.733,85TL alacağının bulunduğu, bununla birlikte 200.015,00TL gayri nakdi alacağının bulunduğu, bu alacaklardan 331.863,77TL'nin komiserler kurulu tarafından kabul edilmediğinin belirtildiği,

kesin mühlet tarihine kadar nakdi kredilere faiz işletilmesi görüşünden hareketle sadece nakdi alacak yönünden davanın kabulü gerektiğini, henüz ibraz edilmeyen çekler yönünden (Ankara BAM 21.HD.nin 17.05.2023 Tarih ve 2021/911Esas, 2023/723 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere ) projede gayri nakdi alacağın olamayacağı, Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/02/2021 tarih ve 2019/58 Esas 2021/72 Karar sayılı dosyasında tasdik edilen proje kapsamında 30.000,00.TL alacağın konkordatonun tasdikinden itibaren 12 ay ödemesiz,

10.02.2022 tarihinde başlamak üzere 3'er aylık dönemlerde eşit taksitlerle 12 taksit halinde 36 ayda davalı ... tarafından davacı bankaya ödenmesine, davacı yanın fazlaya ilişkin talebinin reddine karar vermek gerektiği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulü ile, 30.000 TL çekişmeli alacak yönünden davanın kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; gayrinakit krediler bakımından depo kararı verilmesinin gerekirken ret kararı verilmesi hukuka aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte reddedilen gayri nakitler yönünden davalı lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin de hukuka aykırı olduğunu bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, konkordato davası neticesinde çekişmeli hale gelen alacağın tahsili istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

6100 sayılı HMK'nın 355.maddesinde, istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak, bölge adliye mahkemesinin kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bu re'sen gözeteceği düzenlenmiştir.

HMK'nın 6100 Sayılı HMK'nın 297. maddesinde hükmün kapsamı ve hükümde bulunması gereken hususlar maddeler halinde açıkça düzenlenmiştir.

HMK 297/c bendinde “Tarafların iddia ve savunmalarının özeti, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan hukuki sonuç ve hukuki sebeplerin” hükmün kapsamı içinde bulunması gereken hususlar olduğu belirtilmiştir.

Yine aynı kanunun 297/2 maddesinde "Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemenin de gereği olarak mahkemece verilen hükmün, infazda tereddüt yaratmayacak mahiyette olması gerekmektedir.Anılan hüküm kamu düzenine ilişkin olup, re'sen gözetilmesi gerekir.

Buna göre; bir mahkeme hükmünde, tarafların iddia ve savunmalarının özetinin, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinin, sabit görülen vakıalarla, bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin birer birer şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde hükümde gösterilmesi gereklidir. Bu kısım, hükmün gerekçe bölümüdür. Gerekçe bölümünde hükmün dayandığı hukuki esaslar açıklanır. Hâkim, tarafların kendisine sundukları maddi vakıaların hukuki niteliğini resen araştırıp bularak hükmünü dayandırdığı hukuk kurallarını ve bunun nedenlerini gerekçede açıklar (Arslan, Ramazan/Yılmaz, Ejder/Taşpınar Ayvaz, Sema/Hanağası, Emel; Medeni Usul Hukuku, Ankara, 2018, s. 474.).

Eldeki dava, konkordato davası neticesinde çekişmeli hale gelen alacağın tahsili istemiyle açılmış olup, ilk derece mahkemesince gerekçe kısmında çekişmeli hale gelen 30.000 TL nakit alacağın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verildiği yazılmış olmasına rağmen, hüküm kısmında "Davanın kısmen kabulü ile 30.000 TL çekişmeli alacak yönünden davanın kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine" denilmiş, davacının "tahsile" yönelik talebi yönünden hüküm kurulmamıştır. Bu durum, HMK.nun 297.maddesine aykırı olup, infazda tereddüt yaratacak nitelikte olduğundan hükmün bu yönden de kaldırılması gerekmiştir.

Tüm bu nedenlerle HMK'nın 297 ve 353/1-a.6 maddesi uyarınca yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülüp sonucuna göre karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve taktiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.