Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2025/1502 K.2025/1234

Taraflar arasındaki ihtiyati haciz istemine ilişkin talebin ilamda yazılı gerekçeyle kısmen kabulüne yönelik olarak verilen karara karşı ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; talep dışı asıl borçlu şirket ile müvekkili arasında genel kredi sözleşmesi imzalandığını, karşı tarafın sözleşmede müteselsil kefil olduğunu, borçluya kullandırılan kredilerin teminatı olarak karşı tarafın taşınmazı üzerinde ipotek tesis edilmiş ise de, sonradan yapılan malik değişikliği kapsamında hali hazırda taşınmazın ... Elektrik ...

A.Ş. adına kayıtlı olduğunu, karşı taraf yönünden kefaletinin teminatını teşkil eder mahiyette verdiği bir ipotek bulunmadığını, kredi borcunun ödenmediğini, hesabın kat edildiğini, borçlunun kaçmakta ve mal varlığını kaçırmakta olduğunun öğrenildiğini belirterek 86.917.535,04 TL alacağın tahsilini teminen karşı tarafı borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, borçlu kefil tarafından kefalet borcunu da kapsar şekilde ipotek verilen taşınmaz ile ipotek ile yüklü olarak devredildiğinden ipotek miktarı olan 30.000.000,00 TL'nin düşümü ile talep edilen bakiye nakit alacak 56.917.535,04 TL yönünden ihtiyati haciz için İİK’nun 257. maddesinde aranan yasal koşulların gerçekleştiği gerekçesiyle talebin kısmen kabulüne, İİK’nun 257/1 maddesi gereğince alacaklının 56.917.535,04 TL alacağının alınabilmesini sağlamak için borçlunun borca yeter miktardaki taşınır, taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, fazlaya ilişkin istemin reddine verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; asıl borçlu ... ... San.

A.Ş. ile müvekkili arasında akdedilen 07.02.2024 tarih 30.000.000,00 TL bedelli genel kredi sözleşmesine dayalı olarak firmaya ticari krediler kullandırıldığını, akabinde 18.07.2024 tarihinde kredi sözleşme tutarınına artırılmasına ilişkin beyana istinaden alınan beyan ve imzalar doğrultusunda sözleşme bedelinin 100.000.000,00 TL daha artırıldığını, sözleşme hüküm ve yükümlülüklerinin artırılan kısım için de geçerli olacağı hususunun firma ve kefiller tarafından da imza altına alındığını, kefalet limitinin de 100.000.000,00 TL daha artırıldığına ilişkin alınmış usulüne uygun kefaletlerin sözleşme muhteviyatında bulunduğunu, ...

Jeneratör Ve Endüstri Malz. San. Ve Tic. Ltd.

Şti. ve ...'ın toplam 130.000.000,00 TL kefalet limiti ile genel kredi sözleşmesini müşterek borçlu müteselsil kefil olarak imzaladığını, borçlu firmanın sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi üzerine borçlunun hesaplarının kat edildiğini, sunulan genel kredi sözleşmesine istinaden ihtarname keşide edilerek borcun ödenmesinin talep edildiğini, ancak borçluların keşide edilen ihtarnameye rağmen borcunu ödemediğini, taraflarınca ödenmeyen müvekkili banka alacaklarının tahsili amacıyla takip işlemlerine dava dilekçesinde belirttikleri gerekçeler dahilinde ihtiyati haciz kararı temin edilerek başlanıldığını,

borçluya kullandırılan kredilerin teminatını teşkil etmek üzere müvekkils banka lehine ipotekler tesis edildiğini, maliki ... ... San.

A.Ş. olan 30.000.000,00 TL bedelli ve maliki ... olan 15.000.000,00 TL bedelli ipotek limitlerine kadar müvekkili bankaya karşı ipotek yükü ile hukuken ayrıca sorumlu bulunduğunu, 30.000.000 TL bedelle verilen ipotek belgesinde taşınmaz maliki her ne kadar ... olarak gözükse de ... tarafından ipotek verilmiş iken, sonradan yapılan malik değişikliği kapsamında halihazırda ... Elek. San.

A.Ş. adına kayıtlı bulunduğunu, dolayısıyla ... yönünden, halihazırda kefaletinin teminatını teşkil eder mahiyette verdiği bir ipotek söz konusu olmadığından alacağın tamamı için ihtiyati haciz talep ettiklerini, mahkeme kararında borçlu kefil ... tarafından ilgili taşınmaz satıldığından kişinin halihazırda kefaletinin teminatını teşkil eder mahiyette bir ipotek söz konusu olmadığından alacağın tümü yönünden taleplerinin kabul edilmesi gerekirken ipotek bedelinin düşümü ile kalan kısım yönünden kabul edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, ipoteğin ...

Elekt. San. A.Ş. firmasının asalet ve kefalet borçlarının ve ipotek verenin asalet borçları ile borçlu (... Elekt. San. A.Ş.) dışında 3. şahıslara verilen kefaletlerin teminatını teşkil ettiğini, dolayısıyla ...'ın ... Elekt. San. A.Ş. firmasına olan kefaletini kapsamadığının ilgili maddeler gereğince açık olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının reddedilen kısım yönünden kaldırılmasına, talebin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep, İİK’nun 257 vd. maddesi uyarınca ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

İhtiyati haczin koşullarını düzenleyen İİK'nun 257. maddesi, vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş bir para borcunun alacaklısının borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır, taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarının ihtiyaten haczettirebileceği düzenlenmiştir. Aynı yasanın 258. maddesi gereğince alacaklının, alacağının varlığı ile haciz sebepleri hakkında mahkemede olumlu şekilde kanaat uyandırması gerekli ve yeterlidir. Bir başka deyişle ihtiyati haciz kararı verilmesi için mutlak ispat şartlarının oluşmasına gerek bulunmayıp, yaklaşık ispat ölçülerinde ispat yeterli olacaktır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin emsal içtihatlarına göre ihtiyati haciz kararı verilmesinde mutlak ispat şartlarının oluşmasına gerek bulunmadığı, yaklaşık ispat ölçülerinde ispatın yeterli olacağı belirtilmiştir (26/02/2014 tarihli 2013/16354 esas 2014/3605 karar sayılı emsal içtihadı).

Dosya kapsamından ihtiyati haciz talep eden ile talep dışı ... ... San. A.Ş. arasında 07/02/2024 tarihli, 30.000.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi akdedildiği, sözleşme limitinin 18/07/2024 tarihinde toplam 130.000.000,00 TL limite artırıldığı, karşı tarafın 130.000.000,00 TL limit ile müteselsil kefil sıfatıyla imzasının bulunduğu, anılan sözleşme kapsamında kullanılan kredi borcunun ödenmediği, hesabın kat edildiği iddia edilerek 86.917.535,04 TL alacak yönünden karşı tarafın mal varlığı ile 3. kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasının talep edildiği anlaşılmaktadır.

Anılan talep üzerine mahkemece 30/07/2025 tarihli karar ile, karşı taraf kefilin kefalet borcunu da kapsar şekilde taşınmazı üzerinde ipotek tesis edildiği, taşınmazın ipotek yükü ile birlikte devredildiği, ipotek limiti olan 30.0000.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye nakit alacak yönünden ihtiyati haciz koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle talep kısmen kabul edilerek 56.917.535,04 TL alacak yönünden ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

İhtiyati haciz talep eden banka tarafından talep dışı asıl borçlu, karşı taraf kefil ile talep dışı diğer borçlulara 18/07/2025 tarihli ihtarname gönderilerek, 86.917.535,04 TL nakit alacağın 1 gün içinde ödenmesi, 303.600,00 TL gayri nakit alacağın 1 gün içinde depo edilmesi talep edilmiş olup, ihtarname talep dışı asıl borçluya 18/07/2025, karşı taraf kefile ise 22/07/2015 tarihinde tebliğ olduğu görülmüştür.

Dosya içerisinde yer alan ipotek resmi senedinden karşı taraf kefilin taşınmazı üzerinde ihtiyati haciz talep eden banka lehine talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş.'nin bankaya doğmuş ve doğacak borçlarının teminatı ile karşı taraf kefilin borçlu olduğu kredi sözleşmelerinden kaynaklanan banka alacakları ile borçlu dışındaki 3. şahıslar ile banka arasında imzalanan/imzalanacak ve ipotek veren olan karşı tarafın kefil veya garantör olduğu kredi sözleşmeleri ve taahhütnamelerine istinaden verilen nakdi ve gayri nakdi banka alacaklarının teminatını teşkil etmek üzere 30.000.000,00 TL limit ile 17/07/2024 tarihinde ipotek tesis edildiği anlaşılmıştır.

İpotekli taşınmazın talep tarihinden önce, ipotek yükü ile birlikte talep dışı şirkete satılarak şirket adına tescil edildiği tapu kayıtlarından görülmüş ise de, taşınmaz ipotek yükü ile birlikte satıldığından taşınmazın ipotek resmi senedinde açıkça yazılı bulunan borçlara ilişkin ipotek teminat vasfı halen devam etmektedir. İhtiyati haciz talep edenin aksi yöndeki istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.

Karşı taraf ihtiyati haciz talep eden banka ile talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş. arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefil olduğu gibi, taşınmazı üzerinde alacaklı banka lehine ipotek veren sıfatına sahiptir.

İpoteğin teminat altına aldığı alacaklar yönünden İİK'nun 45/1. maddesi, alacağı rehinle temin edilen bir kimsenin rehni veren hakkında doğrudan doğruya genel haciz yoluyla takibe geçmesini önlemekte ve rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusu iflasa tabi şahıslardan olsa bile, alacaklı ipoteğin teminat altına aldığı alacaklar yönünden yalnız rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabileceği açıkça düzenlenmiştir.

Burada üzerinde durulması gereken husus, karşı taraf kefilin taşınmazı üzerinde tesis edilen ipoteğin ihtiyati haciz talep eden bankanın hangi alacaklarını teminat altına aldığı, ipotek verenin talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş.'ye kefaletinin teminatı olup olmadığıdır.

Mahkemece, ipoteğin karşı taraf kefilin borcunun teminatı olduğu gerekçesiyle ipotek limiti olan 30.000.000,00 TL hesap kat ihtarında ve talepte yer alan alacak miktarından mahsup edilmek suretiyle ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, ipotek resmi senedinde ipoteğin teminat altına aldığı borç açıklanır iken talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş. isminin yanında parantez içerisinde "borçlu" ibaresine yer verilmiştir.

Lehine ipotek tesis edilen ihtiyati haciz talep eden bankanın ipotek ile teminat altına alınan alacakları banka ile borçlu arasında imzalanan/imzalanacak olan kredi sözleşmelerinden doğmuş ve doğacak alacakları ile ipotek verenin (karşı taraf kefil) borçlu olduğu kredi sözleşmelerinden doğmuş ve doğacak banka alacakları ile ayrıca borçlu dışındaki 3. şahıslar ile banka arasında imzalanan/imzalanacak ve ipotek verenin kefil olduğu kredi sözleşmelerinden kaynaklanan alacaklar olduğu ipotek resmi senedinde açıkça yazılıdır.

İpotek resmi senedinin 1. maddesinde, talep dışı asıl borçlu ... ... San.

A.Ş.'nin parantez içerisinde "borçlu" olduğu açıkça yazıldıktan sonra devamında "İpotek verenin borçlu olduğu kredi sözleşmeleri ve taahhütnamelerine istinaden ... banka alacaklarının ve ayrıca borçlu dışındaki 3. şahıslar ile banka arasında imzalanan/imzalanacak ve ipotek verenin kefil veya garantör olduğu kredi sözleşmeleri ve taahhütnamelerine istinaden ... banka alacakları..."nın ipotekle teminat altına alındığı belirtilmiştir.

Maddeden açıkça anlaşılacağı üzere talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş. ipotek senedinde borçlu olarak vasıflandırıldıktan sonra ipoteğin bankanın borçlu dışındaki üçüncü şahıslarla imzaladığı/imzalayacağı sözleşmelere ipotek verenin kefaletinden kaynaklanan banka alacaklarının teminatını teşkil ettiği açıkça yazılıdır.

Somut olayda, ihtiyati haciz talep eden bankanın karşı taraf ipotek verenin talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş.'ye kefaletinden kaynaklanan alacağı bulunduğu iddiası bulunmaktadır. Karşı tarafın kefaleti talep dışı asıl borçlu ... ... San. A.Ş. dışında üçüncü kişilerle banka arasında imzalanan sözleşmeye kefalet niteliğinde olmadığından karşı taraf borçlunun talep dışı asıl borçluya kefaletinden kaynaklanan borcu ipotek teminatı kapsamında değildir.

Genel kredi sözleşmesi, hesap kat ihtarnamesi, ihtarnamenin tebliğ evrakları karşısında ilk derece mahkemesince reddedilen 30.000.000,00 TL alacak yönünden alacağın İİK'nun 257/1. maddesi uyarınca muaccel alacak niteliğinde olduğunun ihtiyati haciz talep eden banka tarafından yaklaşık olarak ispatlandığı kanaatine varılmıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece karşı tarafın taşınmazı üzerinde tesis edilen 17/07/2024 tarihli 30.000.000,00 TL limitli ipoteğin talep dışı asıl borçlunun kredi borcunun teminatı olduğu, karşı tarafın somut olaydaki kefaletinin asıl borçlu ile akdedilen genel kredi sözleşmesindeki kefaletinden kaynaklandığı, karşı tarafın kefaletinin asıl borçlu dışındaki üçüncü kişi ile akdedilen sözleşmedeki kefalet niteliğinde bulunmadığı, ipoteğin karşı taraf kefilin asıl borçlu ... ... San.

A.Ş. ile akdedilen genel kredi sözleşmesindeki kefaletinin teminatı olmadığı, İİK'nun 45. maddesi hükmünün karşı taraf kefil yönünden uygulanma alanı olmadığı, 30.000.000,00 TL muaccel alacağın varlığının yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği gözetilerek ipotek limiti olan talebe konu 30.000.000,00 TL alacak yönünden talebin kısmen reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

Tüm bu nedenlerle ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının reddedilen 30.000.000,00 TL yönünden kaldırılmasına, mahkemece kısmen kabul edilen kısımdan ayrıca bakiye 30.000.000,00 TL yönünden ihtiyati haciz talebinin kabulüne ve bu tutar üzerinden ek %15 teminat alınmasına karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan - Üye - Üye - Zabıt Katibi