Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2018/2346 K.2021/1104

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında tali bayilik ilişkisi bulunduğunu, zamanaşımına uğramış çeklerden kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla Eskişehir 1. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi yaptığını, davalının haksız itirazı ile takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, takibe dayanak çeklerin hatır çekleri olduğunu ve bedelsiz olduklarını, davacı yanca alacağın varlığının ispat edilmesi gerektiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalıya çekler karşılığında mal teslim etmediğini, dava konusu çeklerden dolayı davacının alacağını ispat edemediği belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davacı vekili tarafından; Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun yeterli araştırma ve incelemeyi içermediği gibi taraf defter ve kayıtlarının doğru değerlendirilmediği, davalı yanın ticari kayıtlarında yer alan 121.434,03 TL’lik nakit ödemenin ispatlanamadığı hususunun gözden kaçırıldığı bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık zamanaşımına uğramış çekler nedeniyle davacının alacaklı olup olmadığı ve kapsamı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, zamanaşımına uğramış çeklerden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Eskişehir 1. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasının incelenmesinden; alacaklı - ... vekili tarafından borçlu - ... hakkında 60.309,83 TL asıl alacak, 52.131,40 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 112.441,23 TL alacağın tahsili için başlatılan takibe borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu ve davanın süresinde açıldığı, asıl alacak ve işlemiş faizin harçlandırıldığı anlaşılmıştır.

Dava konusu çeklerin takip tarihi itibariyle zamanaşımına uğradığı dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Zamanaşımına uğramış olan çek nedeniyle kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilir ise de taraflar arasında temel ilişki bulunması halinde alacaklının böyle bir çeke yazılı delil başlangıcı olarak dayanıp, alacağını tanık dahil her türlü delille kanıtlaması mümkündür.

Somut olayda taraflar arasında temel ilişki bulunmakta olup, davacı yanca alacağı her türlü delil ile ispat edilebilir. Davacı yanca taraflar arasındaki satım ilişkisi çerçevesinde dava konusu çeklerin verildiği iddia edilmiş olup, çekler karşılığında mal teslim edildiği ve bedelinin ödenmediği hususunun davacı yanca ispat edilmesi gerekmektedir. Davacı yanca bu yönde tarafların ticari defter ve kayıtlarına delil olarak dayanılmıştır.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarından taraflara ait ticari defterlerin incelenmesinden davacı taraf ticari defter kayıtlarında 42, davalı yan ticari defter kayıtlarında 40 adet faturanın kayıtlı olduğu anlaşılmış olup, davalı yan ticari defter ve kayıtlarında yer alan 40 adet fatura bedeli kadar davacı tarafından davalıya mal satılıp teslim edildiği hususu davacı yanca ispat edilmiştir.

Bir başka ifade ile 16.331,77 TL toplam bedelli 2 adet fatura karşılığında mal teslim edildiği hususu davacı yanca dosya kapsamı ile ispat edilememiştir. Tarafların ticari defter ve kayıtlarında ise dava ve takibe konu 60.309,83 TL çek bedeli de dahil olmak üzere davalı tarafından davacı yana toplam 311.953,70 TL ödeme yapıldığı hususu ise ihtilafsızdır.

Davalı yan ticari defter ve kayıtlarında yer alan 121.434,03 TL'lik ödemeye ilişkin dayanak belgeler ise dosya kapsamına ibraz edilmediğinden bu ödemenin ise taraflar arasındaki cari hesap bakiyesinden düşülebilmesi mümkün değildir. Davacı yanca dava konusu çek bedellerinin ödendiği ve iddia edildiği gibi hatır çeki olduğu hususu ise ispat edilememiştir.

Taraf ticari defter ve kayıtlarında 2006 yılından devir gelen 29.177,50 TL hususu ise yine ihtilafsız olup, bu halde davacının davalıdan teslim edilen mal bedeli karşılığında 34.410,22 TL alacaklı olduğu anlaşılmıştır. Davacı yanca takip öncesinde davalı yanın ayrıca temerrüde düşürülmediği anlaşıldığından işlemiş faize yönelik talebinin ise yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.

İİK'nın 67/2 maddesi uyarınca davacının alacağının likit olduğu anlaşıldığında takip tarihi de dikkate alınarak hükmedilen alacağın %40'ı oranında davacı lehine icra inkar tazminatına karar verilmiştir. Davacının takibinin 34.410,22 TL'si dışında kalan bölüm yönünden haksız olmakla birlikte kötüniyetli olduğu hususu davalı yanca ispat edilemediğinde davalı yanın kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. Açıklanan bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

....