Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2020/500 K.2023/288

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... arasında 24/10/2018 tarihinde yurtiçi hayvan alım sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye konu 820 adet hayvandan 465 adedinin davalıya teslim edildiğini, kalan 355 adet hayvanın davalıdan kaynaklı sebeplerden dolayı teslim edilemediğini, müvekkiline ait 243.540,00 TL bedelli teminata davalı tarafından haksız yere el konulduğunu belirterek 243.540,00 TL'nin 24/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşmenin 34.maddesi gereğince sözleşmenin 24/10/2018 tarihinde yürürlüğe girdiğini, toplamda 820 baş hayvanın 31/12/2018 tarihine kadar teslim edilmesinin kararlaştırıldığını, davacıya ... kapsamında dağıtımını gerçekleştiremediği 355 baş sığırın dağıtımının yapılması için 31/12/2018 tarihinde ihtar gönderildiğini,...

İl Tarım Müdürlüğünün 80 adet hayvanın seçiminin yapıldığı ve olumsuz hava koşulları nedeniyle dağıtımının yapılamadığına ilişkin yazısının 11/01/2019 tarihinde kuruma intikal ettiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla seçimi yapılan 80 adet hayvanın dağıtımı yapılmış olsa bile geriye kalan 275 hayvan için davacının taahhüdü yerine getiremediğinden sözleşmenin feshedilmesi gerektiğini, müvekkilinden kaynaklanan ve süre uzatımı gerektirecek herhangi bir durumun bulunmadığını, sözleşmenin 25.2 maddesi gereğince sözleşmenin feshedilerek teminatın gelir kaydedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında düzenlenen sözleşme eki olan Teknik Şartnamenin l.c maddesine göre sözleşmede belirtilen hayvan ırkları dışındaki yapılmak istenen alımlarda Genel Müdürlükçe değerlendirilerek kabul edileceğinin belirtildiği, davacı firmanın 17/12/2018 tarihinde davalı kurumdan ırk değişikliği talebinde bulunduğu, bu durumda sözleşmede belirtilen 66 günlük teslim süresi dikkate alındığında sözleşme süresinden 53 gün sonra yani teslim süresinin bitimine 13 gün kala davalıdan talepte bulunduğu,

buna rağmen davalının ırk değişikliği ile ilgili yapılan başvuruyu değerlendirerek talebin uygun görüldüğünü ve sözleşme süresi içinde yükümlülüklerin yerine getirilmesinin aksi halde sözleşme hükümlerinin uygulanacağı hususlarının bildirildiği, daha sonra davalının 31/12/2018 tarihinde davacıya gönderdiği ihtar ile 10 gün ek süre vererek 820 baş sığırın 10/01/2019 tarihinde tesliminin yapılması aksi halde kesin teminatın irad kaydedilerek sözleşmenin feshedileceğinin bildirildiği, 22/01/2019 tarihinde sözleşmenin 25.2.maddesi kapsamında feshedildiği ve kesin teminatın irad kaydedildiği,

belirlenen kronolojik süreç dikkate alındığında davalı tarafça sözleşme hükümleri uyarınca üzerine düşen yükümlülüklerin gecikmeksizin yerine getirildiği ne var ki davacının kendisine tanınan süre içerisinde hayvan teslimini yapmadığı, davalının teminat mektubunu irat kaydetmesinde sözleşmeye aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, ihale konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmadığını, taraflar arasında 24/10/2018 tarihli 820 adet büyükbaş hayvan için ve 23/10/2018 tarihli 4930 adet küçükbaş hayvan için sözleşmeler yapıldığını, her iki sözleşme için dava konusu 500.000,00 TL bedelli teminat mektubunun verildiğini, Edirne ve İstanbul illerinde sözleşmeye uygun hayvan teslim ve dağıtımlarının yapıldığını, işin tamamı gözetilmeden sadece... ili yönünden değerlendirme yapıldığını, ek süre talebinin davalı tarafından haksız yere red edildiğini,

süresi içinde teslim edilen hayvanların muayene ve kabulü için geçen sürelerin işin süresinden sayılmaz hükmünün işletilmediğini, sözleşmenin davalı tarafından haksız feshedilerek teminata el konulduğunu, dağıtımı yapılmayan hayvanlardan davalının ve İl Müdürlüklerinin sorumlu olduğunu, ırk değişikli talebinin hatalı yürütüldüğünü ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davacı tarafından davalıya verilen teminat mektubunun davalı tarafından irad kaydedilmesinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hayvan alımına ilişkin sözleşmenin haksız feshedildiği iddiasına dayalı irad kaydedilen teminat bedelinin iadesi istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Davacı; taraflar arasında 24/10/2018 tarihli yurtiçi hayvan sözleşmesi imzalandığını, sözleşme şartlarına göre 820 adet hayvandan 465 adet hayvanı davalıya teslim ettiğini, kalan 355 adet hayvanın davalıdan kaynaklanan sebeplerden dolayı teslim edilemediğini, kendilerine ek süre verilmesi gerekirken bu sürenin verilmeyerek 243.540,00 TL bedelli teminata haksız olarak el konularak teminat mektubunun nakte çevrildiğini ileri sürülmüştür.

Taraflar arasında 24/10/2018 tarihinde imzalanan yurtiçi hayvan alım sözleşmesinde, toplam 820 adet büyükbaş hayvanın 31/10/2018 tarihinde 100 adet, 31/11/2018 tarihinde 360 adet, 30/12/2018 tarihinde 360 adet olarak teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, sözleşmede belirtilen süre uzatımı halleri hariç üreticinin hayvanları süresinde teslim etmemesi halinde 10 gün süreli yazılı ihtar gönderileceği, belirtilen sürede teslimatın yapılmaması halinde sözleşmenin feshedilerek işin genel hükümlere göre tasfiye edileceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle davalının yazılı ihtarına rağmen sözleşmeye konu hayvanların tamamının davacı tarafından teslim edilmemesine, davalının sözleşmeyi feshinin haklı nedene dayanmasına, süre uzatım hallerinin somut olayda gerçekleşmemesine göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."