Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/1171 K.2021/1506

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili: müvekkili banka ile davalı şirket arasında ... kiralama sözleşmesinin yapıldığını, kiracının sözleşme gereği ödemesi gereken kira bedellerini ödemeyerek temerrüde düştüğünü, bu nedenle sözleşmenin feshedilerek ... kiralamaya konu malların müvekkiline iade ve tesliminin talep edildiğini, ancak teslim edilmediğini belirterek sözleşmeye konu Ankara ili...... kayıtlı 5 katlı pirefabrik depo ve idari işler binası ve arsasının yargılama süresince müvekkiline teslimi için teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davanın esasını çözümleyecek veya böyle bir sonuç doğuracak biçimde (nitelikte) ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden ve ancak gecikmesi halinde doğabilecek tehlikeyi önlemek için yalnız bu amaçla sınırlı olmak üzere tedbir kararı verilebileceğinden asıl uyuşmazlığı çözecek mahiyetteki tedbir talebinin reddine karar verilmiş, karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; tedbir için aranan koşulların oluştuğunu, davalının mal kaçırma ihtimalinin olduğunu, bundan dolayı davacının mağdur olabileceğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, somut olayda ihtiyati tedbir koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep; ... Kiralama sözleşmesine konu malların kiralayana teslimi için ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve ... Kiralama Kanunu 31/3.maddesi gereğince sözleşmeye konu malda tasarruf edilmesine izin verilmesine ilişkindir.

Geçici hukuki korumalardan olan İhtiyati tedbir, 6100 sayılı HMK'da 389 ve devamı. maddelerinde düzenlenmiştir.

HMK'nın 389.maddesinde; ''Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

Birinci fıkra hükmü niteliğine uygun düştüğü ölçüde çekişmesiz yargı işlerinde de uygulanır” hükmü düzenlenmekle ihtiyati tedbir açıklanmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 390.maddesinde; "İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir.

(2)Talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir.

(3)Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır." şeklinde ihtiyati tedbirin şartları , 3. fıkrada ihtiyati tedbir talep eden tarafın, “davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda” olduğunu hükme bağlamaktadır.

6361 sayılı .......Kanununun 31/3. Maddesinde de; “Kiracı ve kiralayan arasında ... kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece ... kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür.” şeklinde ... Kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda uygulanmak üzere özel düzenleme yapılmıştır.

İhtiyati tedbir talebinin mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı, hakkın elde edilmesinin imkansız hale geleceği, hakkın elde edilmesinde gecikme nedeniyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğması ihtimalinin mevcut olduğu hallerde ihtiyati tedbir şartlarının var olduğu kabul edilerek uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir. İhtiyati tedbirde, hakkında ihtiyati tedbir kararı alınacak hakkın bulunması ve HMK.nın 389. maddesinde belirtilen sebeplerin olması gerekir.

İhtiyati tedbir isteyen taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve ihtiyati tedbir türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden de haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

Somut olayda, ihtiyati tedbir istenen ... kiralama sözleşmesine konu malın, ... kiralama sözleşmesinin kira bedelinin ödenmemesi nedeniyle feshedildiğinin tespiti ile sözleşmeye konu taşınmaz malın davacıya teslimi için ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve ... Kiralama Kanunu 31/3.maddesi gereğince, sözleşmeye konu malda tasarruf etmelerine izin verilmesini istemiş olması nedeniyle sözleşme konusu malın dava konusu olduğu anlaşılmaktadır.

Bu hale göre; mahkemece davacının ihtiyati tedbir talebinin kabulü gerekirken, yazılı gerekçe ile ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden, ihtiyati tedbir isteyen tarafın HMK 390/3 madde gereği davanın esası yönünden haklılığını yaklaşık olarak kanıtladığı, ancak yaklaşık ispat nedeniyle talep edenin, HMK 392/1.maddesi gereğince haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık teminat göstermek zorunda olduğundan teminat alınmasına karar vermek gerekmiştir.

Dava değerinin 8.084.067,49 TL’nin %20 si olan 1.616.813,49 TL'nin teminat tutarı olarak alınması gerekmiştir.

Açıklanan bu nedenler talep eden davacı vekilinn istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.nın 353/1.b.2.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak ... kiralama sözleşmesine konu malın değeri üzerinden %20 teminatın yatırılması halinde tedbiren davacıya teslimine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan... · e-imzalıdır Üye... · e-imzalıdır Üye... · e-imzalıdır Katip... · e-imzalıdır