Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/1386 K.2024/82

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin BOTAŞ'a çeşitli boru hatları yapım işlerini taahhüt eden müteahhit firma olduğunu, davalıların oluşturduğu boru tedarikçisi konsorsiyum ile doğalgaz boruları alımı için sözleşme akdedildiğini, boru bedellerinin ödenmesi için de BOTAŞ nezdinde hakedişlerden temliknameler verildiğini, BOTAŞ'ın Konya- Isparta doğalgaz iletim hattı projesi sözleşmesini iş %98'in üzerindeyken haksız feshettiğini ve işbu davanın davalılarının da boru bedelinin ödenmesi için verilen temliknamelerin tahsili için BOTAŞ aleyhine Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılan davada, davanın kabulüne karar verildiğini,

kararın dayanağı olan bilirkişi raporunda müvekkili şirketin BOTAŞ ile Konya- Isparta DGİH işinde olan kesin hesabının da çıkarıldığını ve davalıların müvekkili şirketçe verilmiş temliknamelerden dolayı BOTAŞ'tan alacağı olduğuna karar verildiğini, kararın Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiğini, müvekkilinin karşı yan ile toplantı, hesaplaşma ve kararın kesinleşmesini takip eden bir hafta içinde ödeme talebini içerir ihtar gönderdiğini, ancak davalılarca cevap verilmediğini, alacak temlikleriyle BOTAŞ'tan tahsil edilen paranın esasen müvekkili şirketin hakedişinin içerisinden tahsil edilen para olduğunu,

verilen temliknamelerin yaklaşık tahmini bedel üzerinden verildiğini, temlik tahsilinden sonra hesaplaşma yapılmasının gerekli olduğunu, müvekkilinin hesap mutabakatı belgesindeki hesaba göre 219.223,70 USD alacaklı olduğunu, davalıların müvekkili aleyhine sebepsiz zenginleştiğini belirterek işlemiş faiz alacağı ile toplam 358.447,19 USD'nin tahsil tarihindeki kur karşılığı olan 2.085.194,84 TL'nin 11/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalılar vekili, davacı tarafından açılan iş bu davanın dayanağı olarak 31/07/2005 tarihli mutabakat tutanağının gösterildiğini, söz konusu hesap mutabakatına istinaden kendilerinin borcunun tutanakta gösterilen rakam olduğu ve borcu aşan bir temlik tutanağının bulunduğu ve bu nedenle temliğe istinaden BOTAŞ'tan fazla tahsil edilen kısmın kendilerine iadesinin istenildiğini, davacı tarafından temliklerin 2003, 2004 yılında yapıldığını, davacının toplam borcun 2005 yılındaki tutanak ile belirlendiğini iddia ettiğini, fazla temlik yapıldığını kabul etmemekle birlikte,

fazla temliğin iadesinin iptaline ilişkin tüm taleplerin zamanaşımı süresinin 31/07/2005 tarihi itibariyle başlayacağını, taraflar arasındaki sözleşme eser sözleşmesi olduğundan TBK'nun 147/6 maddesi uyarınca alacak taleplerinin 5 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, alacak talebi zamanaşımına uğradığından öncelikle zamanaşımı nedeniyle davanın reddi gerektiğini, öte yandan davacı tarafın Ankara Asliye 4. Ticaret Mahkemesi tarafından hüküm altına alınan bedelin 11/12/2019 tarihinde taraflarına ödenmesi ile birlikte zenginleşmenin gerçekleştiği belirtilerek davanın sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayandığını,

TBK'nun 82. maddesi uyarınca hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıllık zamanaşımı süresi olup bu sürenin de dolduğunu, öncelikle zamanaşımı nedeniyle davanın reddi gerektiğini, esasa ilişkin olarak da konsorsiyumun kendine özgü yapısı bulunmakta bulup bu yapının konsorsiyumu hem adi ortaklıktan hem de ...'den ayırdığını, konsorsiyumda ortakların müteselsil sorumlu olmadığını, davacının dayanak yaptığı 31/07/2005 tarihli belgenin konsorsiyuma bağlı bir hesap mutabakatı, cari hesap kaydı olmadığını, sadece ......A.Ş. firması tarafından ve kendi adına imzalandığını,

davacının temsilcisi şirket yetkilisi tarafından imzalanan 27/03/2013 tarihli ... ......

A.Ş. cari hesabında "şüpheli alacak hesabımızda BOTAŞ davası nedeniyle devam eden 1.854.293,29 USD tutarında bakiye bulunmaktadır." denilerek ... ...'a olan borcun kabul ve ikrar edildiğini, Ankara Asliye 4. Ticaret Mahkemesi üzerinden hükmedilen 10.113.390,02 USD'nin konsorsiyum üyelerinin tamamına ait bir alacak kalemi olduğunu, konsorsiyumun davacıdan olan KDV dahil toplam alacağı 9.894.166,32 USD (... alacağı)+ 3.006.720,71 USD (... alacağı)=12.900.887,03 USD olup sadece bakiye kalan temlik miktarı olan 10.113.390,02 USD'nin yıllar sonra ancak tahsil edilebildiğini,

müvekkillerinin davacıya borcu olmadığı gibi 2.787.497,01 USD alacaklı olduğunu, müvekkillerinin davacıdan olan alacağa ilişkin talep hakları baki kalmakla birlikte davacının Ankara Asliye 4. Ticaret Mahkemesi nezdinde vermiş olduğu tüm beyan dilekçelerinin ikrar niteliği taşıdığını, davacının söz konusu dosyaya asli müdahil olarak katılma imkanına sahipken feri müdahil olarak katıldığını, bu durumun da müvekkilinin 10.113.390,02 USD ...'ndan alacaklı olduğunun kanıtı olduğunu,

... firması tarafından müvekkillerine yapılan temlik miktarının fazla olduğu ve kendilerinin borcunu aşar şekilde temlik yapıldığı yönünde kısmen itirazın iptali davası açma imkanı bulunmasına rağmen böyle bir dava açılmadığı gibi bu yönde bir itirazda bulunmadığını, hemen hemen tüm beyan dilekçelerinde müvekkilinin temliklerden kalan bakiye alacağının 10.113.390,02 USD olduğunun açıkça ikrar edildiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, dava dışı BOTAŞ ile davacı arasında 13/12/2002 tarihli Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattının yapımı konusunda eser sözleşmesi düzenlendiği, projenin ana unsurunun çelik doğalgaz boruları olup taraflar arasında çelik gaz borularının temini için sözleşmeler düzenlendiği, temliknamelerin de boru teminine ilişkin olduğu ve temliknamelerde Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattı Projesindeki boru siparişine ilişkin olduğunun belirtildiği,

Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/864 Esas, 2019/311 karar sayılı dava dosyasında (temlik kapsamında açılan) 10.113.390,02 USD üzerinden davanın kabul edildiği ve davanın bu miktar üzerinden kesinleştiği, iş bu dava dosyasına davacı ...

A.Ş.'nin feri müdahil olarak katıldığı, temliknamelerin alınacak boru bedellerine karşılık avans olarak verildiği iddia edilmiş, temliknamede de alınacak boru bedeli olarak belirtilmiş olup Ankara Asliye 4. Ticaret Mahkemesi'nde yapılan yargılama sırasında feri müdahil ...

A.Ş. vekilinin beyan dilekçesinde temliknamenin ivazlı olduğu teminaten değil malen verildiği ve temliknameye konu boruların Botaş Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattı yapım işine sarf edildiğinin belirtildiği, bu dava dosyasındaki beyanlar ve dosya kapsamı itibariyle davacı ... A.Ş., ile ... A.Ş., ... A.Ş. ve ... A.Ş. arasındaki 4 adet temlike konu boru bedelinin temlik alan tarafından temlik edene verildiği ve BOTAŞ'la ... ...

A.Ş. arasındaki eser sözleşmesi kapsamında düzenlenen işte kullanıldığı hususunun sabit olduğu bu durumda temlikname kadar borcun olmadığı, bu sebeple mahsuplaşma yapılarak bakiye alacak olduğu iddiasının kabule şayan olmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden- davacı vekili tarafından; Mahkemece arabulucuk tutanağında belirtilen ihtarnamede ve dava dilekçesinde dile getirilen açıklamaların iddianın genişletilmesi niteliğinde kabul edilmesinin doğru olmadığı, müvekkili tarafından keşide edilen ihtarname ve yazılarda temlik tutalarının sadece Konya-Isparta projeleri kapsamında satılan borular ile sınırlı olmadığı, ... ve Konya-Karaman projeleri kapsamında kalan borç ile nakit sağlanan finansman desteğinin de mahsuplaşmada minha edilmesi talebi olduğu, somut olayda mahsuplaşmanın yapılması gerektiği, davanın yasal süre içerisinde açıldığı bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık taraflar arasındaki satım sözleşmesi kapsamında davalıların sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalıların sebepsiz zenginleşildiği iddiası ile buna ilişkin bedelin tahsili isteğine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler re'sen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara Asliye 4. Ticaret Mahkemesi'nin 2017/864 Esas, 2019/311 Karar sayılı dava dosyasının incelenmesinden; davacıların iş bu dosyanın davalıları, davalının BOTAŞ, feri müdahilin iş bu dosyanın davacısı ....... A.Ş., dava konusunun davalı BOTAŞ ile feri müdahil ... A.Ş. arasında yapılan sözleşme uyarınca Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattını üstlenen ...

A.Ş.'nin alacaklarını temlik yoluyla devralan davacı şirketlerin ödenmeyen bakiye alacağının tahsili isteğine ilişkin olup uyulan bozma ilamları içerikleri ve bu doğrultuda yapılan incelemeler sonucunda davanın kabulü ile 10.113.390,02 USD alacağın dava tarihinden itibaren devlet bankalarınca USD cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanmak suretiyle davalıdan tahsiline karar verildiği, kararın davalı vekili tarafından temyiz edildiği, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 21/11/2019 tarih 2019/2177-4762 Esas-karar sayılı ilamı ile onandığı,

aynı dairenin 13/07/2020 tarih 2020/1106-2244 Esas-karar sayılı ilamı ile karar düzeltme talebinin reddine karar verilerek bu haliyle kararın kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.

Davanın dayanağı olan temlikname örneklerinin incelenmesinden;

23/01/2003 tarihli temliknamede; Konya-Isparta Doğalgaz İletim hattı projesi işi nedeniyle tahakkuk edilecek ilk hakedişten başlamak üzere her hakedişte bu işle ilgili olarak ödenmiş olan % 15 avansa tekabül eden avans kesintisi ve kanuni kesintiler düşüldükten sonra müteahhite KDV dahil ödenecek bedelin tamamının 32.635.475,00 USD buluncaya kadar gayri kabili rücu olmak üzere ...-...-... konsorsiyumuna söz konusu iş ile ilgili olarak satın alınacak boru bedellerinin karşılığı ve KDV hariç teminatı olarak temlik edildiği,

29/04/2003 tarihli temliknamede; ...32.635.475,00 USD tutarındaki temliknameye ilaveten 812.275,00 USD daha, artan boru siparişi bedelinin karşılığı temlik edildiği,

08/01/2004 tarihli temliknamede; ......32.635.475,00 USD tutarındaki temliknameye ilaveten 900.000,00 USD daha artan boru siparişi bedelinin karşılığı temlik edildiği,

05/07/2004 tarihli temliknamede; ......32.635.475,00 USD tutarındaki temliknameye ilaveten 5.460.000,00 USD satın alınacak boru bedelinin karşılığı ve teminatı olarak temlik edildiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Dosya kapsamından; taraflar arasında Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattı Projesi ihtiyacı olan çelik doğalgaz borularının temini sözleşmesi düzenlendiği görülmüştür.

31/07/2005 tarihli belge örneğinin incelenmesinden; hesap bakiyemiz hakkında denilmiş olup ... ... A.Ş. tarafından ... Boru San. A.Ş.'ye hitaplı olduğu, şirketteki cari hesabın 30/06/2005 tarihi itibariyle 13.271.045,29 YTL borç bakiye gösterdiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Dava dilekçesi ekindeki belge örneklerinin incelenmesinde; ... ... A.Ş. tarafından ... Boru San. A.Ş.'ye yazıldığı, konunun ... iş ortaklığı ve ... ... A.Ş.'nin ...-...-... ... Firmalarına borcun kalmadığı, bu işle ilgili boru temin firmalarının hiç bir alacağının kalmadığının belirtildiği anlaşılmıştır.

Dava dışı BOTAŞ ile davacı arasında 13/12/2002 tarihli Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattının yapımı konusunda eser sözleşmesi düzenlendiği, projenin ana unsurunun çelik doğalgaz boruları olup taraflar arasında çelik gaz borularının temini için sözleşmeler düzenlendiği, temliknamelerin de boru teminine ilişkin olduğu ve temliknamelerde Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattı Projesindeki boru siparişine ilişkin olduğunun belirtildiği,

Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/864 Esas, 2019/311 karar sayılı dava dosyasında (temlik kapsamında açılan) 10.113.390,02 USD üzerinden davanın kabul edildiği ve davanın bu miktar üzerinden kesinleştiği, iş bu dava dosyasına davacı ...

A.Ş.'nin feri müdahil olarak katıldığı, temliknamelerin alınacak boru bedellerine karşılık avans olarak verildiği iddia edilmiş, temliknamede de alınacak boru bedeli olarak belirtilmiş olup Ankara Asliye 4. Ticaret Mahkemesi'nde yapılan yargılama sırasında feri müdahil ...

A.Ş. vekilinin beyan dilekçesinde temliknamenin ivazlı olduğu teminaten değil malen verildiği ve temliknameye konu boruların Botaş Konya-Isparta Doğalgaz İletim Hattı yapım işine sarf edildiğinin belirtildiği, bu dava dosyasındaki beyanlar ve dosya kapsamı itibariyle davacı ... A.Ş., ile ... A.Ş., ... A.Ş. ve ... A.Ş. arasındaki 4 adet temlike konu boru bedelinin temlik alan tarafından temlik edene verildiği ve BOTAŞ'la ... ...

A.Ş. arasındaki eser sözleşmesi kapsamında düzenlenen işte kullanıldığı hususunun sabit olduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."