Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/755 K.2022/1418

Yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin Optik cam üretim sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, ... (...) ile yapılan ticaret neticesinde alacaklısı müvekkili şirket, borçlusu ... (...) olan, 26/06/2021 düzenleme tarihli, 31/12/2022 vade tarihli, 60.000,00 TL bedelli bononun müvekkiline teslim edildiğini ancak bononun şirket merkezinde kaybolduğunu ve tüm aramalara rağmen bulunamadığını belirterek bono hakkında öncelikle ödemeden men kararı verilerek iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda.

6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisinin hamile ait olduğu belirtilmekle birlikte, aynı yasanın 759 maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişinin, bono elinde iken ziyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlaması ve senedin bir suretini de ibraz etmek zorunda olduğu hususunun belirtildiği, dava dilekçesi içeriğine göre bononun bir suretinin davacı elinde olmadığı,

davacının bono suretini dava dilekçesine eklemediği gibi bono elinde iken ziyaa uğradığını gösteren inandırıcı delilleri de dava dilekçesine eklemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, TTK 759/2 maddesi uyarınca mümkün olması halinde senet suretinin sunulması aksi halde senedin içeriği hakkında bilgi verilmesinin yeterli olduğunu, dava dilekçesinde senedin tüm esaslı unsurlarına yer verilerek delillerin bildirildiğini, mahkemece eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, zayi nedeniyle bono iptali istemli davada bono suretinin sunulmasının zorunlu olup olmadığı, zayi için inandırıcı delillerin sunulup sunulmadığı noktalarında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı TTK'nın 778/1-ı maddesi yollamasıyla TTK'nın 759/2 maddesine dayalı bononun zayi nedenine dayalı iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma hakkı yetkili hamile aittir.

TTK'nın 759.maddesinde "(1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür." hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda belirtilen yasa hükmünde iptal isteminde bulunan kişinin, bono elinde iken ziyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir. Davacı vekili, dava dilekçesinde bononun keşide ve vade tarihini, meblağını, borçlusu ve hamilini bildirerek zayi nedeniyle iptal isteminde bulunmuş ve delillerini bildirmiştir.

Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.

Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, bono iptali kararının iptali talep edilebilecektir.

Bu itibarla mahkemece somut uyuşmazlık yönünden davacının işbu davayı açmasında yasal bir engel bulunmadığı kabul edilip gerekli ilanlar yapılarak oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle davanın reddi doğru olmamıştır (Aynı yönde Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 12/05/2014 Esas, 2014/8954 Karar sayılı ilamı).

Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."