Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/941 K.2024/835

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili aleyhine senede dayalı takip başlattığını, senetteki imzaların müvekkiline ait olmadığını, müvekkilinin davalıyı tanımadığını belirterek senetteki imzaların müvekkiline ait olmadığının tespitine, takibin iptaline ve kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, imza incelemesi yönünde alınan bilirkişi raporuna itiraz üzerine İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesince yapılan tespitte takibe konu senetlerdeki davacı adına atılı bulunan imzaların, dosyada mevcut imzalarına kıyasen davacının elinden çıkmadığının rapor edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ilk alınan 07/09/2020 tarihli bilirkişi raporunda imzaların davacıya ait olduğunun tespit edildiğini, davacının itirazı üzerine İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesinden alınan 08/11/2021 tarihli raporda dosyada 2017 yılı ve öncesine ait imza örneği bulunmamakla mevcut koşullarda yapılan inceleme sonucunda imzaların davacıya ait olmadığının tespit edildiğini, eksik inceleme yapılan incelemeye itiraz edilerek davacının bildirilen kurumlardan 2017 öncesine ait imzalarının istenmesini talep ettiklerini, ancak mahkemenin itirazları red ederek eksik inceleme ile hazırlanan rapora dayanarak karar verdiğini, ilk raporla son raporun birbiriyle çeliştiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, takibe konu senetlerdeki imzanın davacıya ait olup olmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunun usulüne uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 17.İcra Müdürlüğünün 2017/14760 Esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesine göre, 28/07/2017 tarihinde davalı alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine 30.000,00 TL asıl alacak olmak üzere fer'ileri ile birlikte toplam 31.491,60 TL alacağın tahsil için kambiyo takibi başlatıldığı, takibe dayanak senetlerin 05/01/2017 keşide tarihli, 10/01/2017 vade tarihli, 13.000,00 TL bedelli, 05/03/2017 keşide tarihli, 10/03/2017 vade tarihli, 7.000,00 TL bedelli, 05/02/2017 keşide tarihli, 10/02/2017 vade tarihli, 10.000,00 TL bedelli olduğu, senetlerde davacının keşideci, davalının lehtar olarak yer aldığı görülmüştür.

Mahkemece adli belge uzmanından alınan 07/09/2020 tarihli raporda senetlerdeki davacı adına atılı imzaların davacı elinden çıktığı kanaati belirtilmiş, itiraz üzerine İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesinin 25/11/2020 tarihli ön raporunda, incelemeye konu belgelerin düzenlenme tarihine yakın ve tercihen bu tarihten önce başka amaçlarla atmış olduğu bol ve samimi imzaları içerir belgelerin muhtarlıklar, noterler, bankalar, seçim kurulları, tapu ve vergi daireleri, nüfus müdürlükleri, evlendirme dairesi, dernekler ve vakıflar, vb gibi çeşitli kurum ve kuruluşlardan temin edilerek mevcutlarla birlikte kuruma gönderilmesi istenmiş,

bu ön rapordan sonra davacının yine keşide tarihinden sonraya ait belgelere ilişkin bilgileri sunması üzerine celp edilen belgelerle birlikte dosya tekrar İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesine gönderilmiş, kurum tarafından düzenlenen 08/11/2021 tarihli raporda, ön raporda tanzim tarihine yakın ve öncesine ait samimi imza örneklerinin gönderilmesinin istenildiği,

dosyada 2017 yılı ve öncesine ait samimi imza örneği bulunmamakla mevcut koşullarda yapılan incelemede, senetlerde yer alan basit tersimli borçlu imzaları ile ...'ın mukayese imzaları arasında, tersim biçimi, işlerlik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel davacı eli ürünü olmadığı yönünde kanaat belirtilmiştir.

Davacı senetlerdeki keşideci imzasını inkar etmiş olup bu durumda takibe dayanak senedin sahteliğinin bilirkişi raporu ile ispatlanması gerekir. Bilirkişi incelemesinde kullanılacak belgeler mahkeme veya bilirkişi huzurunda alınan imza örnekleri ve mukayeseye esas belgelerdir.

İmza incelemesinde öncelikle senedin düzenleme tarihinden öncesine ilişkin borçluya ait olduğu muhakkak olan karşılaştırmaya elverişli imzalarını taşıyan belgeler, keşide tarihine en yakın tarihli olanından başlayarak bilirkişi tarafından mukayeseye esas alınmalıdır.

Yapılacak bilirkişi incelemesinin, konunun uzmanınca ve yeterli teknik donanıma sahip bir laboratuvar ortamında, optik aletler ve o incelemenin gerektirdiği diğer cihazlar kullanılarak, grafolojik ve grafometrik yöntemlerle yapılması, bu alet ve yöntemlerle gerek incelemeye konu ve gerekse karşılaştırmaya esas belgelerdeki imza veya yazının tersim, seyir, baskı derecesi, eğim, doğrultu gibi yönlerden taşıdığı özelliklerin tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenip karşılaştırılması;

sonuçta, imza veya yazının atfedilen kişiye ait olup olmadığının, dayanakları gösterilmiş, tarafların, mahkemenin ve üst mahkemenin denetimine elverişli bir raporla ortaya konulması, gerektiğinde karşılaştırılan imza veya yazının hangi nedenle farklı veya aynı kişinin eli ürünü olduklarının fotoğraf ya da diğer uygun görüntü teknikleriyle de desteklenmesi şarttır.

Nitekim bu ilkeler, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 08/10/2019 tarihli ve 2017/12-2692 E., 2019/1003 K. sayılı kararında da benimsenmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 211. maddesinde yer alan ve imza incelemesi konusunda getirilen bu sıraya uyulması zorunludur.

Tüm açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; mahkemece alınan bilirkişi raporlarında incelemeye esas belge asılları arasında senetlerin keşide tarihinden öncesine ait imza bulunmadığı gibi ilk raporda imzanın davacıya ait olduğu tespit edildiği halde ikinci raporda imzanın kuvvetle muhtemel davacıya ait olmadığı yönünde görüş belirtilmekle ikinci raporun kesin kanaat içermediği ve raporlar arasında da çelişki bulunduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece yapılacak iş, dava konusu senedin tanzim tarihinden öncesine ait davacının imzasını içeren mukayese belgelerle Güzel Sanatlar Fakültesinden seçilecek grafoloji ve belge sahteciliği konusunda uzman bilirkişi heyetinden optik aletler ve gerekli teknik cihazlar kullanılarak çelişkiyi giderici ve denetime elverişli olacak şekilde kesin kanaat içeren denetime elverişli bilirkişi raporu alınması gerekirken bu yön göz ardı edilerek eksik belge ile yapılan incelemeye dayalı ve kesin kanaat içermeyen rapor hükme esas alınarak karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı tarafın istinaf itirazlarının kabulü ile HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."