Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/1384 K.2024/694

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; taraflar arasındaki arasında ticari ilişki kapsamında mal satılarak teslim edildiğini alacağın tahsili için girişilen takibe davalının itiraz ettiğini, aynı güm fatura bedelini haricen ödediğini ancak takibe konu ferileri ödemediğini belirterek, feriler yönünden itirazın iptaline ve takibin devamına, %20'den az olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı yargılamaya katılmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davalının davacıya 198.216,40-TL borcunun bulunduğu, Eskişehir 1. İcra Müdürlüğünün 2021/4206 E sayılı dosyası ile takip yapıldığı, takipte 100.000-TL talep edildiği, davalının davacıya 198.036,40-TL ödeme yaptığı, davacının takibin fer'ileri yönünden devamına karar verilmesini talep ettiği, alacak yönünden ise Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2020/(19)11-445 esas 2022/1077 karar sayılı örnek ilamında da görüleceği üzere asıl alacak davadan önce ödenmiş olmakla birlikte icra takibinde talep edilen icra harç ve masraflarıyla icra vekalet ücreti ödenmemiş olup,

alacağın fer'isi durumundaki bu kalem talepler yönünden davacının dava açmakta hukuki yararının bulunduğu, ancak bu talepler hakkında hesap yaptırılmayıp itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi ve bu yöndeki taleplerin icra dairesince yapılacak kapak hesabında infazda nazara alınması gerektiği, icra inkar tazminatı yönünden asıl alacak dava tarihinden önce ödenmiş olduğundan davacı alacaklı lehine icra inkar tazminatına esas alınabilecek matrah da bulunmadığı, davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin yerinde olmadığı gerekçelerle davacının davasının kabulü ile,

Eskişehir 1. İcra Müdürlüğü'nün 2021/4206 esas sayılı dosyasına yapılan itirazın alacağın fer'ileri ve icra giderleri yönünden iptali ile takibin alacağın fer'ileri ve icra giderleri yönünden devamına, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, ayrıca dava açılmadan önce taraflar dava şartı olan arabuluculuğa başvurmuş ve adalet bakanlığı bütçesinden ödendiği sarf kararından anlaşıldığından bu ücretin de davalıdan tahsiline karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; tebligatın usulsüz olduğunu, müvekkilinin savunma hakkının kısıtlandığını, müvekkilinin adresi yerine TTK 35 maddesine göre usulsüz tebligat çıkarıldığını, işlemiş faize karar verilemeyeceğini temerrüt olgudunun gerçekleşmediğini, takibe konu miktar üzerinden de vekalet ücretine karar verilemeyeceğini bildirerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; takipten sonra davadan önce yapılan ödeme nedeniyle fer'iler yönünden dava açılıp açılamayacağı vekalet ücretinin tayini ve yargılama da davalı adına usulüne uygun tebligat çıkarılıp çıkarılmadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davaya faturaya dayalı alacağın tahsili için girişilen takipte davadan önce yapılan ödeme nedeniyle takibe fer'ileri yönünden devamına karar verilmesi istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Davalı ... Levha Üretim San. Ve Tic. A.Ş.‘ye dava dilekçesinin tebliğinin mevzuat gereği uygulanması gereken tebligat silsilesi uygulanmaksızın, doğrudan Tebligat Kanunu’nun 35. maddesine göre tebliğ edildiği görülmüştür. Dolayısıyla, anılan şirkete yapılan tebligat mevcut uygulama şekli itibariyle usulsüzdür.

T.C. Anayasasının "Hak Arama Hürriyeti" başlıklı 36. maddesi "Herkes meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir" hükmünü içermektedir.

Hükmi şahıslara ne şekilde tebligat yapılacağı, 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 12 ve 13. maddelerinde belirlenmiştir. Tebligat adresinin, borçlu şirketin ticaret sicilinde kayıtlı adresi olması ve tevziat saatlerinde kapalı olması veya tebligatın alınmasından imtina edilmesi halinde, bu adrese TK'nun 21/1. maddesine ya da koşullarının yerine getirilmesi halinde aynı Kanunun 35/4. maddesine göre tebligatın yapılması gerekir.

TK'nun 35. maddesine göre davalı şirketin ticaret sicil adresine tebligat yapılabilmesi için, bu adrese daha önce bir tebligatın çıkarılması, borçlu şirketin adresten taşınması veya adresin kapalı olması nedeni ile tebligatın yapılamamış olması gerekir.

7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 35/4. maddesi uyarınca; daha önce tebligat yapılmamış olsa bile, tüzel kişiler bakımından resmî kayıtlardaki adresleri esas alınır ve bu madde hükümleri uygulanır. Bu durumda, anılan maddeye göre tebligat yapılabilmesi için, tebligat yapılan adresin, tebliğ tarihi itibariyle muhatabın ticaret sicilinde kayıtlı adresi olması zorunludur.

Öte yandan Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 57. maddesinin ikinci fıkrasında; “Adresini değiştiren kişi yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi de tespit edilemediği takdirde, adres araştırması yapılmasına gerek kalmaksızın ek-1’de yer alan (6) numaralı örneğe göre düzenlenecek tebliğ evrakının bir nüshası eski adresin kapısına asılır ve asılma tarihi tebliğ tarihi sayılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Ayrıca dosya üzerinde yapılan incelemede davalı şirkete ödeme emrinin tebliğ edildiği adres ile arabuluculuk görüşmelerinde gösterilen adresin dava dilekçesinde gösterilen adresten farklı olduğu gözetilmeden TTK ‘nun 35. maddesine göre tebligat çıkarılması doğru olmamıştır.

Bu durumda, ilk derece mahkemesince yukarıda belirtilen kanuni düzenlemedeki sıralama yapılmadan doğrudan TK’nun 35. maddesine göre tebligat yapmış olması nedeniyle yargılama, davalı şirketin yokluğunda sonuçlandırılmış olup, davalının Anayasa ile güvence altına alınmış olan savunma hakkı (AY.md. 36) kısıtlanmış olduğundan kararın anılan nedenlerle re’sen kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Hal böyle olunca, yargılamanın yenilenmesine ilişkin davanın ayrı bir dava olduğu davalının yeniden adres araştırmasının yapılarak usulüne uygun tebligat işleminin yapılarak taraf teşkili sağlandıktan sonra davanın görülmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

Kaldırma sebep ve şekline göre, davalının istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."