Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/1478 K.2026/180

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkilinin davalıya akaryakıt satışı yaptığını, bu satışa istinaden müvekkili şirket, davalı adına faturaya dayalı alacağının tahsili için girişilen takibe davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, takibin devamına davalı-borçlunun, haksız itiraz nedeniyle alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; davacı alacaklının 3 yılı aşkın süredir çeklerini ve tahsilatlarını alması için müvekkili firmaya yönlendirmiş olduğu ... imzasına 01.08.2018 tarihinde, 15.08.2018 keşide tarihli, 165.628,63TL bedelli ... Bankasının ... Şubesine ait 0449267 seri numaralı çeki teslim edilerek ödendiğini, ilgili bankaya yazılacak müzekkere ile de sübuta ereceğini bildirerek davanın reddine davacının % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davalının satın aldığı akaryakıt bedelini çekle ödediğine dair savunmasını usulüne uygun delillerle kanıtlayamadığı, davacıya verilen bir çek olmadığı ve davalının davacıya borcunun bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; müvekkil şirket ile davacı yan arasında 3 yılı aşkın süren ticari ilişki süreci içerisinde; davacı yanca müvekkile kesilmiş faturalar müvekkil tarafından eksiksiz bir şekilde ödendiğini, taraflar arasında, fatura bedellerinin ödenmesine ilişkin yerleşmiş olan teamül, ''İlgili bedellere ilişkin olarak müvekkil tarafından davacı lehine çek keşide edilmesi ve bahse konu çekin, davacı yanca kendisini bu konularda temsil ettiğine yönelik olarak müvekkil şirkete güven telkin edilmiş ... veya ... isimli şahıslara teslim edilmesi şeklinde yürüdüğünü,

taraflar arasındaki geçmişe dayalı faturaların bedelinin anılan kişiler tarafından davacı adına tahsil edilip edilmediği hususu araştırılmadan eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verildiğini belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; davalının çekle ödeme savunmasını usulüne uygun delillerle kanıtlayıp kanıtlayamadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; faturaya dayalı alacağın tahsili için girişilen takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Davacı/alacaklı şirket; davalı adına düzenlenen faturaya dayalı akaryakıt satıp teslim ettiği halde davalının satış bedelini ödememesi nedeniyle giriştiği icra takibine davalı/borçlunun haksız itirazının iptalini istemiş; fatura, ticari defter kayıtlarına ve bilirkişi incelemesine dayanmıştır.

Davalı/borçlu, davacı/alacaklıya hiçbir borcu olmadığı itirazıyla; fatura bedelinin davalı adına keşide edilen çekle ödendiğine dair savunma ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece taraflar arasındaki akaryakıt ilişkisinin işleyişi geçmiş yıllara dayalı davalının ödemelerini davacı çalışanı olduğu iddia edilen dava dışı ...’ya teslim edilen çeklerle ödediğini savunduğuna göre taraflar arasındaki tüm ticari ilişkinin işleyişi davacı adına yapılan ödemelerin anılan kişi vasıtasıyla yapılıp yapılmadığı, bahsi geçen kişinin davacı şirket çalışanı olup olmadığı hususunda SGK kayıtları getirtilerek,

davacı şirket temsilcisine de isticvap davetiyesi çıkarılarak "taraflar arasında akaryakıt satış ilişkisi kapsamında, ihtilaf konusu olmayan döneme ait akaryakıt fatura bedellerinin anılan şahıs tarafından tahsil edilip edilmediği, şirkette çalışıp çalışmadığı ile ilgili beyanlarının alınması için belirlenen gün ve saatte hazır olması, geçerli bir özrü olmaksızın gelmediği gelip de cevap vermediği takdirde, HMK'nun 171/1-2.maddesi gereğince sorulan soruları ikrar etmiş" ihtarı yapılması ödeme savunmasına konu çekin lehdar cirosunun davacı şirket yetkilisi adına anılan kişi tarafından ciro edilerek teslim alınıp almadığı,

davacı şirket adına daha önce çek-bono kıymetli evrak alıp almadığı, makbuz düzenleyip düzenlemediği, ayrıca dosya içerisinde bulunan davalı tarafın diğer ödemeleriyle ilgili belgelerde bulunan imzaların davacı şirket adına temsile yetkili olmayan kişiye ait olup olmadığı hususları araştırılarak anılan eksiklerin giderilmesi sonucu akaryakıt satışına konu ödemelerin yapıldığı kişilerin davacı çalışanı olup olmadığı davalının ödeme savunmasının ispatı yönünde yemin deliline de dayandığı gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle davalı vekillinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1-a-6. maddesi uyarınca kabulüne ve ilk derece mahkemesinin kararının anılan gerekçelerle kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."