Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/1926 K.2023/1831

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili Asliye Hukuk Mahkemesine hitaben düzenlediği dava dilekçesinde özetle; davacının aynı iş yerinde çalıştığı davalı ...'den 1998 yılında 1.000,00 TL borç istediğini, davalı ...'nin parayı başka birisinden alacağını belirterek kefil olarak düzenlenecek bonoya imza atmasını istediğini, görme sorunu olması nedeniyle davalı ... tarafından getirilen bonoya 1.000,00 TL olduğunu düşünerek ve kefil olarak imza attığını, daha sonra Ankara 26. İcra Dairesinin 2003/2348 esas sayılı dosyasında 50.000,00 TL bedelli bono nedeniyle takip başlatıldığını,

takip başlatılmasından sonra dava dışı ...'in ofisinde aile huzurunun daha fazla bozulmaması amacıyla takibin kapatılmasına karşılık olarak düzenlenen yeni senede imza attığını, düzenlenen yeni senedin Ankara 17. İcra Dairesinin 2010/5523 esas sayılı dosyasında takibe konu edildiğini, müvekkili ile davalı ...'nin icra dosyasında maaşları üzerine haciz konulmasını kabul ettiklerini, akabinde icra dosyasında yapılan bir kısım işlemler sonrasında alacaklı vekili Av. ... tarafından icra dosyasına kalan alacaktan feragat edildiğine ve dosyanın işlemden kaldırılması talebine ilişkin dilekçe sunulduğunu,

maaş kesintilerinin devam etmesi üzerine kesintilerin durdurulması ve takibin iptali talebi ile Ankara 9. İcra Hukuk Mahkemesinin 2013/454 esas sayılı dosyasında dava açtığını, açılan davanın reddine karar verildiğini, dosyanın işlemden kaldırılmasına ve kalan alacaktan feragate ilişkin dilekçenin Av. ... tarafından icra dosyasına bizzat yazıldığını, ancak dilekçeye atılan tarihin takip öncesine ait olması nedeniyle davanın reddine karar verildiğini, dosyanın işlemden kaldırılmasına ilişkin dilekçeye rağmen icra dosyasında maaş haczine muvafakat verilmesinin mümkün olmadığını, icra dosyasında davacının maaşından kesintiler yapıldığını,

kesintilerin devam ettiğini, Av. ... tarafından verilen feragat beyanına rağmen icra takip işlemlerine devam edilmesinin hakkaniyete uygun olmadığını belirterek Ankara 17. İcra Dairesinin 2010/5523 esas sayılı dosyasında takibe konu edilen bono nedeniyle müvekkilinin borçlu bulunmadığının ve feragat tarihinden sonra yapılan kesintilerin tespitine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; dava dışı Hakan Kaya isimli kişiden alacağının bulunduğunu, bu kişinin borcunu ödeyemeyeceğini beyan etmesi üzerine Ankara 17. İcra Dairesinin 2010/5523 esas sayılı dosyasında alacaklı olan ... ile kendisini tanıştırdığını, dava dışı Hakan Kaya'dan olan alacağına karşılık olmak üzere dosya alacağını kendisine temlik etmeyi teklif ettiklerini, bunun üzerine davacı ... ile arkadaşı Recep Doğan olduğu halde konuştuklarını, davacı ...'ın dosya borcunun maaşından kesinti yapılmak suretiyle ödendiğini, alacaklının kim olduğunun kendisini ilgilendirmediğini beyan ettiğini,

davalı ...'un dosya alacağının 100.000,00 TL bedelli kısmını kendisine temlik ettiğini, dosya borçlularının maaşından yapılan kesintilerin kendisine ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Ankara 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12/10/2015 tarih, 2015/439 esas, 2015/432 karar sayılı görevsizlik kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi üzerine dosyanın gönderildiği mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ... tarafından davacı ... ile davalı ... hakkında kambiyo senetlerine mahsus yol ile icra dosyasında mevcut icra tutanağına göre 26/03/2010 tarihinde icra takibi başlatıldığı, düzenlenen ödeme emrinin borçlu ...'ye 31/03/2010 tarihinde, borçlu ...'a 04/04/2010 tarihinde tebliğ edildiği,

borçluların kambiyo senedine ya da kambiyo senedinde yer alan imzaya yönelik olarak herhangi bir şikayet başvurularının bulunmadığı ve takibin bu suretle kesinleştiği, 14/04/2010 tarihinde dosya borçlularının maaşlarından kesinti yapılmasına muvafakat ettiklerine ilişkin beyan dilekçesi sundukları, dilekçe üzerine dosya alacağının borçluların maaşından kesinti yapılmak suretiyle ödenmeye başlandığı,

takip sırasında alacaklı ...'un icra tutanağına göre alacağının bir kısmını davalı ...'a temlik ettiği, dosya kapsamında bulunan temlikname ile ise ... ve ...'ın alacaklarını davalı ...'e temlik ettikleri, takibe dayanak gösterilen bononun yasal unsurlarını taşıdığı, davacı tarafından bononun unsurlarını taşımadığına ilişkin bir iddianın öne sürülmediği, imzaya yönelik bir itirazın da bulunmadığı,

Ankara 9. İcra Hukuk Mahkemesinin 2013/454 esas sayılı dosyası kapsamında dava dışı Av. ... tarafından altındaki imzanın kendisine ait olduğu kabul edilen ve 10/03/2010 tarihinde düzenlendiği belirtilen feragat dilekçesinin icra dosyasına sunulduğuna ilişkin herhangi bir icra tutanağının bulunmadığı,

Av. ...'nin Ankara 9. İcra Hukuk Mahkemesinin 2013/454 esas sayılı dosyasında tanık olarak alınan beyanında söz konusu belge altındaki imzanın kendisine ait olduğunu, ancak belgenin taraflar arasında yapılan uzlaşma görüşmeleri öncesinde hazır bulunması için düzenlendiğini ve uzlaşma görüşmeleri sırasında muhtemelen masa üzerinden izni olmaksızın alındığını, belgenin bu nedenle icra dosyasına sunulmadığını beyan ettiği, feragate ilişkin dilekçenin icra dosyasına sunulduğuna ilişkin bir icra tutanağının bulunmaması nedeniyle belgenin taraflar arasında düzenlenmiş ve icra dosyasına sunulmamış olduğu,

kaldı ki davacı vekilinin 28/06/2021 tarihli dilekçesi içeriğinde de belgenin icra dosyasına sunulmadığının beyan edildiği, feragat belgesini düzenleyen Av. ... hakkında yapılan soruşturma sonucunda soruşturma izni verilmesine yer olmadığına karar verildiği, alacaklı ... ve temlik alacaklıları ... ile ... hakkında yapılan soruşturmalar sonucunda da kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, takibe konu bononun davacı tarafından imzalandığına ve düzenlendiğine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlığın bulunmadığı,

dosya kapsamı itibari ile davacının takibe konu bononun tamamen bedelsiz olduğu veya takipten sonra bedelsiz kaldığı yada takibe konu bononun ödenmesi nedeniyle borçlu olmadığı hususunu ispata yarar başkaca belge veya bilgiyi dosyaya sunamadığı, dava dışı Av. ... tarafından düzenlenen belgenin düzenlenme tarihinin takip tarihinden önce olması, icra dosyasına sunulduğuna ilişkin bir icra tutanağının bulunmaması, bir bedelin ödenmesine ilişkin ibarenin yer almaması hususları dikkate alındığında ibraname olarak kabul edilmesinin de mümkün olmadığı,

bu hali ile ispat yükü üzerinde bulunan davacının takibe dayanak kambiyo senedi nedeniyle borçlu olmadığı hususunu ispat edemediği, davalı ...'nin icra dosyasında borçlu olarak yer alması nedeniyle açılan dava yönünden taraf ehliyetinin (husumet) bulunmadığı anlaşıldığından davalı ... yönünden davanın taraf ehliyeti yokluğu nedeniyle, davalılar ..., ... ve ... yönünden ise ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; avukat tarafından düzenlenen feragat belgesinin gerçek yazım tarihinin 2013 tarihi olduğunu, kasten önceki tarihin atıldığını, avukatın beyanlarının çelişkili olduğunu, icra dosyasında bazı evraklar olmadığı için tam olarak incelenemediğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davacının davaya konu senet nedeniyle borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, takibe konu senet nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 3.maddesinde, "Türk Ticaret Kanunun da düzenlenen hususlarla, bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiillerin ticari işlErden olduğu" belirtilmiş, aynı yasanın 4.maddesinde ise, "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın Ticaret Kanunun da düzenlenen uyuşmazlıkların ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı" düzenlenmiştir.

TTK'nın 5. maddesinde ise, "(1)Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.

(2)Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır.

(3)Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır." düzenlemesi getirilmiştir.

Somut olayda davaya dayanak senette keşide yerinin "Kültür Bak İdari Mali İşler Daire Başkanlığı Eski Adliye Binası Ulus" şeklinde yazıldığı, Ulus'un Altındağ İlçesine bağlı semt olduğu, idari birim olmadığı, bu durumda keşide yeri bulunmayan senedin kambiyo vasfını taşımadığı, tarafların da tacir sıfatının bulunmadığı anlaşıldığından davaya asliye hukuk mahkemesinde bakılması gereklidir.

Görev kamu düzenine ilişkin olup, her aşamada re'sen gözetilmesi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu yönden kabulü ile görev ile ilgili karar verilmek üzere ...nın 353/1.a.3.maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

Kaldırma nedenine göre davacının sair istinaf itirazları bu aşamada incelenmemiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."