Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2024/106 K.2026/645

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin

araç bakım, onarım, tamirat, yedek parça alım-satım alanlarında faaliyet göstermekte

olduğunu, arıza nedeniyle müvekkiline getirilen kamyon için davalıdan 18/04/2022 tarihli fatura ile

yedek parça temin edildiğini,

ancak temin edilen 1.133,78 TL değerindeki yağ soğutucunun ayıplı üretimi nedeniyle yağ soğutucu ünitesinin patlaması neticesinde motor yağını suya, motor

suyunu da motor yağına karıştırmasıyla araç motorunun kullanılamaz hale geldiğini, mahkemeden delil

tespiti talebinde bulunulduğunu, yerinde yapılan inceleme ile bilirkişi raporunun düzenlendiğini, davalı şirketten alınan yağ soğutucunun gizli ayıplı olduğunu, üretim hatası

nedeniyle tamir edilen motorun yağ soğutucusunun çatladığını, motor yağı ve

motor suyunun birbirine karışması neticesinde araç motorunun kullanılmaz hale geldiğini, aracın yolda kalması sebebiyle çekici marifetiyle aracın tekrardan oto tamir

atölyesine getirildiğini, araçta meydana gelen tüm tahribat ve zararın giderildiğini, zarardan davalının sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimdilik 30.000,00TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında ıslah dilekçesi ile toplam talebini 66.883,82 TL'ye yükseltmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkemenin yetkisiz olduğunu, ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını, tespit dosyasında alınan bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu, raporda aracın hangi parçalarının zarar gördüğünün açık ve net bir şekilde yazılmadığını, motor soğutucu bozukluğunun aracın diğer parçalarına sirayet

etmesinin mümkün olmadığını, araçta bahsi geçen olay gerçekleşmeden önce de motor arızasının bulunduğunu, arıza tespiti yapıldıktan sonra tamir-onarım amacıyla müvekkili tarafından yedek

parça temin edildiğini, aracın yanlış kullanımı veya davacı tarafından

araçtaki arıza-hasarların tamiri esnasında meydana gelen sorun ve zararlardan müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davacı alacaklının yerleşim yeri itibariyle mahkemenin yetkili olduğu, dinlenen tanıkların beyanlarından arızanın meydana gelmesi akabinde davacı tarafça davalı yana ayıp bildiriminde bulunulduğu, tespit raporunun davalıya gönderildiği ve davalının ayıptan haberdar edildiği, tanık beyanına göre davalının yalnızca yağ soğutucu ve yağ pompasının bedelini karşılamak istediği, oluşan diğer zararları karşılamak istemediği, tanık beyanlarının görgüye dayalı ve kendi içinde tutarlı olduğu,

hükme esas alınacak mahiyette olduğu değerlendirildiğinden davalı yanın süresinde yapılan bir ayıp ihbarı bulunmadığı yönündeki savunmasının yerinde olmadığı, davacının araç tamir işiyle iştigal ettiği, işyerine gelen aracın onarımında kullanılmak üzere 18/04/2022 tarihli 22.466,92TL tutarlı faturaya konu bir kısım yedek parçaların davalıdan temin edildiği, aracın onarımının gerçekleştirildikten bir gün sonra arızalandığı, gerek tespit raporunda gerekse mahkemece alınan bilirkişi raporunda davalıdan temin edilen yağ soğutucunun gizli ayıplı olduğu ve arızanın da bu ayıplı yedek parça sebebiyle meydana geldiği,

gizli ayıplı yedek parça sebebiyle araçta meydana gelen ikinci arızanın giderimi için yapılan masrafların bilirkişi raporunda makul ve ayıpla uyumlu olduğunun tespit edildiği, bu itibarla davacının 66.883,82TL olarak yaptığı masrafı davalıdan talep etmekte haklı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; cevap dilekçesini tekrarla mahkemenin yetkisiz olduğunu, ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını, temin edilen yedek parçanın ayıplı olmadığını, rapordaki ücretlerin fahiş olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, mahkemenin yetkili olup olmadığı, satıma konu malın ayıplı olup olmadığı, ayıplı olması halinde ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı, davacı talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tazminat istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Öncelikle her nekadar davalı yetki itirazında bulunmuş ise de HMK 10, TBK 89.maddesi uyarınca davacının adresi itibariyle mahkemenin yetkili olduğu anlaşıldığından davalının bu yöne değinen istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

Davalı taraf ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını ileri sürmüştür.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 Sayılı TTK'nun 23/1-c maddesine göre ticari satışlarda; “Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme soncunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, TBK'nun 123. maddesinin 2. fıkrası uygulanır.”

6098 Sayılı TBK'nun 223. maddesinin 2. fıkrasında ise; “Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak satılanda olağan bir gözden geçirme ile ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması halinde bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa hemen satıcıya bildirilmelidir. Bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.” hükmüne yer verilmiştir.

6102 sayılı TTK'nun 18/3. maddesine göre; “Tacirler arasında diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden düşmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığı ile taaahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır.”

Yargıtay'ın istikrarlı uygulamasında, ayıp ihbarlarının da (fesih sonucunu doğurabileceğini düşünerek) belirtilen yasa hükmündeki usullerle yapılması gerektiğini kabul etmektedir. Başka bir anlatımla tacirler arasındaki ayıplı mal satışından kaynaklanan uyuşmazlıklarda ayıp ihbarının tanıkla ispatı kabul edilmemektedir (Aynı yönde Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesinin 19/10/2017 Tarih, 2016/19104 Esas, 2017/7133 Karar sayılı ilamı).

Somut olayda, davacı taraf beyanlarında, davalıdan 18/04/2022 tarihli fatura ile satın aldığı yedek parçalar içinde yer alan yağ soğutucusunun arıza için getirilen araçta tamir sırasında kullanıldığını, bir gün sonra 01/05/2022 tarihinde (arife günü) yağ soğutucusunun gizli ayıplı olması nedeniyle aracın arızalandığını, aracın çekici marifetiyle müvekkiline ait tamirhaneye getirildiğini, aynı gün durumun davalıya telefonla bildirildiğini, davalı yetkililerinin bayramdan sonraki ilk iş gününde şirket merkezine gelerek aracı ve ayıplı malı incelediklerini, ancak zararı gidermediklerini, bunun üzerine mahkemeden 11/05/2022 tarihinde tespit talep edildiğini, tespit raporu alındığını belirterek ayıbın davalıya bildirildiğini savunmuştur.

Ticari satımda ayıp ihbarının süresinde ve usulüne uygun yapılıp yapılmadığının re'sen denetlenmesi gerekmekle mahkemece davacı tanıklarının beyana göre ayıp ihbarının süresinde yapıldığı kabul edilmiş ise de, bilirkişi raporu ile gizli ayıplı olduğu tespit edilen satıma konu malın ayıplı olduğunun derhal davalıya bildirilmesi gerekli olup derhal bildirim yapıldığının usulüne uygun ispat edilemediği, bu durumda süresinde ve usulüne uygun ayıp ihbarının yapıldığı ispat edilemediğinden davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, davalının istinaf itirazlarının kabulü ile yeniden yargılama yapılmasını gerektiren bir durum olmadığından HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde yeniden hüküm kurulmuştur.

Başkan · ¸e-imza Üye · ¸e-imza Üye · ¸e-imza Katip · ¸e-imza