Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2024/1080 K.2024/1075

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin sebze ve meyve üreticisi olduğunu müteveffa ...'nın ise komisyonculuk işi yaptığını aralarında bu şekilde bir ticari ilişki bulunduğunu, müvekkilinin avans aldığını, ancak ödeyemediğini, bu borcuna karşılık 50.000,00 TL bedelli tarihleri yazılı olmayan senedi verdiğini, bu borcu ödemek için 2011 yılında bir bahçeyi ...'nın torunu olan aynı adı taşıyan ...'ya devrettiğini buna rağmen senedin kendisine teslim edilmediğini, bunun dışında müvekkilinin davalı tarafa borcu olmadığına ilişkin hal defterinde kayıtlar bulunduğunu,

buna rağmen müteveffa ... tarafından senedin Ankara 28. İcra Müdürlüğü'nün 2012/12272 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini belirterek müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalılar vekili, müvekkillerinin murisinin kabzımallık yaptığını ve davacıya avans ödemeleri yaptığını, davacının toplam 150.222,73 TL avans ödemesi nedeniyle borcu olduğunu, iddia edildiği gibi taşınmazın bu avans ödemelerine karşılık olarak devredildiğini, ancak borcun devredilen taşınmazdan daha fazla olduğunu bildirerek davanın reddini ve müvekkilleri lehine kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, dosyada mevcut 09/01/2017 tarihli bilirkişi raporunun 4 ve 5. sayfalarında bahsi geçen defter kayıtlarına davalılar tarafından davacıya "elden nakit, elden çek" şeklinde ödeme kayıtlarının karşısında bulunan imzaların davacıya ait olup olmadığı yönünde davacı isticvap edilmiş ve her ne kadar davacı isticvap edildiği hususta söz konusu imzaların kendisine ait olduğunu belirtmiş ise de takip konusu senet dikkate alındığında bilirkişi raporunda bahsi geçen kayıtlardaki elden nakit,

elden çek ibareleri ve karşısında yazılı tutarların illetten mücerret takip konusu kambiyo senedine yönelik olduğuna dair söz konusu senede atıf yapan bir ibare bulunmaması nedeni ile istinaf incelemesi öncesi verilen karardaki yukarıda belirtilen gerekçeler ve daha önce hükme esas alınan bilirkişi raporları doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davalılar vekili tarafından; Mahkemece bilirkişi raporunda müvekkillerinin murisinin davacıdan 150.222,68 TL alacaklı olduğunun tespit edildiğini, murisin torununa devredilen taşınmazın rayiç değeri esas alınarak bono bedelinin kısmen kabulüne karar verildiğini, müvekkili tarafından yapılan ödemelerin davacı tarafından kabul edildiğini, borçlu ödeme yaparken hangi borca karşılık ödeme yaptığını bildirmezse seçim hakkının alacaklıya geçeceğini, tüm bu hususlar esas alınarak davanın tümden reddi gerektiğini bildirerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık dava konusu senet nedeniyle davacı yanın borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ödeme iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır. Ankara 28. İcra Müdürlüğü’nün 2012/12272 E. sayılı dosyasında yapılan incelemede, alacaklı ... tarafından borçlu ... aleyhine 50.000,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak 54.842,81 TL toplam alacak için icra takibi yapıldığı görülmüştür.

Takibe dayanak bono fotokopisinin incelenmesinden 01.02.2012 tanzim 01.04.2012 vade tarihli 50.000,00 TL bedelli nakten kaydı yer alan bononun ... tarafından ... lehine düzenlendiği, dosya kapsamındaki nüfus kayıtlarının incelenmesinden ...’nın 31.03.2013 tarihinde vefat ettiği, mirasçıları arasında ... (...)’nın da olduğu, ancak murisin kızı olan ... tarafından Ankara 12. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 17/09/2013 tarih 2013/849 E. 2013/1394 K. sayılı kararı ile mirasın kayıtsız şartsız reddedildiği,

yine dosya kapsamında bulunan Yenimahalle 1. Noterliği’nin 11/04/2019 tarih 09297 yevmiye nolu veraset ilamında mirası reddeden ...’ün yerine ...’ın geçtiğinin tespit edildiği, mahkemece bu kişilerin dahili davalı olarak davaya dahil edilmelerine karar verildiği, tebligat çıkarıldığı, ancak karar başlığında ...’ün davalı olarak gösterildiği, gerekçeli kararın da bu kişiye tebliğe çıkarıldığı anlaşılmıştır.

Dairemizin 16/02/2022 tarih 2019/938 E. 2022/142 K. sayılı kararında “Lehdar ...’nın mirası iştirak halinde olup, davaya tüm mirasçıların katılım veya muvafakatleri ya da terekeye mümessil tayini sağlanmadan devam olunamaz. Bu husus dava şartı olup, mahkemece bu yön gözetilmeden işin esasının incelenmesi yerinde görülmemiştir.” gerekçesi ile hükmün kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkemece yukarıda bahsi geçen kaldırma kararı doğrultusunda işlem yapılmamıştır. HMK'da dahili dava şeklinde bir hukuki düzenleme bulunmamaktadır. Bir başka anlatımla dava kendisine ihbar edilen kişi davada taraf sıfatını kazanmayacağından aleyhine veya lehine hüküm tesis edilemez. O halde hakkında usulüne uygun olarak dava açılmayan dahili davalı ... aleyhine vekalet ücreti takdir edilmesi de doğru görülmemiştir. Kaldı ki ...’ün mirası reddettiği ve davada taraf olamayacağı anlaşılmıştır.

Mahkemece kaldırma kararı doğrultusunda davacı yana mirasçılar aleyhine usulüne uygun bir dava açması için süre verilmesi ya da mirasçılar arasında ihtilaf bulunması halinde terekeye mümessil tayini sağlanarak inceleme yapılması gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile hüküm tesis edilmesi doğru değildir.

Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; tarafların istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-4. maddesi gereğince kaldırılmasına kaldırma sebebine göre davalılar vekilinin istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."