İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/1080 K.2024/1475

İzmir 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 22.04.2024 tarih 2023/1048 E. Sayılı kararın Dairemizce incelenmesi ihtiyati hacze itiraz eden (davalı) vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip, dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

İhtiyati haciz isteyen vekili, davacının 30.07.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli senet ile 30.08.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli senedin yetkili hamili olduğunu, bahsi geçen senetlerin davalı ... ile ...

A.Ş. arasında düzenlendiğini, lehdar firma ile davacı ... arasındaki borç ilişkisine istinaden de,...A.Ş. tarafından davacıya ciro edilerek teslim edildiğinin, akabinde bahsi geçen senetlere ilişkin taraflarınca davalı aleyhinde İzmir 24. İcra Müdürlüğü'nün 2023/17976 Esas sayılı dosyası ile genel haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, iyi niyetli yetkili hamil konumunda olan davacının, senedi ciro yoluyla teslim aldığını, söz konusu senetlerde lehdar konumunda bulunan ...

A.Ş. ile davacı olan ... arasındaki borç ilişkisinin davacının ...A.Ş. adına yapmış olduğu ödemelere ilişkin olup, işbu ödemelere karşılık olarak davacıya dava konusu senetlerin ciro edildiğini, davalının, keşidecisi oldukları senetlerden kaynaklı, davacıya 110.000,00-TL borcunun olduğunun sabit olduğunu, davalının senetlerdeki imzaları inkar etmediğimi, davacının senedi aldığı ciranta ile arasındaki borç ilişkisinin varlığının da açıkça ortaya koyulduğunu, davalının senet bedellerini ödemekten kötü niyetli olarak imtina ettiğini, alacağın tahsilini imkânsız hale getirmeye çalıştığının aşikar olduğunu,

işbu sebepler ile davacının alacağının tahsilinin ileride imkânsız hale gelmesi ihtimalinin dikkate alınarak davalı borçlu hakkında öncelikle teminatsız olarak, mahkeme aksi kanaatte ise uygun bir teminat mukabilinde ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve dava etmiş, mahkemece dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde talebin kabulüne karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili, davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin haksız ve yersiz olduğunu, ihtiyati hacze konu, 30.07.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli senet ile 30.08.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli senetlerin zamanaşımına uğramış olup, kambiyo vasfını kaybettiklerini, zamanaşımına uğraması nedeniyle kambiyo senedi vasfını yitiren bono, doktrin ve uygulamadaki görüş birliği uyarınca adi senede dönüşmemekte, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (“HMK”) 202.

Maddesi kapsamında delil başlangıcı olarak kabul edilmekte olduğunu, senet hamili, borçlu olarak görünen kişi ile aralarında hukuki veya ticari bir ilişki olduğunu ve senedin de bu ticari ilişki nedeniyle verildiğini ispatlamak zorunda olduğunu bu durumun da yargılamayı gerektirtiğini, İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/74 esas sayılı dosyasında senetlerin iptaline ilişkin davada, İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/546 esas sayılı dosyasında devam etmekte olduğunu, yani ihtiyati hacze konu senetlerle ilgili bedelsiz kalan senetlerin iptali davasının derdest olduğunu,

bu sebeple bu senetlerle ilgili verilen ihtiyati haciz kararının ivedilikle kaldırılması gerektiğini, davalının sabit ikametgah sahibi olduğunu, mernis adresinin de ... Mah. .../... Sok.

No:.../... .../... olduğunu, davalının bildirilen adreste 28.3.2007 tarihinden beri resmi olarak ondan önce de fiili olarak uzun yıllardır yaşamakta olduğunu, bu nedenle davalının mal kaçırma gibi bir amacı olması hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bu nedenle de davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini savunarak mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini ihtiyati hacze konu zamanaşımına uğramış bonolardan alacağının olup olmadığının yargılamayı gerektirmesi nedeniyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece duruşma açılarak yapılan inceleme neticesinde, davacı tarafça kambiyo senedine dayanak girişilen icra takibine davalı tarafça yapılan itiraz neticesinde huzurdaki davanın ikame edildiği ve ihtiyati haciz isteminde bulunulduğu, mahkemece bu istemin 29/12/2023 tarih ve 2023/1048 Esas sayılı ara karar ile kabul edildiği, davalı tarafça işbu karara 06/01/2024 tarihli cevap dilekçesinde ve 22/03/2024 tarihli celsede itiraz edildiği,

davalı tarafça ileri sürülen zamanaşımı ve dava konusu senetlere istinaden borca yapılan itirazlarının yargılamayı gerektirdiği ve mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını gerektirir nitelik ve mahiyette olmadığı, ileri sürülen sebep ve itirazın İİK'nun 265 maddesindeki sebeplerden olmadığı gerekçesiyle ihtiyati hacze itiraz edenin ihtiyati haczin kaldırılmasına dair talebinin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, yerel mahkeme kararının eksik inceleme neticesinde verildiğini, verilen kararın usule, yasaya ve yargıtayın yerleşmiş içtihatlarına aykırı olduğunu, davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin haksız ve yersiz olduğunu, ihtiyati hacze konu, 30.07.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli senet ile 30.08.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli senetlerin zamanaşımına uğramış olduğunu, kambiyo vasfını kaybettiklerini, zamanaşımına uğraması nedeniyle kambiyo senedi vasfını yitiren bono,

doktrin ve uygulamadaki görüş birliği uyarınca adi senede dönüşmemekte, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (“HMK”) 202. Maddesi kapsamında delil başlangıcı olarak kabul edildiğini, senet hamili, borçlu olarak görünen kişi ile aralarında hukuki veya ticari bir ilişki olduğunu ve senedin de bu ticari ilişki nedeniyle verildiğini ispatlamak zorunda olduğunu, esasen bu durum da yargılamayı gerektirdiğini, diğer taraftan işbu senetlerin, müvekkilin, ... Tic.

A.ş. isimli şirkete ekte sundukları "...

Projesi Ön Ödemeli Gayrimenkul Satış Sözleşmesi" gereğince, daire satışına ilişkin ... ünvanlı şirkete verilen ve bedelsiz kalan 03/12/2016 tanzim, 30/01/2017 ve 28/02/2017 vadeli, her biri 75.000 TL, 30/07/2017, 30/08/2017, 30/09/2017, 30/10/2017, 30/11/2017, 30/12/2017, 30/07/2018, 30/08/2018, 30/09/2018, 30/10/2018, 30/11/2018, 30/12/2018, 30/07/2019, 30/08/2019, 30/09/2019, 30/10/2019, 30/11/2019 vadeli her biri 55.000 TL, 30/12/2019 vadeli 65.000 TL olmak üzere toplam 1.150.000 TL miktarlı 20 adet senetlerden ikisi olduğunu, davalı tarafından senetlerin verildiği şirket olan ...

Tic. A.Ş.'ne İstanbul Tüketici Mahkemesinde, Daire Satış Sözleşmesinin Kısmen İptali, ... ünvanlı şirkete verilen ancak bedelsiz kalan senetlerin iptali talebi ile dava açıldığını, İstanbul 12. Tüketici Mahkemesi 2017/745 esas sayılı dosyasıyla, 09/04/2019 tarihinde görevsizlik kararı verilerek dosyanın Asliye Hukuk Mahkemesine gönderildiğini, Asliye Hukuk Mahkemesi'nce de görevsizlik kararı verilerek dosya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiğini,

Asliye Ticaret Mahkemesi'nce de sözleşme iptali yönünden ayırma kararı verilerek sözleşme iptaline ilişkin davanın İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/74 esas sasyılı dosyasında (07/05/2024 tarihinde davanın kabulü ile sözleşmenin iptaline karar verildiğini, senetlerin de bedelsiz hale geldiğini, senetlerin iptaline ilişkin dava da, İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/546 esas sayılı dosyasında devam ettiğini, İşbu davada da senetler bedelsiz hale geldiğinden tüm senetlerin iptaline karar verileceğini, yani ihtiyati hacze konu senetlerle ilgili bedelsiz kalan senetlerin iptali davasının derdest olduğunu,

bu yüzden işbu senetlerle ilgili mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının ivedilikle kaldırılması gerektiğini, davalının sabit ikametgah sahibi olduğunu, mernis adresi de .... Mah. .../...Sok.

No:.../... .../... olup, ekte sunduğumuz tarihçeli yerleşim yeri bilgileri raporundan da açıkça anlaşılacağı üzere davalının bu adreste 28.3.2007 tarihinden beri resmi olarak ondan önce de fiili olarak uzun yıllar yaşadığını, bu nedenle davalının mal kaçırma gibi bir amacı olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bu nedenle de davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

GEREKÇE

Talep, davaya konu bonolar nedeniyle verilen ihtiyati haciz kararına itirazın reddi kararına ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle talebin reddine karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

İİK'nın ihtiyati haciz koşullarını düzenleyen 257. maddesinde, vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş bir para borcunun alacaklısının borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği düzenlenmiştir. Aynı Yasa'nın 258. maddesi uyarınca alacaklının, alacağın varlığı ile haciz sebepleri hakkında mahkemede olumlu şekilde kanaat uyandırması gerekli ve yeterli olup, buradaki ispat asıl davadaki gibi tam bir ispat değil yaklaşık ispattır. İİK'nın 265/1. maddesi gereğince borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata itiraz edebilir.

Somut olayda, 30.07.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli bono ile 30.08.2019 vade tarihli 03.12.2016 düzenleme tarihli düzenleme yeri İstanbul olan 55.000,00 TL bedelli bonoya dayılı olarak davacının davalı aleyhine ilamsız yolla takibe giriştiği, 25.09.2023 tarihli örnek 7 ödeme emrinin İzmir 24.İcra Dairesi'nin 2023/17976 esas sayılı dosyası üzerinden tanzim kılındığı, davaya konu bonolarda ciro yoluyla davacının isim ve imzasının yer aldığı ancak davacının bonoları ciro yoluyla aldığı tarihten icra takibine giriştiği tarih arasında bonolara ilişkin zamanaşımı süresinin dolduğu, davacı yanca ilamsız yolla takibe girişildiği görülmüştür.

Davacı tarafça, takibe konu bonoların TTK'nin 778/1-h maddesi ile delaleti ile TTK'nin 749. maddesinde ön görülen üç yıllık zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle genel haciz yolu ile ilamsız icra takibin başlatıldığı, bonoların kambiyo vasfını yitirdiği, zamanaşımına uğrayarak kambiyo senedi vasfını kaybeden ancak imzası inkar edilmeyen bonoların temel borç ilişkisi bakımından 6100 sayılı HMK'nın 202. maddesi kapsamında (yazılı) delil başlangıcı teşkil ettiği, davada ispat yükünün bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiği, öte yandan davalı tarafından senetlerin verildiği ...

Tic.

A.Ş. aleyhine İstanbul Tüketici Mahkemesinde daire satış sözleşmesinin kısmen iptali, ... ünvanlı şirkete verilen ancak bedelsiz kalan senetlerin iptali talebi ile dava açıldığı, İstanbul 12. Tüketici Mahkemesi 2017/745 esas sayılı dosyasıyla, 09/04/2019 tarihinde görevsizlik kararı verildiği, dosyanın neticeten Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiği, Asliye Ticaret Mahkemesi'nce sözleşme iptali yönünden ayırma kararı verilerek sözleşme iptaline ilişkin davanın İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/74 esas sasyılı dosyasında (07/05/2024 tarihinde davanın kabulü ile sözleşmenin iptaline karar verildiği,

senetlerin iptaline ilişkin davanın İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/546 esas sayılı dosyası üzerinden devam ettiğinin bildirildiği görülmekle yerel mahkemece verilen red kararının isabetli bulunmadığı değerlendirilmiştir.

Yukarıda açıklanan gerekçe ışığında, talebin ve istinaf sebeplerinin niteliğine göre duruşma açılmasına gerek görülmeyerek dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK. 353/1-b-2 maddesi uyarınca kabulüne, ilk derece mahkemesinin ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararının bu sebeplerle kaldırılarak, yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesi gerekmiştir.