Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2021/171 K.2025/273

Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili; davacının almış olduğu ihale kapsamında davalının güvenlik hizmeti işini yürüttüğünü, davalının asgari ücretteki artış ve petrol fiyatlarındaki azalma nedeniyle 1 özel güvenlik amiri ile bir özel güvenlik şefinin iş akitlerinin feshedilmesi hususunda verdiği talimat doğrultusunda 2 personelin iş akdinin sonlandırıldığını, davalının personellerin kıdem tazminatları gerekçesiyle davacının hak edişinde kesinti yapıldığını, kıdem tazminatı sorumluluğunun davalı üzerinde olduğunu ileri sürerek, davacının hak edişinden yapılan 33.000,00 TL haksız kesintinin kesinti tarihinden işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacının dayandığı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatının Ödenmesi Hakkındaki Yönetmeliğin alt işverenin kıdem tazminatı ödeme sorumluluğunu ortadan kaldırmadığını, kanun koyucunun işçilerin kıdem tazminatlarını kolay elde edebilmeleri için İdarelere gerekli belgelerle başvuran ve kıdem tazminatını hak edecek şekilde iş akdi sonlandırılan alt işveren işçilerine kıdem tazminatlarını ödeme yükümlülüğü getirdiğini, alt işverenin işçiye karşı olan müteselsilen sorumluluğunun kıdem tazminatında da devam ettiğini,

davacı ile yapılan sözleşmenin 36.6 maddesinde yer alan “Hangi nedenle olursa olsun, gerek işçi ücretleri (Ücret, fazla mesai, ikramiye, ihbar kıdem tazminatı, vs. gibi işçilik hakları) ve bunlarla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi konularda ve keza iş kazası ve meslek hastalığı gibi sebeplerle şirket/kurum (İhale Makamı) yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere, her hangi bir ödeme yapmak durumunda kalırsa, yüklenici bu ödemeleri rucüen ortaklığa derhal ödemekle mükelleftir.

Aksi halde önce hak edişlerinden, yetmediğinde teminatından defaten tahsil edilecektir.” düzenlemesi uyarınca yapılan kesintinin haksız olmayıp davacının sorumluluğunda olduğu ve sözleşmede yerini bulan bir ödemeden kaynaklandığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "Tarafların bildirmiş oldukları deliller celbedilmiş, taraflar arasında akdedilmiş sözleşme, idari ve teknik şartnameler, hak ediş kesintisine ilişkin yazışmalar dosya kapsamına alınmış ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. İş hukukuna ilişkin hesaplamalar alanında uzman bilirkişi dahil edilmek suretiyle alınan 30/11/2018 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli, hukuk ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla hükme esas alınabilir kabul edilmiştir. Dava, hizmet sözleşmesine dayalı eksik hak ediş ödemesinin tazmini talebine yöneliktir.

Taraflar arasında imzalanan ...Genel Müdürlüğü Ankara Merkez Yerleşkesi ile ...Özel Güvenlik Hizmeti Alımına Ait Sözleşmesi uyarınca, 01/04/2014 ile 31/03/2017 tarihleri arasındaki süreye ilişkin davalıya ait iş yerlerinin güvenlik işinin davacı şirkete ihale edildiği, davacı yüklenicinin ihale konusu hizmeti yürütmek üzere çalıştıracağı güvenlik görevlilerinin davacı personeli olacağı, ihaleyi üstlenen davacı yüklenici ile birlikte geleceği ve sözleşme süresi sonunda yüklenici ile birlikte gideceği, işçi haklarının ödenmesi, işçi çıkarılması ve benzeri konulardaki tüm sorumluluğun yükleniciye ait olduğu,

hangi nedenle olursa olsun, gerek işçi ücretleri (Ücret, fazla mesai, ikramiye, ihbar kıdem tazminatı, vs. gibi işçilik hakları) ve bunlarla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi konularda ve keza iş kazası ve meslek hastalığı gibi sebeplerle şirket/kurumun (İhale Makamı) yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere, her hangi bir ödeme yapmak durumunda kalması halinde yüklenicinin bu ödemeleri rucüen ortaklığa derhal ödemekle mükellef olduğu, aksi halde önce hak edişlerinden, yetmediğinde teminatından defaten tahsil edileceğine dair hükümler içerdiği görülmüştür.

Davalının 28/12/2015 tarih 44591 sayı ve Hizmet işinde eleman azaltılması konulu yazısı ile davacıya asgari ücrette beklenenin üzerinde artış çalışması ve petrol fiyatlarındaki azalmalar nedeniyle 2 alt işveren işçisinin azaltılması gerektiği yönünde genel müdürlükçe karar alındığı ve bu kapsamda 1 özel güvenlik amiri ile 1 özel güvenlik şefinin tüm kanuni hakları ödenmek suretiyle iş akdinin feshedilmesi talebini içerir bildirimde bulunulduğu,

yine davalının 02/02/2016 tarih 9140 sayı ve dilekçe konulu yazısı uyarınca davacıya iş akitleri feshedilen ... ve ...'ün kıdem tazminatı ve var ise ihbar tazminatı ve hak ettiği diğer işçilik alacaklarının, hizmet akitlerinin fesih tarihinden itibaren 7 gün içinde ödenmesi ve ödeme belgelerinin sunulması aksi halde kurum tarafından ödemelerin yapılarak firma hakedişininden yetmez ise kesin teminatından defaten tahsil edileceğinin bildirildiği,

davacının davalıya yönelik yazmış olduğu bila tarihli dilekçesi ile de, işçilerin iş akitlerinin fesih talimatının davalı kurumca verildiği ve kıdem tazminatı ödemesi sorumluluğunun davalı kurum sorumluluğunda olduğu ve hak edişlerinden kesinti yapılmasının hukuken kabul edilemeyeceğine yönelik beyanda bulunulduğu ve iş akdi feshedilen dava dışı ... ve ...'ün iş sözleşmelerinin davacı ile akdedilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Dava dışı işçi ödemelerinin davacı yüklenici tarafından yapılmaması nedeniyle, davalı tarafından düzenlenen 02/02/2016 tarih ve 14734 sayılı yazı ile 2016 Ocak dönemi hak edişinden ...'ün 4 yıl 2 ay 9 gün, ...'ın 4 yıl 2 ay 14 günlük hizmetlerine karşılık gelen tazminatlar için 33.000 TL'nin bloke edildiğinin bildirildiği, bloke miktarı kadar hak edişten eksik ödeme yapılarak davacıya 575,15 TL'nin iade edildiği, işçilerin davalıya başvuru üzerine ...'e 17/03/2016 tarihinde 16.627,23 TL net kıdem tazminatı 15/04/2016 tarihinde ise 6.285,91 TL net ihbar tazminatı ödemesi yapıldığı, ...'a 17/03/2016 tarihinde 15.572,10 TL net kıdem tazminatı 15/04/2016 tarihinde 5.874,86 TL net ihbar tazminatı ödendiği görülmüştür.

Bilirkişi raporu uyarınca, dava dışı işçi ...'ün davalı iş yerinde sözleşme kapsamında davacı alt işveren işçisi olarak çalıştığı sürenin 01/04/2014-03/02/2016, diğer dava dışı işçi ...'ın ise davalı iş yerinde sözleşme kapsamında davacı alt işveren işçisi olarak çalıştığı sürenin de 01/04/2014-08/02/2016 tarihleri arasında olduğu anlaşılmakla, rücu edilebilecek miktarlar yönünden bu tarihler dikkate alınarak hesaplama yapılmak suretiyle işçi ... yönünden 7.361,42 TL, işçi ... yönünden ise 6.931,22 TL brüt kıdem tazminatı; işçi ... yönünden 7.461,81 TL, işçi ... yönünden ise 6.973,87 TL brüt ihbar tazminatı hesap edilmiş;

nihayetinde kıdem tazminatı toplamının 14.292,64 TL, ihbar tazminatı toplamının 14.435,68 TL olmak üzere toplam 28.728,32 TL olduğu, (davalının davacıya 575,15 TL'yi iade etmiş olması nedeniyle) davalının 32.424,85 TL bloke ettiği ve neticede 3.696,53 TL fazla kesinti yapılmış olduğu yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce sözleşmenin 36. Maddesi kapsamında davacının tüm işçilik akacaklarının sorumlu olduklarının düzenlenmesi ve davalının işçi çıkarılmasına yönelik talebinin itirazsız davacı tarafından kabul edilerek işçilerin sözleşmelerinin davacı tarafça feshedildiği hususu da gözetildiğinde davacının yapmaktan imtina ettiği feshe bağlı alacaklar yönünden davalının sözleşme hükmü gereği ödeme yapmak suretiyle davacı hak edişinden kesinti yapabileceği ancak davacının hak edişinden kesinti yapılabilecek miktarın işçilerin davalı iş yerinde sözleşme kapsamında davacı alt işveren işçisi olarak çalıştığı süreler nispetinde yapılabileceği kanaatine varılmakla, yapılan fazla kesinti yönünde davanın kısmen kabulüne..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yasa yoluna başvuran-davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: dava dışı işçilerin kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadıklarının incelenmediğini, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçilerin ihbar tazminatına hak kazanamayacaklarını, işçilerin iş akitlerinin haklı nedenle derhal feshedildiğini, 6552 sayılı Yasa ile yapılan deşiklikle işçilerin kıdem tazminatından asıl işveren olan kamu kurumunca ödenmesi esası getirildiğini, iş yeri devrinin olmadığını bildirerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, hizmet sözleşmesine dayalı eksik hak ediş ödemesinin tazmini talebine yöneliktir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 14/03/2025

Başkan Üye Üye Katip