Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2021/1942 K.2026/725

Davacı vekili ile davalı ... ...Ltd.Şti.vekili vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352 madde uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle: Müvekkili idarenin alt iş vereni olan ... Temizlik ve İlaç Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti.'nde 4857 sayılı İş Kanununa göre çalışan dava dışı ...'nın sözleşmesinin 31.03.2018 tarihi itibariyle sona erdirildiğini, 17.721.96-TL kıdem tazminatının 22.05.2018 tarihinde dava dışı işçiye ödendiğini, bu nedenle davanın kabulü ile dava dışı işçiye ödenen 17.721,96 TL' nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte son alt işverenin sorumluluğu da dikkate alınarak diğer davalıların sorumlulukları oranında rücuen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ....Ltd.Şti.vekili özetle: Talebin zaman aşımına uğradığını, davacının asıl işveren olduğunu, bu nedenle sorumluluğun davacıda olduğunu, kıdem tazminatının ve diğer alacak ve kalemlerinin müvekkili şirketçe ödeneceği yönünde bir hüküm bulunmadığını, ayrıca dava dışı işçinin iş akdinin 696 sayılı KHK nedeni ile feshedildiğini ve fesih Kanun nedeni ile yapıldığından müvekkilinin sorumluluğunun olmayacağının da açık olduğunu, dava dışı işçinin kadroya geçiş başvurusunun kabul veya reddedilmesinde yetkinin tamamen davacı idare de olduğunu müvekkili şirketin dava dışı işçinin iş akdinin feshedilmesinde sorumluluğunun bulunmadığını,

müvekkili şirketin sorumluluğu olsa bile yalnızca davacı işçinin kendi ihale dönemindeki iş akdine ait olacağını, müvekkilinin kendi payına düşen tazminattan dahi davacı ile birlikte müteselsil olarak sorumlu olacağını, alt işveren sıfatını taşıyan müvekkili şirketin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden davacı idare ve müvekkil şirket ile birlikte sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... İnşaat Madencilik A.Ş. Vekili ile ... Turizm Ştd. ve ... Temizlik Turizm Ltd.Şti.vekili özetle: Davanın reddini savunmuşlardır. Diğer davalılar usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.

İlk derece mahkemesince "...Dosyanın tümü üzerinde yapılan incelemede; davanın taraflar arasında imzalanan hizmet sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat istemine ilişkin olduğu, hizmet alım sözleşmelerinin ihale şartlarıyla belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerden olduğu, bu sözleşme türünde yüklenicinin ediminin hizmetin kendi işçisiyle yerine getirilmesi, işverenin ediminin ise sözleşme bedelinin ödenmesi olduğu,

sözleşme kapsamında yapılması gereken işin yüklenici işçisi tarafından yerine getirilmesi gerektiği, davamızda iş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususunda herhangi bir ihtilafın bulunmadığı ve bu hususun SGK kayıtları gereğince de doğrulandığı, davamıza konu hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmadığı,

işveren ile yüklenicinin İş Kanununa göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmalarına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanmasının gerektiği, bu hususta işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması,

işverene işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması durumu dikkate alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ve ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkının bulunduğu ve işçiye ödenen kıdem tazminatının iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki bildirilmiş ücret üzerinden hesaplanmasının gerektiği ve hesaplanan kıdem tazminatının tamamında işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yüklenicilerin işverene karşı sorumlu oldukları ve hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 30/11/2020 tarihli rapora istinaden davacının davalılardan alacaklarının ayrı ayrı her davalı için

hesaplandığı, ancak davacının taleplerinin bir kısmının haksız olması nedeniyle ve yukarıdaki gerekçelerle davacının davasının kısmen kabulü ile, ... Temizlik Ltd. Şti ile ... Ltd. Şti ortaklığı yönünden 418,86 TL alacağın 22/05/2018 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, ... Ltd. Şti yönünden 3.580,29 TL alacağın 22/05/2018 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, ...

A.Ş. yönünden 2.602,94 TL alacağın 22/05/2018 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, ... Ltd. Şti yönünden 129.65 TL alacağın 22/05/2018 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, ... Temizlik Ltd.

Şti yönünden ise 10.990,21 TL alacağın 22/05/2018 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...." karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: İlk derece mahkemesince müvekkili aleyhine mükerrer vekalet ücretine hükmedildiği, sadece vekaletname ibraz edip duruşmaya katılmayan ....Ltd.Şti.lehine vekalet üeretine hükmedilmesinin de hatalı olduğu nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Davalı ... ...Ltd.Şti.vekili istinaf dilekçesinde özetle: Dava dışı işçinin iş akdinin emeklilik nedeniyle feshedildiği, kıdem tazminatının alt ve üst işverence müteselsil üstlenilmesi gerektiği, ayrıca temerrüde düşürülmediklerini, fazin başlangıç tarihinin de ödeme tarihi esas alınamayacağını, davanın reddine karar verilmesi gerektiği nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatının rücuen tahsili taleplidir.

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusu yönünden; HMK'nin 346/1. maddesi uyarınca istinaf dilekçesi kanuni süre geçtikten sonra verilir veya kesin olan bir karara ilişkin olursa, kararı veren mahkeme istinaf dilekçesinin reddine karar verir. Ayrıca 352. maddenin 1. fıkrasının (b) bendinde kararın kesin olması halinde fıkra uyarınca mahkemece gerekli kararın verileceği belirtilmiştir. Öte yandan 360. madde gereğince de bu bölümde aksine hüküm bulunmayan hâllerde, ilk derece mahkemesinde uygulanan yargılama usulü, Bölge Adliye Mahkemesi'nde de uygulanacaktır.

İstinaf (kesinlik) sınırı belirlenirken, yalnız asıl talep nazara alınır: faiz, icra tazminatı (İİK m. 67, m. 69, m. 72) ve (ihtarname, delil tespiti ve yargılama giderleri gibi) giderler hesaba katılmaz (Prof. Dr. Baki Kuru, İstinaf Sistemine Göre Yazılmış Medenî Usul Hukuku, Ağustos 2016 S: 672).

Davacı vekilinin istinaf dilekçesi ile esasa ilişkin kararın istinaf edilmemiş olması nedeniyle kararın kesinleştiği anlaşılmıştır. İstinaf başvurusu feri nitelikteki yargılama gideri kalemi olan vekalet ücretine yöneliktir. Kesin olan kararlara yönelik istinaf istemleri yönünden HMK'nın 346/(1) maddesi uyarınca mahkemece bir karar verilebileceği gibi, aynı Kanun'un 352. maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi'nce de karar verilebileceğinden, HMK'nın 346/(1) ve 352/(1)-b. maddeleri uyarınca davacı vekilinin istinaf dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

2-Davalı vekilinin istinaf başvurusu yönünden; davacı tarafça dava dilekçesinde ödeme tarihinden itibaren faiz talep edildiği, ancak dosyaya temerrüdün oluştuğuna dair belge sunulmadığı, bu durumda davalı yönünden temerrüdün davanın açıldığı tarihte oluştuğu anlaşılmıştır.

Buna göre ilk derece mahkemesince, dava tarihinden itibaren avans faizi yütürülmesine karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçelerle ödeme tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Bu durumda Dairemizce, davalı ... Temizlik.. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle, HMK 353/(1)-b.2. madde uyarınca, ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak bu davalı yönünden yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...