Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2021/2332 K.2026/919

Taraf vekillerince istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı/karşı davalı vekili özetle: Müvekkilinin iki adet transmikserini ve bir adet beton pompasını davalıya kiraladıklarını, davalı taraf müvekkilden söz konusu transmikserleri 01.11.2016 başlangıç, 30.05.2017 bitiş tarihi olmak üzere 7 ay için kiraladığını, davalı tarafın 29.11.2016 tarihinde sözleşmeyi müvekkile haber vermeden tek taraflı olarak feshettiğini, müvekkilinin bu yüzden kazanç kaybına uğradığını öne sürerek; müvekkili tarafından 30.089,95 TL'lik fatura bedelinin ve müvekkilinin uğramış olduğu kazanç kaybının şimdilik 1.000,00 TL olarak sözleşme tarihinden itibaren işletilecek en yüksek ticari avans faizi ile davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı/karşı davacı vekili özetle: Davaya konu edilen araçlara ilişkin müvekkil şirketler tarafından ayıp bildiriminde bulunulduğunu, davacı tarafın davasının dürüstlük kurallarına uymadığını, bu zararlardan müvekkillerin kurduğu iş ortaklığının sorumlu olmadığını, müvekkili tarafından haklı sebeplerle fesih koşullarının gerçekleştiğini, arızalı araçlar sebebiyle dava dışı ...Nakliyat Otomotiv şirketi ile müvekkil şirketlerin sözleşme yaparak beton pompası ve 2 transmikser kiralamak zorunda kaldığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL'lik menfi zararlarının sözleşme tarihinden itibaren işleyecek T.C.

Merkez Bankasının kısa vadeli avanslar için uygulanan faizi ile birlikte davacıdan tazminini talep ettiklerini beyan ederek davanın reddini ve karşı davanın kabulünü savunmuştur.

İlk derece mahkemesince "... her ne kadar davalı iş ortaklığı tarafından davacının sözleşmeye uygun olarak iş makinelerini çalıştırmadığı gerekçesi ile sözleşmeler feshedilmiş ise de, fesih öncesinde davalılar tarafından davacıya ihtarda bulunulduğuna dair herhangi somut belgenin sunulmaması ve mevcut belgelerin tetkikinde de davalıların iddialarının ispatlanamaması karşısında fesih sebebinin haklı olmadığı kanaatine varılmıştır.

Feshin haklı nedene dayandığının ispat külfeti davalılar iş ortaklığı üzerinde bulunmakla, bunun ispat edilememesi nedeniyle öncelikle karşı davaya konu edilen müspet zarara yönelik talepler bakımından karşı davanın reddi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Asıl dava yönünden ise, kazanç kaybı talebinin somutlaştırılamaması karşısında, davacının kazanç kaybı talep edemeyeceği ancak, bilirkişi raporlarında her iki iş makinesi sözleşmesi nazara alınarak sözleşmede mevcut 15 gün üzerinden yapılan hesaplamaya itibar edilerek davacının davalılardan 25.370,00 TL alacağının bulunduğunun kabulü ve fazlaya ilişkin talebin reddine..." karar verilmiştir.

Davacı/ karşı davalı ...

Limited Şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle: Asıl davada kısmen red olan karar yönünden istinaf yoluna başvurdukları, ilk derece mahkemesince eksik inceleme ile karar verildiği, sözleşmenin feshinde kusurlu olan davalılar tarafından yapılan ekstra anlaşmalardan müvekkilinin sorumlu olmadığı, sözleşmeye aykırı davranıldığı, davalının arıza iddiasının haksız olduğu, araçların arıza yapması söz konusu olmayıp işbu gerçeğe aykırı iddianın yargılamayı uzatarak müvekkilini mağdur etme amacı taşıdığı, davalı tarafların ayıp iddiasının gerçeğe aykırı olduğu,

işlerini davalı tarafın şantiyeye almaması nedeni ile gerçekleştiremeyen araçların sorumluluğu ve iş bedellerinden davalıların sorumlu olduğu, müvekkilinin sorumlu olmadığı, beton pompası ile ilgili iddiaların da yersiz ve tutarsız olduğu, beton pompasının arıza yapmadığı, sözleşme süresi içerisinde taraflarına ulaşmış herhangi bir ayıp ihbarının bulunmadığı, sözleşmeyi haksız olarak sonlandırıp faturayı da iade etmek amacıyla davalı taraflarca asılsız olarak ortaya atılan arıza iddiasının gerçeğe aykırı olduğu, iddiasını ispatlayamayan müddeinin buna dayanarak hak talep etmesinin mümkün olmadığı,

müvekkiline kusur atfedilmesinin hatalı olduğu, müvekkilinin davalı taraftan sözleşmeye istinaden haklı alacağı bulunduğu, bilirkişi tarafından müvekkile ait ticari defterler incelenmiş olup yasa ve usule uygun tutulmuş olduğu ve müvekkili lehine delil teşkil ettiğinin tespit edildiği, müvekkiline ait ticari defterlere göre davalı taraflardan toplam 30.089,95 TL alacaklı olduğu kaydının yer aldığı, müvekkilinin faturaya ilişkin haklı alacağının açıkça ortada olduğu, kış başlangıcında sözleşmeyi haksız fesheden davalılar nedeniyle müvekkilinin kazanç kaybına uğradığı, bu yönde bir araştırma da yapılmadığı,

söz konusu karar ve gerekçenin haksız olduğu nedenleriyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı/ karşı davacı ...Ticaret Anonim Şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle: İlk derece mahkemesinin hüküm kurarken, dosya kapsamındaki bilgi, belgeleri, bilirkişi raporlarını yeterli bir şekilde değerlendirmediği ve eksik inceleme ile hatalı ve hukuka aykırı karar verdiği, davacı ... sözleşmenin kurulduğu andan itibaren yükümlülüklerine uygun olarak edimlerini yerine getirmediği, dürüstlük kuralına uygun hareket etmediği ve basiretli tacir gibi davranma görevini ihlal ettiği, bu kapsamda ...

İş Ortaklığı'nın sözleşmeyi haklı nedenle feshettiği, haklı fesih olgusunun davalılarca ispatlanamadığına ilişkin gerekçeli kararda yer alan değerlendirmeyi kabul etmedikleri, bu değerlendirmenin hukuka aykırı olduğu, dosya kapsamında yapılan bilirkişi değerlendirmelerinde de bu hususun somut bir şekilde sübuta erdiği, dolayısıyla davacı ...’ın sözleşmenin 9. maddesinde belirtilen cezai şart bedeline hak kazanmasının yasal olarak mümkün olmadığı, davacı ...’ın tek taraflı ve hukuka aykırı olarak,

cezai şart adı altında bir bedel üzerinden fatura tanzim etmesi ve tek taraflı tanzim ettiği faturayı kayıtlarına işleyerek hak iddia etmesinin haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yönelik olduğu, ... tarafından tek taraflı ve hukuka aykırı olarak tanzim edilen faturanın ... İş Ortaklığı tarafından kabul edilmediği, itiraz edilerek iade edildiği ve muhasebe kayıtlarına işlenmediği, davacı ...’ın sözleşmenin en başından beri yükümlülüklerini yerine getirmemesinden dolayı ...

İş Ortaklığı'nın iş programının gerisinde kaldığı, ...’ın yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve bu nedenle işlerin ...’a devredilmesi, ... ile ... arasında yeni bir sözleşme imzalanmak zorunda kalınması sebebiyle ... ve ... İş Ortaklığı'nın büyük zararlara uğradığı, davacı ...’ın hukuken alacaklı olmasının söz konusu olmadığı nedenleriyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı/ karşı davacı ...Anonim Şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle: Asıl davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, ...'ın fiili olarak sözleşmeyi feshettiği, dosya kapsamında bulunan puantaj cetvelleri, hak ediş kayıtları ve bilirkişi raporlarının tamamının ...'ın iş makinelerinin arızalarını gideremediğini ve sözleşmeye aykırı hareket ettiğini açıkça gösterdiği, buna rağmen dosyada bulunan tüm somut delillerin görmezden gelinmesi ve ortaklık lehine olan bilirkişi raporlarının hükme esas alınmamasının usul ve yasaya aykırı olduğu,

... tarafından usulüne uygun bir teslim yapıldığı ispatlanamadığı halde ...'ın tüm yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirmiş gibi hareket edilmiş olmasının objektiflikten son derece uzak olduğu, ... ile imzalanan sözleşme süresinde üstlenilen işin de sona ermediği bu durumda sözleşmenin 9. maddenin uygulanmasının mümkün olmayacağı, makineleri 2 günden çok daha uzun süreler boyunca çalıştıramadığı ve kusurlu olduğu bilirkişi raporlarıyla da sabit olan ... bu kusurundan yararlanarak arızalı makineler için kira bedeli almasının akla ve mantığa aykırı olduğu,

bu kapsamda ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında yer alan "sözleşmede mevcut 15 gün üzerinden yapılan hesaplamaya itibar edilerek davacının davalılardan 25.370,00 TL alacağının bulunduğunun" şeklindeki ifadenin, hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu, karşı davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, ...'ın yükümlülüklerini yerine getirmemesi, bu nedenle işlerin dava dışı ... devredilmesi ve ... ile dava dışı ... arasında yeni bir sözleşme imzalanmak zorunda kalınması sebebiyle ortaklığın büyük zararlara uğradığı nedenleriyle ilk derece mahkemesi kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında akdedilen hizmet sözleşmesi uyarınca alacak taleplidir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı/karşı davalı ... Limited Şirketi, davalı/karşı davacı ...Ticaret Anonim Şirketi ile davalı/karşı davacı ...Anonim Şirketi vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1.b.1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Başkan Üye Üye Katip