Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2023/1429 K.2023/1323

Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352'nci maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Dava, davacı alacağının iflas masasına kaydı istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince "Somut olayda. Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesince, borçlu .... A.Ş.'nin 28/12/2016 tarihinde iflasına karar verilmiştir. Dava dışı işçi ..., müflis şirketten 05/09/2016 tarihinde ayrılmış olup davacı ( mülga ... ) dava dışı adı geçen işçiye iflas tarihinden sonra 08/09/2022 tarihinde ödeme yapmış ve rücuen alacak hakkı ödeme tarihinde doğmuştur.

Bu nitelikteki davalarda görevli mahkeme, alacağın iflas tarihinden önce doğup doğmadığına göre belirlenecek olup, borçlu müflis şirketin dava tarihinden önce iflas etmiş olmasının görevli mahkemenin genel hükümlere göre belirlenmesi bakımından bir önemi bulunmamaktadır. Davacının alacak hakkı iflas tarihinden sonra doğduğundan müflis şirketin borcu, masa borcu mahiyetindedir.

Masa borçlarında görevli mahkeme ticaret mahkemeleri olmayıp yukarıda da açıklandığı üzere genel hükümlere göre belirlenecektir.

İddia edilen alacak, iflas tarihinden sonra doğduğundan, tüzel kişiliği de bulunmayan davacı ...'nın tacir olmadığı ve uyuşmazlıkta 6102 sayılı TTK'nın 4. Maddesine göre mutlak ticari dava niteliğinde de olmadığından görevli mahkemenin Ticaret Mahkemesi değil genel hükümler dikkate alındığında Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu" gerekçesiyle ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c ve 115'inci maddeleri gereğince davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine, karar kesinleştiğinde ve iki haftalık süre içerisinde istek halinde dosyanın Ankara asliye hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Kararı her iki taraf vekili alacağın iflas alacağı olduğu ve davaya bakma görevinin asliye ticaret mahkemesine ait bulunduğu noktasından istinaf etmiştir.

HUKUKİ NEDEN VE GEREKÇE

Dava, iflas sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) istemine ilişkindir.

Davacı alacağı davalı yanında çalışan dava dışı işçinin alacağının ödenmesi ile oluşan rücu hakkına dayanmaktadır. Bu alacak ödeme tarihinde değil, işçinin iş ilişkisinin bittiği tarihte doğmuştur. Ödeme ile yeni bir alacak hakkı oluşmamış, sadece rücu hakkı ortaya çıkmıştır. Açıklanan nedenle alacak iflastan sonra doğmuş bir alacak olmayıp, sıra cetveline kaydı gereken bir iflas alacağı niteliğindedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 20.12.2022 gün ve 2020/(23) 6-663 E, 2022/1789 K ve Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 16.02.2022 gün ve 2021/1973 E, 2022/810 K sayılı kararları da bu yöndedir.

Gösterilen sebeple davanın iflas sıra cetveline itiraz (kayıt kabul; İİK m.235) davası olduğunun kabulü ile esasa girilerek inceleme yapılıp bir karar vermek gerekirken görevsizlik kararı verilmedi doğru olmamış, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yargılama yapmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir (HMK m.353/1-a.3).

KARŞI OY

Taraflar arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışan dava dışı işçi ..., müflis şirketten 05/09/2016 tarihinde ayrılmış, davacı yan dava dışı işçiye iflas tarihi 28/12/2016 dan sonra 08/09/2022 'de ödeme yapmıştır. Davacı, hizmet alım ilişkisi kapsamında işçilik haklarından davalının sorumlu olduğu iddiasıyla rücuen alacak talebinde bulunmuştur. Hizmet sözleşmesi kapsamında çalışan işçi açısından işçilik alacakları iş akdinin sona ermesiyle muaccel olsa da; davacının rücu hakkı, hizmet alım sözleşmesi kapsamında ayrı bir hukuki ilişkiye göre değerlendirileceğinden, rücu hakkının davacının malvarlığındaki azalmanın meydana geldiği ödeme tarihi itibariyle doğduğu kabul edilmelidir. Zira hizmet alım süreci işçinin tarafı olduğu iş sözleşmesinden farklı bir sözleşmedir.

Mahkeme kararında da isabetli olarak belirtildiği üzere, görevli mahkemenin alacağın iflas tarihinden önce doğup doğmadığına göre belirlenmesi gerektiği, davacının alacak hakkı ödemenin yapılması ile iflas tarihinden sonra doğduğundan müflis şirketin borcu, masa borcu mahiyetindedir. Masa borçları yönünden yargılama yapmaya görevli mahkeme ticaret mahkemeleri olmayıp yukarıda da açıklandığı üzere genel hükümlere göre belirlenmelidir. Dava konusu alacak, iflas tarihinden sonra doğduğundan ve davacı tacir olmadığından mutlak ticari dava niteliğinde de olmayan davaya bakmakla görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleridir.

Açıklamaya çalışıldığı üzere sayın çoğunluğun, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine ilişkin, kararına katılmak mümkün olmamıştır.

Üye · e-imzalıdır