Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2023/2405 K.2024/357

Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin 2020 yılında Ankara ilinde inşa edilmekte olan Yargıtay binasının şantiyesinde ana yüklenici ... firmasının alt taşeronu olarak şantiyede işçilerin kalacağı yapıyı inşa ettiğini, bu çalışma sırasında davalı firmadan vinç kiraladığını, taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmadığını, bu ticari ilişki nedeniyle müvekkili firmanın davalıya toplam 21.747,40 TL borcu olduğunu, davalı firmanın alacağı nedeniyle e-Arşiv fatura olarak 28.07.2020 tarihinde 14.160,00 TL.

17.08.2020 tarihinde 7.906,00 TL.

24.08.2020 tarihinde 9.440,00 TL'lik faturalar kestiğini, bu faturalarda yapılan hesaplama hatalı olduğundan müvekkili firmanın bunu farkettiğini ve 31.08.2020 tarihinde 9.758,60 TL lik iade faturası kestiğini, davalı firmanın da bu hatasını fark ederek rakamı kabul ettiğini, davalı tarafın, 07.10.2020 tarihinde Ankara 18. İcra Müdürlüğünün 2020/8908 sayılı takip dosyasından icra takibi başlattığını, ödeme emri tebliğinin müvekkili firmanın o tarihlerde taşınma aşamasında olduğundan fiilen bulunmadığı mersis adresinde TK 35.madde gereği yapıldığını, takibin müvekkili firmanın gıyabında kesinleştiğini,

müvekkili firmanın ... firmasından alacağını tahsil ederken, ... firmasına gönderilen 89/1 haciz ihbarnamesi nedeniyle, icra dosyasına ödedikten sonra bakiyesini müvekkiline ödediğini, aleyhine başlatılan icra dosyasından bu şekilde haberdar olan davacının, daha sonra icra dosyasını incelediğinde davalı tarafından fazladan hayali olarak iki adet fatura keşide edildiğini gördüğünü, bu fatura içeriğindeki mal ve hizmeti almadığını ve faturaların da kendisine tebliğ edilmediği halde icra takibinde dosyaya dahil edildiğini ileri sürerek,

davanın kabulü ile Ankara 18. İcra Müdürlüğünün 2020/8908 Esas sayılı dosyasında takibe konu alacak miktarından 10.08.2020 tarih 029021 numaralı 4.720,00 TL bedelli ve 11.08.2020 tarih 02923 numaralı 3.835,00 TL bedelli iki adet fatura karşılığı 8.555,00 TL'nin, bu kısım için işlemiş faizi, vekalet ücreti, harç ve yargılama gideri olarak hesaplanacak bedelinin davalı tarafından tahsilat yapıldığı tarihten itibaren işletilecek ticari faizi ile beraber istirdadını, %40'tan az olmamak üzere kötüniyet tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, tahsilat yapılan tarihin 05.05.2021 olduğunu, İİK 89/1 haciz ihbarnamesi tebliğ tarihinin 28.04.2021 olduğunu, ödemenin gerçekteştiği tarihten itibaren 1 yıl dava açma süresi olduğunu, süre geçirildiği tarihte ilgili bu hakkından vazgeçtiği anlamına geldiğini, davacının bu süre içerisinde davasını açmadığını, usul yönünden davanın reddi gerektiğini, fiyat farkı faturasının kesim tarihi 31.08.2020, davacının itiraz etmiş olduğu fatura tarihlerinin 10.08.2020 ve 11.08.2020 olduğunu, davacının fiyat farkı faturasını aldığında bu iki faturadan haberi olduğunu, davacının kötü niyetli olduğunu savunarak, davanın reddi ile %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatının tahsilini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... davacı borçlu olmadığı bir miktar parayı davalının alacaklı olduğu üçüncü kişiden tahsil ettiğini ileri sürerek istirdat talebiyle eldeki davayı açmıştır.Yargılamada maddi vakıaları açıklamak taraflara, davanın hukuki nitelendirmesini ve uygulanacak yasa hükmünü belirlemek ise HMK’nın 33. maddesi ve 04.06.1958 gün ve 5/6 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca mahkemeye aittir.

İİK'nun 72/7. maddesi uyarınca borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını isteyebilir. İstirdat davası için öngörülen bir yıllık süre hak düşürücü süre niteliğinde olup, bu sürenin geçirilmiş olması halinde artık başkaca bir sebebe ve bu bağlamda sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ödenen paranın iadesi talebi mümkün değildir.

Eldeki davada icra dosyasına en son 05/05/2021 tarihinde ödeme yapmış olup, 06/05/2022 tarihinde arabulucuya başvurulmuş, ve son tutanak 20/05/2022 tarihinde imzalanmıştır. 24/05/2022 dava tarihi itibari ile 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu anlaşılmakla davanın hak düşürücü sürenin dolmuş olması nedeniyle reddine..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: dava nitelik itibariyle zorunlu dava şartı arabuluculuğa tabi bir dava olduğundan dava açılmadan evvel 05.05.2022 tarihinde arabuluculuk başvurusu yapıldığını, Ankara Arabuluculuk Bürosu'nun 2022/6043 numaralı dosyasında telekonferans yoluyla yapılan görüşmelerin anlaşmazlıkla neticelendiğini, icra dosyasında yapılan ödemenin müvekkili tarafından değil, 89/1 haciz ihbarnamesi uyarınca üçüncü kişi tarafından yapıldığını, müvekkilinin ödemeden aynı gün de haberdar olmadığını, bununla beraber ödeme tarihinin 05.05.2021 olduğu ve bu tarihte haberdar olunduğu kabul edilse bile,

arabuluculuk başvurusu 05.05.2022 tarihinde yapılmış olduğunu, imzaların tamamlandığı 24.05.2022 tarihinde davanın açıldığını, 1 yıllık hak düşürücü sürenin dolmuş olmasının söz konusu olmadığını beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, İİK 89. maddesi kapsamında istirdat istemine ilişkindir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 28/02/2024

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır