Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2023/752 K.2024/80

Davalı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacılar vekili; davalı kooperatif yönetim kurulunca 20.09.2020 tarihli genel kurulda alınan yetki ile dava dışı yüklenici firma ile protokol ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, protokolün yüklenici firmanın iki milyon Türk lirası değerinde teminat mektubu vereceği ve kooperatif üyelerinin de bunun karşılığında yirmibeşerbin Türk lirası ödeyecekleri şeklinde olduğunu, müvekkili ve bazı kooperatif üyelerinin teminat mektubuna ilişkin taahhüdün yerine getirilmemesi ve sözleşme ile protokolün tebliğ edilmemesi nedeniyle ödemelerini yapmadıklarını,

yönetim kurulunca sonradan yüklenici firmadan teminat mektubu alınamadığına ve kooperatif üyelerine ödeme yapmaları için bir hafta süre tanındığına, aksi halde icra işlemlerine başlanacağına dair karar alındığını, müvekkillerinden ...'e 16.08.2021 tarihinde birinci, 16.09.2021 tarihinde ikinci ihtarnamelerin gönderildiğini, müvekkilince ihtarnamelere itiraz edildiğini, daha sonra 02.11.2021 tarihinde 30.10.2021 tarihli yönetim kurulu kararıyla üyelikten çıkarıldığına dair ihtarnamenin tebliğ edildiğini, ihtarnamelerde belirtilen 09.04.2021 tarihli genel kurulun çağrının usulsüz yapılmış olması,

toplantı yeter ve karar yeter sayılarının belirsiz olması ve alınan kararların tebliğ edilmemesi nedenleriyle yok hükmünde olduğunu, müvekkili ...'e ise ihtarnameler gönderilmeksizin, 02.11.2021 tarihinde 30.10.2021 tarihli yönetim kurulu kararıyla üyelikten çıkarıldığına dair tebligat yapıldığını ileri sürerek, müvekkillerinin ihracına ilişkin kararların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; ticari dava niteliğindeki davada dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerektiğini, davacıların 20.09.2020 tarihli genel kurulda karar altına alınan aidatlarını ödemediklerini, aynı genel kurulda yönetim kuruluna yöklenici ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalamak üzere yetki verildiğini, yüklenici firma ile yapılmış olan sözleşme ile yüklenilecek mali külfetler hakkında üyelerin bilgilendirilmesi amacıyla 09.04.2021 tarihinde olağanüstü genel kurul yapıldığını, toplantıya davacılardan ... kendi adına asaleten, diğer davacı ... adına vekaleten katıldığını, hazirun cetveline önce imza attığını,

sonradan imzasını karaladığını ve imza atmaktan imtina ettiğini, buna ilişkin olarak hazirun cetvelinin altına tutanak tutulduğunu, genel kurula katılarak aidat borçlarını ve yüklenilecek mali külfetlerin ödenmemesi halinde üyeliklerinin düşürülerek başkalarına devredileceği konusunda açıkça bilgilendirilmiş olan davacıların, daha sonra kendilerine usulüne uygun toplantı davetiyesi ve üyelikten azil kararları gönderilmediğinden bahisle üyeliklerinin düşürülmesi kararlarının iptaline yönelik dava açmış olmalarının TMK'nın 2. maddesi gereğince hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu,

davacıların 09.04.2021 tarihli genel kurulda karar altına alınan 25.000,00 TL. ve 60.000,00 TL'lik ara ödemeleri kendilerine noter kanalıyla gönderilen ihtarlara rağmen ödemedikleri için kooperatif üyeliğinden haklı olarak çıkarıldıklarını, davacılardan ...'in kooperatife bildirmiş olduğu adresine gönderilen noter ihtarnamesinin daha öncesinde davacının kötüniyetli olarak bilgilendirmesi üzerine yakını olan ... tarafından kasıtlı olarak alınmayarak iade edildiğini, 30.10.2021 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulda davacıların üyeliklerinin düşürülmesine karar verildiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece Mahkemesince; "Toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacıların S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi' nden üyeliğinin ihracına ilişkin yönetim kurulunun 30/10/2021 tarih ve 27 sayı numaralı kararının iptaline karar verilmesini talep ettiği, davacı hakkındaki ortaklıktan çıkarma kararının 30/10/2021 günü alındığı, işbu davanın 30/12/2021 günü açıldığı dikkate alındığında, davanın KK’nın 16. maddesinde öngörülen 3 aylık hak düşürücü süre içerisinde açıldığının kabulü gerektiği tespit edilmiştir.

Kooperatifler Kanunun 27. maddesinde, kooperatifin, sermaye yüklemlerinde borçlu ve sair ödemelerle yükümlü bulunan ortaklarından elden yazılı olarak veya taahhütlü mektupla, bu husus mümkün olmazsa ilanla ve münasip bir süre belirterek yükümlerini yerine getirmelerini isteyeceği, İlk isteğe uymayan ve ikinci istemeden sonra da bir ay içinde yükümlerini yerine getirmeyenlerin ortaklığının kendiliğinden düşeceğinin düzenlendiği, dosya içerisinde mevcut, davalı kooperatif tarafından davacılara gönderilen ihtarnamelerin incelenmesinde; ödeme için üç günlük süre verildiği,

KK’nın 27. Maddesinde ve kooperatif anasözleşmesinin 14. maddesinde ikinci ihtarname ile bir aylık süre verilmesi öngörülmüş olmasına rağmen davacıya gönderilen ikinci ödeme ihtarı ile 3 günlük süre verildiği, birinci ve ikinci ihtar oldukları vurgulanarak sonunda kooperatif üyeliğinden ihraç edileceği hususlarının belirtilmediği, ihtarnamelerin şekil şartlarına uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenle davacı ortak hakkında çıkarılma kararı verilemeyeceği kabul edilerek, davacılar hakkında 30/10/2021 tarihli yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarılmalarına yönelik kararın iptaline dair karar vermek gerekmiştir.

Her ne kadar kısa kararda maddi hataya dayalı olarak "30/04/2021 tarihli yönetim kurulu kararı" yazılmış ise de; HMK 183 ve 304 maddeleri uyarınca, bu maddi hata her zaman düzeltilebileceğinden, gerekçeli kararın hüküm kısmında "30/10/2021 tarihli yönetim kurulu kararı" şeklinde gerekli düzeltme yapılmıştır." gerekçesiyle, davanın kabulüne davacılar hakkında 30.10.2021 tarihli yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarılmalarına yönelik kararın iptaline karar verilmiştir.

Davacılar vekili Dairemize sunduğu 21.05.2023 tarihli dilekçesinde; davalı kooperatifçe müvekkillerinin ihracı ile ilgili alınan 30.10.2021 tarih 27 sayılı Yönetim Kurulu kararının iptaline karar verildiğini, kararın Dairemizde istinaf incelemesinde bulunduğunu, bu kararın kesinleşmediğini ve müvekkillerinin 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 16. maddesine göre ortaklık haklarının devam ettiğini, davalı kooperatifçe müvekkillerine ait tapuları 3. kişilere devretme ve müvekkillerini zarara uğratma durumunun bulunduğunu ileri sürerek, müvekkillerine ait davalı kooperatifin malları üzerine teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasını istemiş.

Dairemizin 24.05.2023 tarihli Ara Kararıyla; davacılar vekilinin tedbir talebinin, ihraç kararının iptali istemli davadaki uyuşmazlık konusu ile ilgili olmayıp İİK'nın 389. maddesine uygun olmadığından reddine karar verilmiştir.

Davacılar vekili Dairemize sunduğu 23.12.2023 tarihli dilekçesinde; müvekkillerinin davalı kooperatiften ihracına ilişkin kararın Dairemizde istinaf incelemesinde bulunduğunu, 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 16. maddesinde, "Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder." hükmünün düzenlendiğini, buna rağmen müvekkillerine ait 80 ve 82 numaralı hisselerin ... isimli kişiye 02.12.2021 tarihinde devredilmiş olduğunu belirterek, müvekkillerine ait olan ve ...'a devredilen SS. ... Konut Yapı Kooperatifinin 80 ve 82 numaralı hisseleri üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini istemiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; cevap dilekçesindeki savunmalarını tekrar ederek, üyelikten ihraçlarının ilk kez karar altına alındığı 09.04.2021 tarihli ara kurula davacı ... kendi adına asaleten diğer davacı adına ise katıldığını, o gün ihraç kararlarından haberdar olduklarını, iş bu davanın üç aylık hak düşürücü süre içinde açılmadığını, yönetim kurulunun 30.10.2021 tarihinde yaptığı toplantıda davacıların yeniden ihraçlarına karar vermesinin sonuca etkili olmadığını belirterek, İlk derece Mahkemesi kararının bozularak kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

1-Davacılar vekilinin ihtiyati tedbir istemi yönünden;

6100 sayılı HMK'nın 389/(1). maddesi, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." hükmünü içermektedir.

Buna göre, davacılar vekilinin müvekkillerine ait olan ve ...'a devredilen SS. ... Konut Yapı Kooperatifinin 80 ve 82 numaralı hisseleri üzerine ihtiyati tedbir konulması talebi, iş bu ihraç kararının iptali istemli davanın konusu olmadığından HMK'nın 389. maddesine uygun değildir. Bu nedenlerle davacılar vekilinin ihtiyati tedbir isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davalı vekilinin istinaf itirazları yönünden,

Dava, ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine aykırılığın da tespit edilmemesine göre, İlk derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, HMK.'nın 353/(1)-b.1 ve 359/(3) maddeleri uyarınca davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 18/01/2024

Başkan · e-imza · Üye · e-imza · Üye · e-imza · Katip · e-imza