Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2023/941 K.2024/479

Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkilinin murisi olan ...'ın borçlu olarak imzalamış olduğu kredi sözleşmesi nedeni ile davalı tarafça müvekkil ve murisi aleyhine Eskişehir 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1036 esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, müvekkilinin takip borçlusunun mirasçısı olduğunu, müvekkili tarafından muris adına olan takip dayanağı söz konusu borcun kabul edilemeyeceğini, murisin 10 yılı aşkın süredir ağır derecede alzheimer hastası olduğunu, müvekkilin murisi olan babasının atmış olduğu bu imzalardan daha sonra haberi olduğunu, murisin 10 yılı aşkın süredir ne yaptığını bilmeyen ve fiili ehliyeti bulunmayan biri olduğunu,

fiili ehliyeti bulunmayan bir bireyin yapmış olduğu tüm işlemlerin geçersiz olduğunu, müvekillinin vasi tayini için dava açtığı sırada babası ...'ın vefat ettiğini belirterek, müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "Dava, menfi tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasıdır.

Eskişehir 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1036 esas sayılı dosyası örneği, veraset ilamı, murisin hastane evrakları, Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri Kredi Genel Sözleşmesi sureti, Kredi Borç senedi sureti, mahsup fişi, Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri K051183 No'lu ... (1183) Kooperatifi Ayrıntılı Ortak Kredi Kartı, tediye fişi, ATK raporu, bilirkişi raporu, arabuluculuk son tutanak aslı ve dava ile ilgili tüm deliller toplanmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacıların murisinin Eskişehir 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1036 esas sayılı dosyasında bulunan kredi sözleşmesini imzaladığı tarihte fiil ehliyetinin bulunmaması nedeniyle borçlu olmadığının tespiti noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Eskişehir 3. İcra Müdürlüğü'nün (eski esası 2015/6614) 2020/1036 esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının ..., borçlunun ..., ..., takip tarihinin 28/04/2015, 28/04/2015, 12.735,11 TL asıl alacak,

1.014,56

TL geçmiş gün faizi olmak üzere harca esas toplam alacağın

13.749,67

TL olduğu anlaşılmıştır.

İstanbul Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan 10/01/2022 tarihli raporda.

"Yukarıda sıralanmış tıbbi belgeler ile adli tahkikat dosyasında belirlenen ve adli tıbbi yorumlamayı ilgilendiren hususların değerlendirilmesinden; açılan vasiyetnamenin iptali davası nedeniyle; “sözleşmenin düzenlendiği 2014 yılında hukuki işlem ehliyetinin olup olmadığı” sorulan ... oğlu, 1932 doğumlu, 20/05/2015 tarihinde ölen ... hakkında düzenlenen tıbbi belgeler, davacı-davalı ifadeleri ile dava dosyasının tüm olarak değerlendirilmesinden; sorulan tarihten önce Eskişehir Yunus Emre Devlet Hastanesi Nöroloji Polikliniğinin 27/09/2010 tarihli epikrizinde.

“Alzheimer hastalığı” tanısı aldığı, bu tarihten itibaren kişinin aynı hastaneden aynı tanı ile takip ve tedavi kayıtları bulunduğunun görüldüğü, Sosyal Güvenlik Kurumundan 09/03/2017 tarihli üst yazısında alınan kişinin kullandığı ilaç listesinde.

“Donepezil” etken maddeli Alzheimer hastalığı ve Bunama tedavisinde kullanılan ilacın 22/10/2010 tarihinden itibaren 22/12/2014 tarihine kadar yaklaşık 3 aylık aralıklarla reçete edildiğinin kayıtlı olduğu, kişide saptanan demans denilen bunama halinin klinik, fizyopatolojik ve ilerleyici vasfı dikkate alındığında sözleşme tarihinde de mevcut olduğunun tıbbi bilgiye uygun olduğu, kişinin musap olduğu bu hastalık sebebiyle sorulan tarihte menfaatlerine müdrik olamayacağı, kendi hür iradesi istikametinde tek başına serbestçe eylem ve işlemlere girişemeyeceği, tıbbi kanaatine varıldığı,

bu duruma göre ...’ın 2014 yılında fiil ehliyetine haiz olmadığının kabulünün uygun bulunduğu oy birliği ile mütalaa olunur." şeklinde bildirilmiştir.

Bankacı bilirkişi ... tarafından hazırlanan 20/10/2022 tarihli raporda; "Dava konusu olan Eskişehir 3. İcra Dairesi 28/04/2015 tarih 2015/6614 esas sayılı dosya ve bu dosyanın 04/02/2020 tarihinde yenilenmesi ile Eskişehir 3. İcra Dairesi 2020/1036 yeni esas numarası üzerinden aynı miktar toplam 13.749,67 TL üzerinden yapılan takip taleplerinde; aşağıda II-Dava özeti ve inceleme, 3-incelemeler bölümü c-) şıkkında detaylı şekilde açıklandığı üzere, davacı ...'ın ismi hiç geçmemektedir.

2-)Davalı 1183 NOLU ... ile muris ... 21/09/2012 tarihinde 24.000,00 TL limitli, 1238 Sözleşme Numarası "KREDİ GENEL SÖZLEŞMESİ" imzalamışlardır. Sözleşmeyi ... ... müteselsil kefil sıfatıyla imzalamışlardır.

Dava konusu üç adet kredi bu sözleşme kapsamında ve sözleşmenin eki mahiyetinde olan senetler karşılığı kullandırılmıştır.

3-)Dava konusu kredilerin tamamı Muris ... tarafından kullanılmıştır. Herhangi bir talimatına istinaden Kooperatif dışında üçüncü kişilere kullandırılmamıştır.

4-)Davalı ... Kooperatifinin asıl borçlu muris ...'dan takip tarihi itibari ile alacaklı olduğu tutar;

Dava konusu krediler ile ilgili olarak Eskişehir 3. İcra Müdürlüğü 2015/6614 E. Sayılı dosya üzerinden 28/04/2015 tarihinde yapılan icra takibinde:

(Söz konusu takip 04/02/2020 tarihinde aynı meblağ üzerinden 3. İcra Müdürlüğü 2020/1036 E. Sayılı dosya üzerinden yenilenmiştir) ;

12.735,11 TL Asıl Alacak

1.014,56 TL İşlemiş Faiz

13.749,67 TL Toplam

Toplam 13.749,67 TL. dır.

5-)Muris ...'ın sözleşme tarihinde hukuki ehliyete sahip olmadığı hususu ADLİ TIP KURUMU'nca tespit edilmiştir.

Bu durumda, Ankara Bölge İdare Mahkemesi'nin 06/12/2018 tarih 2018/655 Esas 2018/1346 Karar sayılı kararında da açıklandığı gibi, murisin imzaladığı genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan bir borcun bulunması halinde sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre vesayet altındaki kişinin karşı tarafın aleyhine olacak şekilde kendi mal varlığında meydana gelen sebepsiz zenginleşme oranında sorumlu olacağı, sebepsiz zenginleşmenin iade borcunun doğması bakımından fiil ehliyetinden yoksun olmanın sonuca etkili olmadığı, anlaşılmaktadır." şeklinde bildirilmiştir.

Dosyanın tümü üzerinde yapılan incelemede; davacının murisi olan ...'ın davalı kooperatif ile imzalamış olduğu kredi sözleşmesinde fiil ehliyeti bulunmaması gerekçesiyle Eskişehir 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1036 esas sayılı dosyası yönünden borçlu olunmadığının tespitini talep ettiği, davaya ilişkin delillerin toplandığı ve öncelikle davacı murisinin sözleşmenin imzalandığı tarihte fiil ehliyetinin bulunup bulunmadığı konusunda İstanbul ATK 4. Adli Tıp İhtisas Dairesi'nin 10/01/2022 tarihli raporu ile fiil ehliyetinin olmadığının tespit edildiği,

ancak davacı murisin sözleşme tarihinde fiil ehliyetine haiz olmasa da TBK'nun 77 ve 82. maddelerinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre karşı tarafın aleyhine olacak şekilde kendi malvarlığında meydana gelen sebepsiz zenginleşme oranında sorumlu olacağı,

zira sebepsiz zenginleşmenin iade borcunun doğması bakımından fiil ehliyetinden yoksun olmanın sonuca etkisinin olmayacağı dikkate alınarak bankacı bilirkişi tarafından rapor düzenlendiği ve kredi sözleşmesi ve eklerinin incelendiği ve rapora göre dava konusu kredilerin tamamının muris ... tarafından kullanıldığı ve herhangi bir talimata istinaden kooperatif dışında 3. kişilere kullandırılmadığı ve muris ...'ın takip tarihi itibariyle borçlu olduğu miktarın tespit edildiği ve yukarıda belirtilen nedenlerle murisin kredi sözleşmesi nedeniyle davalı kooperatif aleyhine olacak şekilde kendi malvarlığında sebepsiz zenginleşmenin tespit edildiği,

bu nedenle davacının davasının reddine,..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yasa yoluna başvuran-davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Süresinde cevap dilekçesi verilmediğini, herhangi bir iddia ve delil sunulmadığı halde davalı tarafından iddia edilmeyen bir konu olan sebepsiz zenginleşme hususunda hakimin kendiliğinden, ortada böyle bir iddia varmışcasına davalı lehine delil toplamasının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, talep olmaksızın bilirkişi raporu alındığını, davanın kabulünün gerektiğini bildirerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, davacıların murisinin kredi sözleşmesinin imzalandığı tarihte fiil ehliyeti olmadığı iddiası ile menfi tespit istemine ilişkindir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 20.03.2024

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır