Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/1493 K.2025/20

Karşı davada davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonunda,

İstinaf incelemesi yapılmak üzere 16.07.2020 tarihinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesine gönderilen dosyanın anılan Dairece, uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklandığı gerekçesiyle Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesine gönderildiği (09.09.2022/2020/895 E., 2020/942 K.),

Anılan Dairece, istinaf talep edilen kararın kayıt kabul hükmüne ilişkin olduğu gerekçesiyle Dairemize gönderildiği (14.10.2020/1123 E.,992 K),

Dairemizin 05.06.2024 gün ve 20201683 E., 2024/860 K. sayılı kararında yasal ve bilimsel gerekçeleri ayrıntıları ile gösterilerek; derdest alacak (veya itirazın iptali) davalarında davalının iflasının açılmasının davayı sıra cetveline itiraz davasına (kayıt kabule) dönüştürmeyeceği, derdest davanın iflasın açılması ile duracağı ve ikinci alacaklılar toplanmasından on gün sonra devam edeceği, uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklandığı ve ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf inceleme yerinin Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi olduğu düşüncesiyle dosyayı Ankara Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulu'na gönderdiği,

Başkanlar Kurulunun ise "davalı firmanın iflas etmesi ve alacağın iflas masasına kayıt edilmesi talebinden kaynaklandığı ve davanın kayıt kabul davasına dönüştüğü" gerekçesi ile dosyayı Dairemize gönderdiği (09.09.2024/346 K.) anlaşılmıştır.

Dairemiz bu karara rağmen uyuşmazlığın, "eser sözleşmesi"nden kaynaklandığı kanısındadır. Ancak bu konuda uzmanlığı bulunmamaktadır. Açıklanan durumun göreve ilişkin kamu düzeni kuralları ile kanuni hakim, mahkemeye erişim ve adil yargılanma haklarına temas ettiği düşünülmektedir.

Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulu kararları, bunlar aleyhine gidilecek bir yasa yolu bulunmadığından kesin nitelikte sayılmakta ve dosyanın gönderildiği Daireyi bağlamaktadır.

Bu çekince altında yapılan yargılama üzerine dosya esastan incelendi,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili şirketin ahşap konusunda üretim yaptığını, taraflar arasında davalıya ait hastanenin ahşap sabit ve hareketli mobilyalarının imalatı konulu 26.08.2008 tarihli sözleşme imzalandığını, müvekkilince tüm ürünlerin davalıya teslim edildiğini, ilgili faturaların davalıya gönderildiğini, davalının ihtarname tebliğine rağmen cari hesap borcunun ödememesi üzerine hakkında Ankara 23. İcra Müdürlüğünün 2010/2091 E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine icra takibinin durduğunu ileri sürerek, davalının itirazının iptaline, %40'dan az olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacı taraf ile müvekkilinin işletmekte olduğu hastanenin yapımı aşamasında ahşap sabit ve hareketli mobilyaların imalatı konusunda 26.08.2008 tarihli sözleşme imzalandığını, tüm ürünlerin müvekkili şirkete teslim edildiği iddiasının doğru olmadığını, aksine müvekkilinin eksik ve hatalı işler nedeniyle alacağı bulunduğunu, bu işlerin defalarca hatırlatılmasına rağmen davacı tarafça tamamlanmadığını, davacının gönderdiği faturaların farazi iş ve rakamlara göre düzenlendiğini, faturalarda belirtilen mobilyalar ile hastaneye monte edilen mobilyaların hem nicelik, hem de nitelik bakımından farklı olduğunu savunarak, davanın reddine ve %40'dan az olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiş;

Karşı davada ise; işin sözleşmede kararlaştırılan sürede bitirilmediğini, sözleşmede işin süresinde bitirilmemesi durumunda gecikilen her gün için 500,00 TL. ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davacıya 26.08.2008 tarihinde 200.000,00 TL. nakit ödendiğini, 14.10.2008, 15.11.2008 ve 15.12.2008 tarihli çeklerin verildiğini, dilekçesinde ayrıntılarını belirttiği bazı işlerin hiç yapılmadığını, bazılarının eksik yapıldığını, bazılarının ise kararlaştırılan malzemeyle yapılmadığını, işin süresinde yapılmaması nedeniyle hastanenin açılışının geciktiğini,

bu sebeple uğranılan zararın da hesaplanması gerektiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 10.000,00 TL.'nin karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş. 21.10.2011 tarihli ıslah dilekçesiyle talebini 30.410,93 TL. olarak artırmıştır.

Karşı davada davalı vekili; müvekkilinin sözleşmeden doğan tüm borçlarını eksiksiz yerine getirdiğini, zararı olduğunu iddia eden karşı davacının müvekkilinin dava açmasını neden beklediğini, karşı tarafın borcunu bu gibi bahanelerle ödemekten kaçındığını, müvekkili şirketten kaynaklanmayan nedenlerle gecikme olması halinde bu sürenin cezasız olarak işin süresine ilave edileceğini, işin geç tamamlanmasının montaj mahallinin geç tesliminden kaynaklandığını, bu konuda müvekkiline atfedilebilecek bir aykırılık olmadığını savunarak, karşı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece Mahkemesince.

"Toplanan delillerden; taraflar arasında yapılan 26/08/2008 tarihli sözleşme kapsamında davacı/yüklenicinin, davalının hastane işletmesinin mobilya imalatını yaptığı, sözleşmenin "birim fiyat" şeklinde olduğu, yerinde keşfen yapılan bilirkişi incelemesine göre; karşı dava talebi olan eksik ve sözleşmeye aykırı (ayıplı) imalat bedellerinin 40.038,60 TL olarak tespit edildiği, karşı davacının ticari defterlerinde ödenmeyen imalat bedelinin 9.627,67 TL olarak tespit edildiği, HMK 222/3,4 md.si gereği; davalının aleyhine olan bu kayıtlardan sorumlu olduğu,

davacı yanın ticari defterleri incelenmemiş ise de talep ettiği bakiye fatura alacağı "9.627,67 TL" davalı ticari defterlerinde borç olarak görünüp, davalı vekilince 21/10/2011 tarihli ıslah dilekçesinde borçlarını kabul edip, toplam alacakları olan 40.038,60 TL'den davacı alacağı olan 9.627,67 TL'nin takas mahsup edilmesi ile 30.410,93 TL'nin talep edilmesine göre, davacı ticari defterlerinin incelenmemiş olması sonuca etkili olmadığı, davacı yanın davası takipsiz bırakıp işlemden kaldırıldıktan sonra süresi içerisinde yenilenmediğinden, asıl davanın açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiş,

Karşı dava yönünden; karşı davalı ...

A.Ş'nin yargılama sırasında iflas ettiği, müflis şirketle ilgili ikinci alacaklılar toplantısı yapılması beklenmiş, iflas idare memurları davadan haberdar edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, dava kayıt kabule dönüştüğü (sehven kısa hüküm oluşturulurken "davalıdan tahsiline" dendiği) anlaşılmakla, karşı dava yönünden talep/asıl davadaki talebin kabulleri dikkate alınarak, karşı davacının alacağı olan 40.038,60 TL'den davacı alacağı olan 9.622,67 TL'nin mahsup edilmesi ile 30.410,93 TL yönünden kayıt kabulüne karar vermek, ayrıca alacak likit olmadığı,

asıl dava davacısının yönünden şartları oluşmayan kötü niyet tazminatının reddine karar vermek gerekmiş" denilerek, asıl davanın takip edilmemesi ve yenilenmemesi nedeniyle açılmamış sayılmasına, karşı davada ıslahla talep edilen davanın kabulü ile 30.410,93 TL'nin müflis ... Mob. San. Tic. A.Ş.'nin iflas masasına kayıt ve kabulüne, şartlar oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karşı davada davalı vekili istinaf dilekçesinde; müflis şirketin ticari defter ve kayıtları incelenmeden hüküm kurulduğunu, gerekçeli kararda da bunun açık bir şekilde ifade edildiğini, burada korunan hukuki menfaatin müflis şirketin değil, müflis şirketten alacaklı olup da alacağını somut belgelerle ispat etmiş diğer alacaklıların menfaati olduğunu, müflis şirket davacı iken iflas sürecinde olunması ve yaşanan sıkıntılar neticesinde davalarının takipsiz bırakıldığını, bu sebeple alacağı sebebiyle icra takiplerini yapan müflis şirketin ticari defterleri dahi incelenmeden davasının açılmamış sayılmasına,

istinafa konu bu davanın da müflis şirket aleyhine kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olmadığı gibi hukuka aykırı olduğunu belirterek, İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Asıl davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi ve istinaf dilekçesi kapsamına göre Karşı Dava, 26.08.2008 tarihli ahşap sabit ve hareketli mobilyaların imalatına ilişkin sözleşmeden kaynaklanan ayıplı ve eksik iş bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece hükme esas alınan ve keşif üzerine düzenlenen bilirkişi kurulu raporunda; taraflar arasındaki 26.08.2008 tarihli sözleşme çerçevesinde gerçekleşmesi gereken imalat miktarlarının KDV dahil 530.000,00 TL. olarak belirlenmiş olduğu, karşı davacı ... Sağlık Hizm. A.Ş.'nin incelenen 2008 ve 2009 yılı yevmiye defterlerinin kapanış tasdiklerinin yapılmamış olduğu, 31.12.2009 kapanış kaydına göre karşı davalı ...

A.Ş.'ne 9.622,67 TL borçlu olduğu kaydının bulunduğu, karşı davacı ...Ş. tarafindan karşı davalı firmaya 26.08.2008, 14.10.2008, 15.11.2008 ve 15.12.2008 tarihlerinde toplam 530.000,00 TL. ödendiği, ...

A.Ş. tarafından gerçekleştirilmiş olan imalat kalemleri ile ilgili 28.02.2009 tarihli 148.200,00 TL. bedelli, 25.03.2009 tarihli 70.200,00 TL bedelli, 16.06.2009 tarihli 321.222,67 TL. bedelli olmak üzere toplam 539.622,67 TL bedelli faturaların kesildiği, buna göre karşı davacı şirketin borcunun ticari defterlerinden de kayıtlı olan 9.627,47 TL olduğu, karşı davalı yüklenici firma tarafından hiç yapılmamış olan imalat kalemlerinin toplam bedelinin 11.046,00 TL. olduğu,

bankoların üst ve yanlarına akrilik kaplama yapılması gerekirken poliüretanlı lake boya yapmış olması nedeni ile yeniden akrilik kaplama yapılması bedelinin 28.992.60 TL olduğu, karşı davacının eksik ve ayıplı işlerden kaynaklanan alacağının 40.038,60 TL olduğu, ticari defterlerinde kayıtlı borcunun mahsubu ile alacağının toplam 30.410,93 TL. olduğu tespit ve görüşü bildirilmiştir.

Bilirkişi tespitlerine göre; karşı davalı ... A.Ş. tarafından düzenlenen 28.02.2009, 25.03.2009 ve 16.06.2009 tarihli faturaların karşı davacı ... Sağlık Hizm.

A.Ş.'nin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, karşı davacı tarafından faturalara itiraz edildiğine ilişkin iddia bulunmadığı gibi buna ilişkin delil ve belge de bulunmadığı, karşı davacının dilekçesi kapsamına göre karşı davalının 05.10.2009 tarihli ihtarnamesine cevaben, icra takibinden yaklaşık birbuçuk ay önce gönderilen Konya 13. Noterliğinin 04.12.2009 tarihli ihtarnamede eksik ve ayıplı imalatlardan söz edildiği, yine karşı davacı tarafından TBK'nın 474. maddesindeki, "İşsahibi, eserin tesliminden sonra,

işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa, bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek zorundadır." hükmü kapsamında, bu tarihten önce eksik ve ayıplı imalatlarla ilgili herhangi bir ihbarda bulunulduğuna ilişkin dosyada delil ve belge bulunmadığı anlaşılmıştır.

Karşı davacı ... Sağlık Hizm. A.Ş.'nin incelenen yevmiye defterlerinin kapanış tasdiki bulunmamakta ise de, HMK'nın 222/(4). maddesindeki "Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur." hükmü uyarınca aleyhine delil teşkil edeceği açıktır.

Buna göre İlk derece Mahkemesince, karşı davalı tarafından düzenlenen faturaların karşı davacı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, karşı davacı tarafça faturalara itiraz edilmediği gibi eksik ve ayıplı imalatlarla ilgili makul sürede ihbarda bulunulmadığı, kendi ticari defterlerine göre alacaklı olmayıp borçlu olduğu gerekçesiyle karşı davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Bu durumda Dairemizce, karşı davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi uyarınca, İlk derece Mahkemesi kararını düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 15/01/2025

Başkan ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Katip ... · e-imza