Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2025/1230 K.2025/768

Yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili; davalı ...

İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkında, Zonguldak 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2021/82 Esas, 2021/217 Karar sayılı ilamının istinaf incelemesinde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin 2021/1365 Esas, 2022/228 Karar sayılı ilamıyla kaldırılıp yeniden hüküm kurulduğunu, müvekkilinin davalı şirketle imzaladığı sözleşmenin iptaline ve müvekkilinin ödediği bedelin iadesine karar verildiğini, ilam uyarınca Zonguldak İcra Dairesi'nin 2022/34153 Esas Sayılı dosyası ile ilamlı icra takibi ikame olunduğunu, davalı şirkete usulüne uygun şekilde icra emri tebliğ edildiğini,

davalı şirketin malvarlıklarına haciz işlemi tesis edilmişse de şirketin malvarlığı borca batık olduğundan herhangi bir tahsilat yapılamadığını ve dosyadaki ilama bağlı alacak tahsil edilemediğini, müvekkilinin bu davayı sürdürecek ekonomik gücü bulunmadığını, ancak davalı şirketin hem müvekkilini hem de onlarca vatandaşı devremülk vaadi ile mağdur etmiş olduğunu, ticari faaliyetlerine devam etmesine rağmen alacaklıların alacağını ödemediğini, her geçen gün mağdur sayısının daha da çok artmakta olduğunu, müvekkili için ekonomik durumu iyi olmadığından adli yardım talep ettiklerini belirterek,

öncelikle adli yardım talebinin ve davanın kabulü ile müvekkilinin ilamdan kaynaklanan alacağının icra emri ile talep edilmesine rağmen ödenmediği için ve alacağının karşılıksız kalmaması için borçlunun İİK 177/4 maddesi gereği doğrudan doğruya iflasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacının, müvekkili şirket ...

İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkında Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 2021/1365 E. 2022/228 K. Sayılı ilamı uyarınca Zonguldak İcra Dairesi'nin 2022/34153 E. Sayılı dosyası ile ilamlı icra takibi ikame ettiğini, davalı şirketin malvarlıklarına haciz işlemi tesis edilmişse de herhangi bir satış işlemi tesis edilmeden huzurdaki davanın ikame edildiğini, müvekkilinin borç ödemeden aciz halinde olduğunu gösterir belgenin mahkeme dosyasına sunulmadığını, müvekkili şirketin borca batık olmadığını, müvekkili şirket üzerine kayıtlı birçok taşınır ve taşınmaz mal bulunduğunu,

davacı tarafın kötüniyetli olarak haciz edilen malların satışını talep edebilme imkanı varken bu hususu yapmadan şirketin iflasını talep ettiğini, nitekim ilgili icra dosyası incelendiğinde takipte kesinleşen miktarın 16.914,59 TL gibi küçük bir rakam olduğunu, davacı tarafın kötüniyetli bir şekilde müvekkilinin iflasını talep ettiğini savunarak, şartları oluşmayan ve kötüniyetle açılan davanın öncelikle usulden, aksi kanaat halinde hukuki dayanaktan yoksun ve mesnetsiz davanın esastan reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece Mahkemesi'nce "Yapılan yargılama sonucunda, toplanan delillerden; İİK 177/4 maddesi gereğince açılan iflas davasına konu olan icra dosyasındaki borcun davalı tarafından davacıya ödendiği, dava sırasında alacağın sona erdiği, bu şekilde davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla, davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacının davanın açıldığı tarihte alacaklı olması, davadan sonra ödeme yapılması hususları dikkate alındığında 6100 sayılı HMK'nın 331.maddesine göre davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderlerinden davalının sorumlu tutulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. (Yargıtay (Kapatılan) 19.H.D.'nin 29/05/2008 tarih ve 2008/4642-5943 E/K sayılı emsal ilamı).

Diğer yandan, ... vekili tarafından feri müdahale dilekçesi sunulmuş ise de; 6100 sayılı HMK’nın 66, 67, 68 ve 69. maddeleri gereğince feri müdahil asıl davanın kazanılmasında yararı bulunan taraf yanında ona yardımcı olmak için davada yer alabilir, yanında katılmak istediği tarafı, müdahale nedenini ve bunun dayanaklarını bildirmek zorunda olup, tek başına hareket edemez. Feri müdahil hakkında bir hüküm kurulamaz. Hüküm, ancak davanın tarafları hakkında kurulabilir. Buna göre feri müdahale talebinin yukarıda belirtilen yasal koşulları taşımadığı anlaşılmakla talebin reddine" karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yasa yoluna başvuran davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin davanın konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına dair hükmün usul ve yasaya aykırı olduğunu, ilk verilen ret kararı sonrası Daire bozması neticesinde devam edilen yargılamada başkaca ilamlı icra takipleri olan farklı alacaklıların fer'i müdahillik talebinde bulunduklarını, iflas davalarının kamu hukukundan olan davalardan olduğunu, re'sen incelenmesi gerektiğini, şirket hakkında verilecek bir doğrudan doğruya iflas kararının tüm alacaklıları etkileyeceğini,

bu yüzden fer'i müdahillerin talep ve alacaklarının da incelenmesi gerekirken davanın konusuz kaldığına karar verilmesinin hatalı olduğunu, İİK'nun 177.maddesindeki tüm şartların irdelenmediğini, borçlu şirket yetkilisinin yabancı uyruklu olduğunu, İİK'nun 177/1-2.maddelerinin değerlendirilmesi gerektiğini, adli yardım talebinin kabul edildiğini ileri sürerek, yerel mahkeme kararının kaldırılması ile iflas kararı verilmesi gerektiğini belirterek, istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

UYUŞMAZLIK

Uyuşmazlık; İİK'nun 177/4.maddesi uyarınca doğrudan doğruya iflas isteminin yerinde olup olmadığı hususlarında toplanmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 177/4.maddesi uyarınca doğrudan doğruya iflas istemine ilişkindir.

Ankara 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20.11.2023 gün, 2023/786-869 E.-K.sayılı, davanın usulden reddine ilişkin karar istinaf edilmekle Dairemizin 2024/230 Esasına kaydedilmiş, Dairemizce yapılan inceleme sonucunda Dairemizin 21.02.2024 gün, 2024/230-334 E.-K.sayılı ilamı ile; "ilk derece mahkemesince esasa girilerek yargılama yapılıp varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği"nden bahisle, HMK'nun 353/1-a.4.maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden görülmesi için kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, yargılama sırasında alacağın sona erdiği, davanın konusunun kalmadığı belirtilerek, esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 25/09/2025

Başkan · e-imzalı · Üye · e-imzalı · Üye · e-imzalı · Katip · e-imzalı