Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2025/287 K.2025/237

Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili; davalı borçlunun talebi üzerine Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 09.12.2020 tarih ve 2018/ 701 E., 2020/ 705 K. sayılı kararı ile, "Konkordato tasdik talebinin kabulüne, konkordatoya tabi alacaklardan vade farkı faiz, gecikme cezası gibi eklenti olmadan ana paranın %75'inin konkordato kararının kesinleşmesinden itibaren 12 ay ödemesiz süreden sonra başlamak üzere 6 aylık dönemlerde 5 eşit taksit halinde ödenmesine" karar verildiğini, kararın istinaf ve temyiz aşamalarından geçerek 23.03.2022 tarihinde kesinleştiğini,

buna göre ilk taksit ödeme tarihi olan 23.09.2023 tarihi dikkate alınarak ödemelerin yapılması gerektiğini, müvekkili banka tarafından dava dışı ... .... açılıp kullandırılan kredi hesapları sebebiyle borçlunun müvekkil bankaya teminat olarak sunduğu 2 adet çekten kaynaklı alacak mevcut olup Konkordato Komiserliğine İİK'nın 299. maddesi gereğince alacaklarının kesin mühlet tarihi itibariyle 375.000,00 TL. ana para ve faiz olmak üzere 429.240,29 TL. olarak bildirildiğini, davalı borçlunun çek keşidecisi olarak ve çekte mevcut ciroda yar alan adi ortaklık ortağı olarak sorumlu olduğunu,

bu iki çekten kaynaklanan alacaklarının ana para tutarı üzerinden %75 tenzilat ile 281.250,00 TL. olarak projeye dahil edildiğini, çeklerden kaynaklanan alacaklarının eksik kabul edildiğini, konkordato oylamasında red oyu kullanıldığını, gerek krediden kaynaklı hiç kabul edilmeyen, gerekse çeklerden kaynaklı eksik kabul edilen alacakları ile ilgili İİK'nın 308/b maddesine dayalı çekişmeli alacak davalarının Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/ 135 E. sayılı dosyası ile derdest olduğunu, davalı/borçlunun konkordato projesi kapsamında taksit ödemelerine başlamadığını ileri sürerek,

çeklerden kaynaklanan alacakları ile ilgili konkordatonun İİK'nın 308/e maddesi uyarınca kısmen feshine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili yasal süresinde cevap dilekçesi sunmamış; bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, davacı bankanın konkordato projesinde tasdik edilen herhangi bir alacağı bulunmadığını, müvekkili şirketin konkordato projesine 160. sıra numarası ile ..... .. olarak kayıtlı olduğunu, alacaklı sıfatını haiz olmayan davacının bu davayı açmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin 17.04.2023 tarihli yazı ile alacaklı şirkete tebligat göndererek IBAN adresinin müvekkili şirkete bildirilmesini ve ellerinde bulunan kıymetli evrakın şirkete ibraz edilerek mutabakatın sağlanmasının istendiğini, alacaklının bu yazıya herhangi bir cevap vermediğini,

çekleri de müvekkiline ibraz etmediğini, bu nedenle herhangi bir mutabakat da yapılamadığını, ... .... ilgili yapılan icra takiplerinden tahsil edilen bir alacağın olup olmadığının kendilerine bildirilmediğini, müvekkilinin davacının alacaklı olduğunu ispatlaması halinde ödeme yapmaya hazır olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece Mahkemesince; "Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 02/03/2006 tarih ve 2006/127 Esas, 2006/2043 Karar sayılı kararında belirtildiği gibi konkordatonun kendisi bakımından feshini istemek hakkı yalnızca konkordato kapsamındaki alacaklılara tanınmıştır.

Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/701 Esas, 2020/705 Karar sayılı kararının 23/03/2022 tarihinde kesinleştiği, kesinleşmeden itibaren 1 yıllık ödemesiz dönem sonunun 23/03/2023 tarihi olduğu, söz konusu tarihten itibaren 6'şar aylık 5 taksit şeklindeki 30 aylık ödemeli dönemin ise ilk taksit başlangıç tarihinin ödemesiz dönemin bittiği tarih göz önüne alındığında 23/09/2023 olduğu,

davacı tarafça davalı tarafından dava dışı ... ...... açılıp kullandırılan kredi hesapları sebebiyle borçlunun müvekkili bankaya teminat olarak sunduğunu belirttiği 2 adet çekten kaynaklı alacağa ilişkin Konkordato Komiserliğine İİK 299. madde gereğince alacakları kesin mühlet tarihi itibariyle ana para ve faiz olmak üzere 429.240,29-TL olarak bildirdiği,

projede ...... yönünden ana para tutarı 375.000,00-TL. olan 2 adet çekten kaynaklı alacağı kesin mühlet tarihi itibariyle 429.240,29-TL olmasına karşın, ana para tutarı olan 375.000,00-TL üzerinden % 25 tenzilat ile % 75’i olan 281.250,00-TL. üzerinden projeye dahil edildiğinin ileri sürüldüğü, projede alacaklının ... ......olarak kayıtlı olduğunun belirtildiği,

çek kıymetli evrak olarak TTK 645. maddesi gereğince içerdiği alacak hakkı çekten ayrı olarak ileri sürülemeyeceği, konkordatoya kabul edilse dahi alacağın kıymetli evraka dayalı olması sonucunu değiştirmeyeceği, keza konkordatoya tabi borcun ödenmesi için çeklerin borçluya teslimi gerekmemekte ise de, çeke dayalı ödeme talebinin, çek aslının borçluya ibrazı suretiyle ileri sürülebileceği, borçlunun ancak borcunu yetkili hamile ödemekle borcundan kurtulabileceği,

dava tarihinden önce çeklerin projeye dahil olan alacaklı ve çekte hamil olan tarafından borçluya ibrazı suretiyle ödeme talebi ileri sürülmediğinden konkordatonun kısmen feshi şartlarının oluşmadığı" gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; dava dilekçesindeki iddia ve açıklamalarını tekrar ederek, İlk derece Mahkemesince iki adet çekin borçluya ibrazı suretiyle ödeme talebi ileri sürülmediğinden konkordatonun kısmen feshi şartlarının oluşmadığı yönünde usul ve yasaya aykırı bir değerlendirme ile davanın reddine karar verildiğini, davalı/borçlu şirketin çekleri görmek değil, ödeme yapmak için çeklerin kendisine teslimini istediğini, mahkemece davalı/borçlunun yazısının hatalı değerlendirildiğini, davalı/borçlu şirket tarafından "...Bununla birlikte alacaklının alacağının ilgili karar gereğince kayıt edildiği hususu dikkate alındığında,

alacağına dayanak olarak ilgili kişiye verilen kıymetli evrakların (çekler) in/ senet(ler)in asıllarının Şirket'e teslim edilmesi, Şirket ve/ veya Şirket yetkilisi hakkında açılan dava ve icra takiplerine ilişkin Şirket yetkilisi ile görüşme yapılarak mutabakat sağlanması hususunda gereğini rica ederiz." şeklinde yazı gönderildiğini, borçlunun çek asıllarının iadesini daha ödeme yapmadan isteyerek kötüniyetli bir yaklaşım gösterdiğini, dosyaya sunulan bilirkişi raporunun da müvekkili bankanın haklılığını ortaya koyduğunu, müvekkilince 7 günlük iltihak süresi içinde iki adet çek aslının komiserlere gösterildiğini ve red oyu kullanıldığını,

daha önce borçlu taraf ve konkordato kayyımının bilgisine sunulmak üzere müvekkili bankanın IBAN numarasını bildirdiklerini belirterek, İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davalının konkordato tasdik kararının müvekkili banka yönünden kısmen feshine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 308/e maddesi gereğince konkordatonun kısmen feshi istemine ilişkindir. Dosya ve UYAP kayıtları kapsamından;

Davacı Bankanın alacağını oluşturan, keşidecisi davalı/borçlu şirket olan, ... ..... cirosu ile hamili bulunduğu 25.10.2018 tarihli 250.000,00 TL. bedelli, 31.12.2018 tarihli 125.000,00 TL. bedelli toplam iki adet çek ile ilgili toplam 375.000,00 TL. alacağının kaydedilmiş olduğu, davacı Banka'nın 03.07.2020 günü yapılan alacaklılar toplantısına katılmadığı, ancak iltihak süresi içinde red oyu kullandığı, davacı tarafça 30.06.2020 tarihli dilekçe ile borçlu tarafından kabul edilmeyen 19.284,16 TL. nakdi ve 2.080.025,00 TL. gayri nakdi alacağının konkordatoya katılması ve alacaklılar toplantısında oy kullanması talebinde bulunulduğu,

Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/701 E. sayılı dosyasında 01.07.2020 tarihli ara kararla, İİK'nın 302/6. maddesi kapsamında yapılan inceleme sonunda talebin reddine karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Davacının çeklerden kaynaklanan alacağı konkordato projesine kaydedilmiş olup çekişmeli değildir. Alacak kaydedilirken dayanak çekler komiserler tarafından incelenmiştir. Bu kez ilk taksit ödeme zamanı geldiğinde, çeklerin davalıya ibrazı ve teslimi şartının ileri sürülmesi doğru değildir. Kaldı ki alacağın tamamı ödenmeden çekin borçluya teslimi de istenemez.

Diğer yandan, davalının ilk taksidin ödenmesi konusunda, çeklerin ibrazının yanısıra davacıdan IBAN numarası istemesi ve şirket/yetkilisi ile mutabakat sağlaması yolundaki talepleri de ödemeyi geciktirme amacına yönelik olup ilgili mahkemeden tevdi mahalli belirlenmesini isteyerek borcundan kurtulması gerekirdi.

Bu itibarla, davalı tarafça ilk taksidin ödenmesi gereken tarihte herhangi bir ödeme yapılmadığı sabit olduğundan davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde yanılgılı gerekçeyle reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Bu durumda Dairemizce, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi uyarınca, İlk derece Mahkemesi kararını düzelterek, yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 05/03/2025

e-imza e-imza e-imza e-imza