Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2026/83 K.2026/387

Davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle: Müvekkiline ait elektronik cihazların sigortalanması hususunda açılan 2023/872943 İhale Kayıt Numaralı ihale neticesinde davalı şirket ile müvekkili kuruluş arasında "Kuruluşumuza ait Elektronik Cihazlardan 608.311.554,00.TL değerindeki bölümünün Elektronik Cihaz+Deprem+Terör+Sabotaj+GLKHH+KNH risklerine, 4.473.037.579,42 TL değerindeki bölümünün ise Elektronik Cihaz +Deprem risklerine karşı 01.01.2024 - 31.12.2024 tarihleri arasında kalan 366 gün süreyi kapsayacak şekilde teminat altına alınmaları işi" ne ait 79.500.000 TL bedelli sözleşme imzalandığını, teknik şartname hükümlerinin aynen poliçeye de derç edildiğini,

4 adet elektronik cihazda yaşan arızalar nedeniyle onarımlar yapıldığının davalı şirkete bildirildiğini ve onarımın akabinde cihazların onarım bedeline ilişkin fatura bedellerinin müvekkiline ödenmesinin talep edildiğini, davalının olayda eksik sigorta bulunduğunu iddia ettiğini ve bu gerekçeyle 541.150,60 TL'lik kısmı ödemediğini, davalı şirketin müvekkilinin alacağının tamamını ödememiş olmasının hukuka,

sözleşmeye ve poliçeye aykırı olduğunu iddia ederek davanın kabulü ile fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 541.150,60 TL alacağın sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince "...Tüm bu açıklamalar uyarınca somut uyuşmazlık ele alındığında, taraflar arasında "2024 Yılı Elektronik Cihaz Sigortası Hizmeti Alımına Ait Sözleşme" akdedildiği, bahsi geçen sözleşmenin 36/6. maddesinde Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirtilen diğer hallerin de teminat kapsamında olacağının açıkça hüküm altına alındığı,

sözleşmenin 8. maddesi gereğince sözleşmenin eki olan "Elektronik Cihaz Sigortası Teknik Şartnamesinin (ECSTŞ)" 9. maddesinde "Eskime tenzili uygulanmayacak olup sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelinin eksiksiz öder." hükmüne yer verildiği, belirtilen hükmü de içerir biçimde ECSTŞ'nin davalı tarafından düzenlenen poliçeye aynen aktarıldığı, kısmi hasar halinde fatura bedelinin eksiksiz ödeneceği belirlenmekle eksik sigorta hükümlerinin uygulanmayacağının kararlaştırılmış olduğu,

davalı sigorta şirketinin eksik sigorta uygulanmaksızın eksper tarafından tespit edilen bedelin tamamından sorumlu olduğu değerlendirilmekle, dosyadaki tüm deliller uyarınca davalı tarafça yapılan ödemelerin fatura bedelinin tamamını karşılamadığı görülmüş, davalının kısmi ödeme tarihinde temerrüte düştüğü kabul edilerek her bir hasar dosyası için yapılan kısmi ödeme tarihi de dikkate alınarak dört adet hasar dosyasına binaen eksik ödenen toplam 541.150,60 TL'nin, 1.713,98 TL'sinin kısmi ödemenin yapıldığı tarih olan 20/06/2025 tarihinden, 1.229,29 TL'sinin kısmi ödemenin yapıldığı tarih olan 30/06/2025 tarihinden,

518.808,60 TL'sinin kısmi ödemenin yapıldığı tarih olan 21/07/2025 tarihinden, 19.398,73 TL'sinin kısmi ödemenin yapıldığı tarih olan 07/07/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine..." karar verilmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Davanın yetkili mahkemede açılmadığı, poliçe kapsamında müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığı, sigorta bedelinin sigorta menfaat değerinin altında kaldığı, eksik sigorta hükümlerinin uygulanması gerektiği, sigorta edilen menfaatin kısmen zayi olması halinde sigortacının sigorta bedelinin sigorta ettirilen menfaat değerine olan oranını hesaplamak suretiyle bu oranda indirim yaparak ödemede bulunacağı, taraflar arasındaki teknik şartname içeriğinde ve genel şartların 2. maddesinde eksik sigorta uygulanmayacağına dair bir hüküm bulunmadığı, arabuluculuk ücretinden müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağı nedenleriyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, elektronik cihaz sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat taleplidir.

Sigorta değeri sigorta edilen menfaatin değeri iken, poliçede gösterilen sigorta bedeli, rizikonun gerçekleşmesi halinde sigortacının ödemekle yükümlü olduğu azami miktarı ifade eder. İlke olarak sigorta bedeli sigorta değerine eşit olmalıdır. Zira sigortanın amacı sigortalının gerçek zararının giderilmesi olup, sigorta hiç bir zaman haksız kazanç vesilesi olmamalıdır. Bununla birlikte, kimi zaman eşitlik ilkesi bozulur. Rizikonun gerçekleştiği tarih itibariyle sigorta bedelinin sigorta değerinden düşük olması halinde eksik sigorta, aksi halde aşkın sigorta söz konusu olur.

Sigorta değerinin bilerek ya da hataen düşük gösterilmesi, diğer bir deyimle eksik sigorta halinde eğer tam zayi gerçekleşmiş ise, sigortacı sigorta bedelini tam olarak öder. Eğer kısmi hasar sözkonusu ise, sigorta bedelinin sigorta ettirilen menfaate oranı nispetinde ödeme yapılır. Taraflar kısmi hasar durumunda sigorta bedelini aşmamak kaydıyla hasarın tam olarak giderilmesini kararlaştırabilirler.

Somut olayda istinaf nedenleriyle sınırlı olarak yapılan incelemede, taraflarca akdedilen Elektronik Cihaz Sigortası Hizmeti Alımına Ait Sözleşmenin 8. maddesi gereğince sözleşmenin eki olan Elektronik Cihaz Sigortası Teknik Şartnamesinin (ECSTŞ) 9. maddesinde "...sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelinin eksiksiz öder." hükmüne yer verildiği, belirtilen hükmü de içerir biçimde ECSTŞ'nin davalı tarafından düzenlenen poliçeye aynen aktarıldığı, kısmi hasar halinde fatura bedelinin eksiksiz ödeneceği belirlenmekle eksik sigorta hükümlerinin uygulanmayacağının kararlaştırılmış olduğu,

yine sigortalının almadığı öne sürülen önlemlere ilişkin risklerin sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış riskler olduğu ve davalı mahkemenin yetkisini istinaf nedeni yapmış ise de, ilk derece mahkemesinde yetki ilk itirazında bulunmadığı anlaşılmıştır.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden HMK 353/1.b.1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Başkan Üye Üye Katip