Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2019/2285 K.2021/1978

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

....

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 08/05/2019

NUMARASI ...

DAVANIN KONUSU

Trafik Kazası Nedeniyle Maddi Tazminat

KARAR TARİHİ : 04/11/2021

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 22/11/2021

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili ile davalı ... şirketleri vekilleri tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 17.09.2014 tarihinde davalı ... ... A.Ş.ne zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davalı...Şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araçların çarpıştığını, davacının ... ...

A.Ş.ne sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğunu ve meydana gelen kaza sonucu yaralandığını, her iki araç sürücüsünün de kusurlu olduğunu, dava açılmadan önce ... ... şirketine yapılan başvuru neticesi eksik ödeme yapıldığını, diğer davalıya başvuru yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere HMK.nın 107.

Maddesi gereğince kusur oranına göre 1.000,00 TL ... ... şirketinden eksik ödemenin yapıldığı tarihten itibaren, 1.000,00 TL...Şirketinden dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte geçici ve sürekli işgöremezlik tazminatının tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında ... ... A.Ş.den 44.016,29 TL, ... anonim ... ... Şirketinden 32.071,33 TL tahsil edilmesini talep etmiştir.

Davalı...Şirketi vekili, davalıya ....ile sigortalandığını, şirketin sorumluluğunun poliçedeki limitler ve sigortalı araca atfedilebilecek kusur oranı ile sınırlı olduğunu, diğer araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, davacının müterafik kusurunun dikkate alınması gerektiğini, davacının araçta hatır için taşındığını, maluliyet raporunun... alınması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... ... A.Ş. vekili; cevap dilekçesi vermemiş, yargılama aşamasında davacının zararının ödeme ile karşılandığını geçici iş göremezlik ve bakıcı giderinin ... teminatı kapsamında olmadığını, davacının emniyet kemeri takmadığından müterafik kusuru bulunduğunu, araçta hatır için taşındığını savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; ... .... hakkındaki Yönetmeliğe göre alınan raporda davacının vücut genel çalışma gücünden %5 oranında kaybettiği, 4 ay geçici iş görmezliğinin bulunduğunun belirlendiği, davacının içinde bulunduğu .... plakalı araç sürücüsünün %65 oranında, .... plakalı araç sürücüsünün % 35, oranında kusurlu olduğu,1931 PMF Yaşam tablosuna göre aktüerya hesabının yapıldığı,

davacının yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsünün yakın arkadaşı olması nedeniyle hatır taşımasının olduğu gözetilerek talep arttırım dilekçesi ve davalıların kusurları ile ... ... tarafından yapılan güncellenmiş malüliyet ödemesi düşüldüğü belirtilerek davanın kısmen kabulüne, davacının sürücü ile yakın arkadaş olduğu, olayda hasır taşıması olduğu gözetilerek %20 hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle.

12.505,48 TL geçici iş göremezlik bedelinden %20 hatır taşıması indirimi 10.004,38 TL geçici iş göremezlik tazminatının kusura göre 6.502,85 TL'sinin ... ... A.Ş.'den 3.501,53 TL'sinin...Şirketinden. 79.126,88 TL sürekli iş göremezlik bedelinden %20 hatır indirimi yapılması suretiyle 63.300,50 TL'nin kusurları oranında 41.145,97 TL'sinden ödenen 14.544,74 TL'nin mahsubu ile 26.601,23 TL'nin ... ...

A.Ş.'den 22.155,53 TL'nin...Şirketinden tahsiline karar verilmiş, karara karşı davacı vekili, davalı ... ... A.Ş. vekili ve davalı...Şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkemece hatır taşıması indirimi yapılmasına karar verildiğini, her iki ... şirketinden de hatır taşıması indirimi yapıldığını ve takdiri indirim nedeni olan bu husus için karşı vekalet ücretine hükmedildiğini, davacının 54 SA 769 plakalı, ... ... A.Ş.ne sigortalı araçta yolcu olduğunu, ...

Anonim ... ... şirketine sigortalı..... plakalı araçta yolcu olmadığından bu ... yönünden hatır taşıması indirimi yapılmasının hatalı olduğunu, ... ... A.Ş.'ne sigortalı ......plakalı araçta yolcu olarak taşınmakta ise de davalı ... ... A.Ş.nin cevap dilekçesi vermediği, dolayısı ile hatır taşıması indirimi yapılması talebi olmadığını, taleple bağlılık ilkesi gereğince ... ...

A.Ş. yönünden de hatır taşıması indirimi yapılmasının hatalı olduğunu, vekalet ücretinin hatalı tespit edildiğini, ..... tablosuna uygun şekilde lehe vekalet ücreti tespit edilmesi gerekirken aksine yapılan tespitlerin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

Davalı...Şirketi vekili istinaf başvuru dilekçesinde; poliçenin vadesinin 22.01.2014 tarihinde başladığını, kazanın ise 17.09.2014 tarihinde meydana geldiğini, davacı yanın taleplerinin eski genel şartlar dönemi kriterleri esas alınarak değerlendirilmesi gerektiğini, Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre rapor alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kazanın olduğu tarihte yürürlükte bulunan eski genel şartlar döneminde ''Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği" kapsamında rapor alınması gerektiğini,

bu hususa ilişkin maluliyet oranın ''0'' olarak belirlendiğini, ancak mahkemece tekrar rapor alınarak maluliyet oranın da yükselme olduğu tespit edildiğini, tedavi gideri taleplerinin ...'ya yöneltilmesi gerektiğini, yeni genel şartlar gereği geçici iş göremezlik zararının sağlık giderleri teminatına alındığını, hesaba esas alınan bilirkişi hesap raporunda..... uyarınca aktüer hesabının ... 1980 Tablosu ve %3 Teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini ileri sürmüştür.

Davalı ... ...

A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkemece hükme esas alınan maluliyet raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, davacının maluliyetinin tespiti amacıyla.... tarafından davacının kaza sebebiyle %5 oranında malul kaldığının belirlendiğini ancak anlaşmalı medikal firmanın hazırlamış olduğu raporda davacının maluliyetinin bulunmadığı yönünde görüş bildirildiğini, davacının maluliyeti tam olarak tespit edilebilir hale gelmeden davacının %5 malul olduğunun kabulü ile tazminata hükmedilmesi hakkaniyete aykırı olduğunu, maluliyet raporu ile ... tarafından düzenlenen rapor arasında fahiş bir çelişki bulunduğunu,

..... rapor alınması gerekirken söz konusu raporunun tazminat hesaplamasında dikkate alınmış olmasına itiraz ettiklerini, geçici iş göremezlik zararı ile bakıcı gideri zararının davalı şirketin teminatında olmadığını, bilirkişi ek raporunda 01.06.2018 tarihli dilekçede belirtilen itirazlara ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmadığını, 6111 sayılı kanun gereğince trafik kazası sonucunda oluşan yaralanmalara ilişkin tedavi taleplerinin”.....talep edilmesi gerektiğini, davacının emniyet kemeri takmadığı için müterafik kusurlu olduğunu, davacı yanın yolculuk ettiği minibüste kişi bakımından istiap haddi aşıldığından,

davacının emniyet kemeri takıyor olmasının mümkün olmadığını ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Taraf vekillerinin HMK.nın 355. Maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava trafik kazasında yaralanmadan kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, davalı ... ... A.Ş.ne zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davalı...Şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araçların çarpıştığını, davacının ... ... A.Ş.ne sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğunu ve meydana gelen kaza sonucu yaralandığını belirterek geçici ve sürekli işgöremezlik tazminatının davalılardan kusur oranlarına göre tahsilini talep etmiş, mahkemece davacının maluliyet oranının belirlenmesi için... Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre alınan rapora göre belirlenen tazminattan davacının araçta hatır için taşındığı kabul edilerek %20 oranında indirim yapılarak karar verilmiştir.

Dava konusu kaza 17.09.2014 tarihinde meydana gelmiş, davalı...Şirketi tarafından 22.10.2014- 2015 tarihleri arasında geçerli zorunlu mali sorumluluk ... poliçesi düzenlenmiş, davalı ... ... A.Ş. tarafından 02.02.2014-2015 tarihleri arasında geçerli zorunlu mali sorumluluk ... poliçesi düzenlenmiştir.

1-Yargıtay uygulamalarına göre haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranı ile kaza ile illiyet bağının bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

Bu belirlemenin ise ... bölümleri gibi kuruluşların, çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak, haksız fiilin gerçekleştiği tarihe göre, 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal ...

Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında ise Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihinden sonra ise Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Mahkemece 17.09.2014 kaza tarihinde uygulanmayan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere .....Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen raporun hükme esas alınması doğru görülmediğinden, olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre rapor düzenlenmesi gerektiğinden davalıların bu yöne ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmüştür.

2-Mahkemece karar gerekçesinde ve hüküm fıkrasında davacı lehine hesaplanan maddi tazminatlardan davacının araçta hatır için taşındığının kabulü ile indirim yapıldığı belirtilmiştir. Hatır taşımaları, bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda mahkemece tazminattan uygun bir indirim yapılacağı öğretide ve Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hatır taşımasından söz edebilmek için, zarar görenin karşılıksız taşınmış olması ve taşımanın taşınanın yararına olması gerekir.

Ancak dosya kapsamına göre davalı ... şirketlerinin .... plakalı araç ve... plakalı araçların zorunlu mali sorumluluk sigortacısı oldukları, davacının davalı ... ...

A.Ş.ne sigortalı ... plakalı araçta yolcu olarak taşındığının anlaşılmasına göre hatır taşıması indiriminin sadece taşıyan araç sürücüsünün kusur oranına isabet eden tazminat miktarı üzerinden yapılması gerekirken kazaya karışan diğer araç yönünden de indirim yapılmış olması ve hatır taşıması nedeniyle yapılan indirim sonucu belirlenen tazminat tutarları hüküm altına alınırken, davanın kısmen reddine karar verildiğinden,

davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olması doğru olmadığı gibi, hatır taşıması savunmasının itiraz değil def'i olduğu ve alacağın talep edilebilirliğini engelleyici işlev gören def'ilerin ancak belirli sürelerde ileri sürülebileceği; alacağı ortadan kaldıran ve her aşamada ileri sürülebilen itirazlardan olmadığı dikkate alındığında taşıyan aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan ... ...

A.Ş. tarafından cevap dilekçesi verilmediğinden süresi içerisinde ileri sürülmüş bir hatır taşıması defi bulunmadığından tazminattan hatır taşıması indirimi yapılması da doğru görülmemiştir.

Ayrıca tazminatın belirlenmesinde Yargıtay tarafından davacının zararından öncelikle kusuru varsa kusur orana göre indirim yapılması, daha sonra ödeme varsa ödemenin mahsup edilmesi ondan sonra hatır taşımasının varlığı söz konusu ise hesaplanan tazminatlardan en son hatır taşıması indiriminin yapılması gerektiği kabul edildiğinden mahkeme kararı bu yönüyle de isabetli olmadığından davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebeplerinin kabulü gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle davacının maluliyetinin belirlenmesi için olay tarihinde yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre maluliyet raporu alınması ve davacı yönünden taşıyan ... şirketi tarafından süresinde yapılmış bir hatır taşıması indirimi def’i bulunmadığı halde her iki davalı yönünden de tazminattan indirim yapılmış olması doğru görülmediğinden davacı vekilinin ve davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine taraf vekillerinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.