Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/1314 K.2024/813

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Sigorta Şirketi vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 01.08.2020 tarihinde davalıya zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araçla davacıya ait ... plakalı aracın karıştığı kazada eksper raporu gereğince davacının aracında 80.699,88 TL’lik hasar belirlendiğini, 1.770 TL eksper ücreti ödediklerini, sigortalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, davalıya 29.01.2021 tarihinde başvurmalarına rağmen ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 41.000 TL hasar bedeli, 1.770 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 42.770 TL’nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili, usulüne uygun başvuru yapılmadığını, kazaya karışan ... plakalı aracın 18.11.2019-18.11.2020 tarihleri arasında 39.000 TL limitle davalı şirkete zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi sigortalı olup gerçek zarar sigortalının kusuru ve poliçe limiti ile sorumlu olduklarından kusur ve hasar yönünden bilirkişi raporu alınmasını, faiz talebinin yasal olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece davanın trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olduğu, dosyada mevcut kaza tespit tutanağındaki kaza tarihi olan 01.08.2020 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketince sigortalı olan ... plakalı aracın, Burdur İli Yeşilova İlçesi sınırları içerisinde davalı sigorta şirketince sigortalı olan aracın, yol ver levhasına dikkat etmeksizin kavşağa giriş yapması nedeniyle kazanın meydana geldiği, meydana gelen kazada ... plakalı aracın asli kusurlu olduğu,

davacı tarafından sunulan ekspertiz raporunun bilirkişi tarafından denetlenmesinde, rapordaki değişmesi gerekli parçaların doğru olarak belirtildiği, piyasa şartlarına uygun olduğu ve davacının gerçek zararını yansıttığı, davacıya ait aracın pert total işlemine tabi tutulmasa bile 80.699,88 TL olarak tespit edilen zararda davacının kusuruna isabet eden kısmın dava değeri içerisinde kaldığı anlaşıldığından kaza tarihindeki poliçe üst limiti olan 41.000,00 TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi, ekspertiz ücreti olarak talep edilen bedelin yargılama giderleri içerisinde değerlendirilmesi,

davalıya yapılan 29.01.2021 tarihli başvurudan itibaren 8 iş günü içerisinde ödeme yapılmadığı nazara alınarak temerrüt tarihi belirlendiği belirtilerek davanın kısmen kabulü ile. 41.000,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 12.02.2021 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar karar verilmiş; hükme karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...

Sigorta Şirketi vekili istinaf başvuru dilekçesinde; bilirkişi raporunda yeterli evrak bulunmaması sebebiyle hesaplama yapılmamasına rağmen teknik uzmanlık gerektiren bir alanda bilirkişi görüşü alınmaksızın hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, 11.02.2022 bilirkişi raporunda sigortalı araçta onarımın ekonomik olmayacağı pert total işlemine tabi tutulması gerektiği, fakat dosyada hasarın giderimine ilişkin fatura bulunmaması sebebiyle gerçek zarar tespitinin yapılamadığı beyan edilmiş olmasına rağmen teknik uzmanlık gerektiren bir alanda ilgili bilirkişi beyanı ve hasar tespiti yapılamamasına rağmen hüküm kurulmasının yasaya aykırı olduğunu,

(emsal Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2014/10996 E., 2014/9925 K. sayılı ve 24.06.2014 tarihli kararı,Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2016/14239 E., 2019/6162 K. sayılı ve 15.05.2019 tarihli kararı )11.02.2022 tarihinde tanzim edilen raporda, sigortalı sürücüye %75 kusur atfedilmesi hatalı olduğu gibi kaza tespit tutanağına göre sigortalının kusursuz bulunduğunu, davalı şirketin kaza sonucu meydana gelen zarardan sorumlu tutulmasının Trafik Sigortası Genel Şartları ve ilgili mevzuat gereği ancak sigortalısının/sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması durumunda mümkün olduğunu,

sigortalı araca düşen bir kusur bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi, aksi halde çelişkinin giderilmesi için belirtilen hususlar dikkate alınarak dosyanın Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi'ne gönderilmesi gerektiğini, davalı şirket gerekli hasar ve değer kaybı ödemelerini yaptığından temerrüde düşmediğini, bu nedenle haksız faiz talebinin reddi gerektiğini aksi halde faizin dava tarihinden itibaren işletilmesi ve yasal faiz olması gerektiğini, davalı şirketin dava açılmasına sebebiyet vermesi söz konusu olmadığından;

faiz, yargılama gideri ve vekalet ücretinden de sorumlu olmayacağını belirterek istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

HMK’nun 355 maddesi gereğince davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava; trafik kazasından kaynaklanan, araç hasarı ve ekspertiz ücreti istemine ilişkindir.

Davacı vekili 01.08.2020 tarihinde davalıya zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı araçla davacıya ait aracın karıştığı kazada eksper raporu gereğince davacının aracında 80.699,88 TL’lik hasar belirlendiğini, 1.770 TL eksper ücreti ödediklerini, sigortalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, davalıya 29.01.2021 tarihinde başvurmalarına rağmen ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 41.000 TL hasar bedeli,

1.770 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 42.770 TL’nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, mahkemece davacının %25, sigortalı araç sürüsünün %75 kusurlu olduğu, davacı tarafından sunulan ekspertiz raporunun bilirkişi tarafından denetlenmesinde, rapordaki değişmesi gerekli parçaların doğru olarak belirtildiği,

piyasa şartlarına uygun olduğu ve davacının gerçek zararını yansıttığı, davacıya ait aracın pert total işlemine tabi tutulmasa bile 80.699,88 TL olarak tespit edilen zararda davacının kusuruna isabet eden kısmın dava değeri içerisinde kaldığı gerekçesi ile kaza tarihindeki poliçe üst limiti olan 41.000,00 TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi, ekspertiz ücreti olarak talep edilen bedelin yargılama giderleri içerisinde değerlendirildiği belirtilerek davanın kısmen kabulü ile.

41.000,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 12.02.2021 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine dair verilen karara karşı davalı sigorta şirketi vekili, kusur oranı, hasar miktarı faiz başlangıcı ve yargılama giderlerine yönelik istinaf sebepleri ileri sürmüştür.

6100 sayılı HMK'nun 266/1. maddesinde "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir" düzenlemesi benimsenmiştir. Davacı aracında meydana gelen hasar bedelinin belirlenmesinin özel ve teknik bilgiyi gerektirdiği de izahtan varestedir.

Somut olayda; 01.08.2020 tarih saati 17.15 olan taraflarca düzenlenen kaza tespit tutanağı ve mahkemece alınan 11.02.2022 tarihli kusur bilirkişi raporundan 01.08.2020 günü saat 17:15 sıralarında, Burdur İli, Yeşilova İlçesi, Dereköy Mahallesi, Yeşilova-Çardak Yolu üzerinde, davacı ... adına kayıtlı, dava dışı sürücü ... yönetimindeki ... plakalı otomobil ile Yeşilova yönünden Çardak-Denizli yönüne seyri sırasında ön kısmı ile, seyir yönüne göre yolun sağındaki Akçaköy Mahallesi yönünden kavşağa giren dava dışı sürücü ... yönetimindeki davalı şirkete sigortalı ... plakalı otomobilin ön kısmına çarparak sola doğru savrulduğu, yolun solundaki direğe çarparak duruşa geçtiği davacının aracının ön kısmından hasar aldığı konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Hükme esas alınan makine mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 11.02.2022 tarihli raporda davacıya ait ... plakalı aracın 2014 Model ... marka 80.574 km otomobil olduğu, davacı tarafından özel olarak sigorta eksperinden alınan 26.01.2021 tarihli ekspertiz raporunda; davacıya ait aracın rayiç değerinin 105.000 TL olduğu, dava konusu kaza nedeniyle araçta 86 kalemden ibaret değişmesi gereken parça tutarının KDV dahil 68.575,38 TL., 86 kalemden ibaret işçilik tutarının KDV dahil 12.124,50 TL. olmak üzere toplam hasar bedelinin KDV dahil 80.699,88 TL olarak belirlendiği,

... plakalı aracın 14.02.2015 tarihinde çarpma kaynaklı bir adet hasar kaydının bulunduğu, ancak hasar tutarı ve değişen parça kaydının bulunmadığı belirlenmiş olup meydana gelen olay neticesinde ... plaka sayılı aracın hasar giderimine ilişkin ekspertiz raporunda belirtilen malzeme giderlerinin günün rayiç bedeline, branş işçilik giderlerinin ise piyasa şartlarına uygun olduğu, olay neticesinde ... plaka sayılı araçta oluşan toplam 80.699,88 TL hasar değerlendirildiğinde;

olay tarihinde anılan araç değerinin 105.000,00 TL mertebesinde olduğu hususu da dikkate alındığında söz konusu aracın pert-total işlemine tabi tutulması gerektiği, dosya kapsamından, ... plaka sayılı aracın pert-total işlemine tabi tutulup tutulmadığının belirlenemediği, dosya kapsamında her ne kadar ekspertiz raporu bulunsa da ... plaka sayılı araca ait hasar giderimine ilişkin fatura bulunmadığı, dolayısıyla gerçek zararın tespit edilemediği,

ekspertiz ücreti gibi giderlerin sigorta teminatı dışında olması sebebiyle davacı yanın ekspertiz ücreti talebinin uygun olmadığı bildirilmiş olup anılan raporun aracın hasar bedeli yönünden denetime uygun ve yeterli olmadığından hükme esas alınması doğru görülmemiştir.

Meydana gelen kaza nedeniyle, aracın hasar gördüğünden bahisle hasar miktarının ve bedelinin tespiti, davacının aracının markası, modeli, yaşı ve kaza ile uyumlu hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle araçtaki hasarlanan parçaların tek tek belirtilmek ve kaza ile uyumlu olduğu da teyit edilmek sureti ile kaza tarihindeki değerlerinin aracın yaşına ve değişecek parçalara göre hurda –amortisman ve kıymet kazanma tenzili de değerlendirilerek hasarlı parçaların bedeli + işçilik bedeli + KDV değerlerinin gösterilmesi, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının tespiti; tamiri ekonomik değilse (araç pert ise ) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda değeri arasındaki farkın tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu nedenlerle, davacı tarafından sunulan 26.01.2021 tarihli ekspertiz raporu, araçlara ait fotoğraflar, davacıya ait eski hasar kayıtları ve ekspertiz raporları dosyaya getirilerek başka bir makine mühendisi bilirkişiden; kaza nedeni ile hasar gören parçalar tek tek belirlenerek, parça bedeli + işçilik bedeli + KDV gösterilmek suretiyle araçta meydana gelen hasar bedelinin belirlenmesi, buna göre aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı,

tamiri ekonomik ise ayrıntılı hasar bedeli, tamiri ekonomik değilse (araç pert ise ) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda değeri arasındaki farkın hasar bedeli olarak tespitinin yapılması için rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davalı vekilinin sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.