Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/262 K.2024/450

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 25.01.2017 tarihinde davacıya zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı dava dışı ... İnşaat San.Tic.AŞ'nin maliki olduğu... plakalı araçla davalı ...

Genel Müdürlüğü'ne ait 72406 sefer sayılı MT-5726 vagon no'lu trenin, Kütahya ili, Merkez Dumlupınar Mahallesi Şehit Er Bahtiyar Yalın Caddesi üzerindeki hemzemin geçit üzerinde karıştığı ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasında davacı şirket tarafından ZMMS poliçesi kapsamında tren makinisti ...'e 24.172,00 TL, trendeki yolculardan ...'a önce 3.432,00 TL, Sigorta Tahkim Komisyonu kararı gereğince 15.106,05 TL, ...'a önce 2.704,00 TL, Sigorta Tahkim Komisyonu kararı gereğince 13.803,19 TL olmak üzere toplam 59.217,24 TL ödeme yapıldığını,

kaza tespit tutanağı ve olay yeri inceleme tutanağında hemzemin geçide yaklaşırken ışıklı ve sesli uyarı tabelasının olmasına rağmen çalışmadığı, demiryolu bariyer ayakları bulunmasına rağmen bariyerin bulunmadığının tespit edildiğini, bu nedenle meydana gelen kazada davalıların da kusurlu olduğunu, davacı şirket tarafından zarar gören 3.kişilere yapılan ödemelerden davalıların kusurları oranında sorumlu olduklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla dava dışı ...,

... ve ...'a davacı tarafından yapılan ödemeden 14.804,31 TL kısmının ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... İşletmeleri Genel Müdürlüğü vekili, yargı yolu bakımından İdari Yargının görevli olduğunu, davanın süresinde açılmadığını, trafik ve yaya geçişinin hemzemin geçidinin bulunduğu yer İl Özel İdaresi, ilgili belediye veya Karayolları Genel Müdürlüğünün sorumluluğunda olup davalıya husumet yöneltilemeyeceğini, idarenin ve makinistin kusuru bulunmadığını, ATK’dan kusur raporu alınmasını, zararın sigorta teminatı kapsamında olup olmadığının tespiti gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... ... AŞ Genel Müdürlüğü vekili, hemzemin geçitlerde trafik akışı ve güvenliğinden ... İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve diğer kamu kurumları sorumlu olduğundan tren işletmeciliği yapan davalı idareye husumet yönetilmeyeceğini, davanın süresinde açılmadığını, dava konusu kazada davacıya sigortalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın 25.01.2017 tarihinde gerçekleşen, davacı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı... plakalı aracın karıştığı trafik kazası neticesinde davacı sigorta şirketince kazada yaralanan 3.kişilere ödenen tazminatın, davalılardan rücuan tahsili istemine ilişkin olduğu, dosya kapsamında alınan 05.11.2020 tarihli kök, 26.02.2021 tarihli ek bilirkişi heyet raporunda müteveffa tır sürücüsü...’ın meydana gelen kazada % 100 (yüzde yüz) oranında tamamen kusurlu olduğu, dava dışı makinist ...’in kusursuz bulunduğu,

Kütahya Cumhuriyet Başsavcılığı'na ait 2017/1001 sayılı soruşturma dosyası kapsamında Adli Tıp Kurumu Başkanlığından alınan 27.07.2018 tarihli rapor ile de tır aracı sürücüsü maktul...’ın asli ve tam kusurlu, makinist ...’e kusur yüklenmesinin mümkün olamayacağı kanaatine varıldığı bu durum karşısında, hükme esas alınan bilirkişi heyeti kök ve ek raporu doğrultusunda, somut olayda davalılara izafe edilebilecek kusur bulunmadığı anlaşıldığından, davanın reddine karar verilmiş; hükme karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, yerel mahkemenin gerekçeli kararına esas alınan bilirkişi raporlarında eksik inceleme yapıldığını, davaya konu kazaya ilişkin tutanaklarda; ışıklı uyarı tabelalarının ışıklarının çalışmadığı ve yine bariyer ayakları bulunmasına rağmen bariyerlerin bulunmadığının belirlendiğini, davaya konu kazada ışıklı uyarı tabelalarının çalışmaması ve bariyerin bulunmamasının da etkili olduğu açık olup, söz konusu ışıklı uyarı levhalarının çalışması ve yine bariyerlerin bulunmasının davalıların sorumluluğunda olduğunu, gerek hükme esas bilirkişiler tarafından tanzim edilen raporlarda,

gerekse yine yerel mahkemenin gerekçesine mesnet tuttuğu Kütahya Cumhuriyet Başsavcılığının soruşturma dosyasında alınan Adli Tıp Raporunda; sadece sigortalı araç sürücüsü ve makinistin kusur durumları irdelenmiş olmakla birlikte davalıların sorumluluk durumlarının irdelenmediğini, davalıların kazadaki kusur durumlarının irdelenmesi gerekmekte olup, bu hususta ek rapor tanzim edilmesine ilişkin itirazlarının yerel mahkeme tarafından dikkate alınmadığını ve eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu belirterek istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE;

Davacı vekilin HMK.nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, davacıya ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın hemzemin geçitte trenle karıştığı trafik kazası neticesinde davacı sigorta şirketince 3.kişilere ödenen tazminatın, davalılardan rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davacının zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın hemzemin geçitte trenle karıştığı kazada, ZMMS poliçesi kapsamında zarar gören tren makinisti ve tren yolcularına yapılan ödemenin kusurları oranında davalılardan tahsilini talep etmiş, mahkemece sigortalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğu gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili kusura ilişkin istinaf sebepleri ileri sürmüştür.

Davacı vekili tarafların kusur oranlarına itiraz etmiş ise de 25.01.2017 tarihli saati 19.35 olan kaza tespit tutanağı, hazırlık dosyasında alınan 27.07.2018 tarihli ATK kusur raporu ile mahkemece alınan 05.11.2020 kök ve 26.02.2021 tarihli ek kusur raporunun aynı yönde olduğu kazanın,

25.01.2017 günü saat 19.35 sıralarında makinist ... yönetimindeki 72406 sefer sayılı MT-5726 vagon no'lu tren ile Alayurt yönünden Kütahya tren garı yönüne doğru seyirle geldiği olay yeri hemzemin geçitte Şehit Er Bahtiyar Yalın Caddesini takiben solundan hemzemin geçide giren sürücü... yönetimindeki... plakalı çekici ve arkasına takılı ... plakalı yarı römorkun birleştiği orta kesimine sağ taraftan trenin ön kesimi ile çarpıp 40 metre sürükledikten sonra durduğu, çarpışmadan sonraki sürüklenmede trenin yol kenarında bulunan kateren hattı direğinin yarı römorkun devirmiş olduğu,

olayın karayolu ile davalı kuruma ait demiryolunun kesiştiği hemzemin geçit üzerinde, hemzemin geçidi kesen karayolunun 8 metre genişliğinde, iki yönlü, virajlı, eğimsiz, asfalt, zeminin karlı, vaktin gece, havanın açık, görüşe engel bir cismin bulunmadığı, yol şerit çizgisinin ve aydınlatmanın olmadığı, yörenin yerleşimi yeri içi, hız sınırının 50 km/s, hemzemin geçit girişinde tır sürücüsünün seyir yönüne yolun sağında kontrolsüz hemzemin geçit, ışıklı uyarı ve dur levhasının bulunduğu, hemzemin geçide yaklaşırken bulunan ışıklı uyarı tabelasının ışıklarının çalışmadığı, demir yolunda bariyer ayaklarının mevcut olduğu,

ancak bariyerin bulunmadığı, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun; ”47. Maddesi (c ) bendinde. Karayollarından faydalananlar trafik işaret levhaları, cihazlarıve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak zorundadırlar.57. maddesi (f, ) bendinde, Aksine bir işaret olmadıkça, bütün kavşaklarda araçlar ray üzerinde hareket eden taşıtlara ilk geçiş hakkını vermek zorundadır.76. Maddesi (a) bendinde.

Sürücülerin demiryolu geçitlerini, geçidin durumuna uygun olmayan hızla geçmeleri, ışıklı veya sesli işaretin vereceği “DUR” talimatına uymamaları, taşıt yolu üzerine indirilmiş veya indirilmekte olan tam veya yarım bariyerler varken geçide girmeleri yasaktır.(b) bendinde; ışıklı işaret ve bariyerle donatılmamış demiryolu geçitlerini geçmeden önce, sürücülerin durmaları, herhangi bir demiryolu aracının yaklaşmadığına emin olduktansonra geçmeleri zorunludur.” Hususlarının hükme bağlandığı müteveffa tır sürücüsü...’ın;

yönetimindeki tır ile seyir halinde iken dikkatli ve tedbirli davranmamakla, ön ilerisine azami dikkatini vermemekle, olay yerinde kendisine hitaben bulunan “hemzemin geçit” ve “DUR” trafik uyarı işaretlerini dikkate alarak hemzemin geçide yaklaşması ve hemzemin geçit girişinde mutlaka durup yaklaşmakta olan trenin geçişini beklemesi gerekirken, aksine trenin ışıklı ve sesli uyarısına rağmen yakın mesafede bulunan trene rağmen kontrolsüzce hemzemin geçide giriş yapmakla, yönetimindeki aracın uzun araç olduğu hususunu dikkate almamakla, sağından gelen trenin çarpmasına maruz kalmakla, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun,

47. Maddesi (c) bendi, 57. Maddesi (f) bendi ile 76. maddesi (a)ve (b) bendi hükümlerine aykırı davranmakla, adı geçen kanuna bağlı 84. Maddesi (f) bendinde belirtilen “kavşaklarda geçiş önceliğine uymamakla” meydana gelen olayda asli ve tam kusurlu, dava dışı makinist ...’in; yönetimindeki tren ile olay yerindeki hemzemin geçide yaklaşırken, ön ilerisinde gördüğü tırı hemzemin geçide girmek isterken gördüğü anda sesli ve ışıklı sistemi ile tır sürücüsünü uyarmış ve akabinde fren tedbirine başvurmuş olup, ancak mesafenin yakın olması nedeni ile çarpmayı önleyemediği,

dava konusu olayı önlemek için alabileceği başkaca herhangi bir tedbir bulunmadığından, olayın oluşumu ile illiyetli herhangi bir dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kural ihlali bulunmadığı olayda kusursuz olduğu, davalı ... ... ile ... ...

AŞ Genel Müdürlüğünün olayın oluşumuna etki eden herhangi bir kural ihlalleri bulunmadığından, dava konusu olayda kusursuz olduğu anlaşılmış olup uzman bilirkişiler tarafından yapılan kusur tespitinin bu oluşa, usul ve yasaya uygun olduğu yerel mahkemece bu kusur oranının kabulü ile hükme dayanak alınmasında bir usulsüzlük görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında, bir usulsüzlük bulunmamasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.