Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2023/11 K.2025/229

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 21.05.2015 tarihinde davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın yaya konumundaki davacıya çarparak yaralanmasına neden olduğunu, taraflarınca araç sürücüsü ve işleten aleyhine Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı maddi ve manevi tazminat talebiyle açılan davada Adli Tıp Kurumu raporu ile davacının maluliyetinin tespit edildiğini, 26.730,30 geçici iş göremezlik tazminatı, 396.114,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 422.845,18 TL maddi tazminat ve 20.000,00 TL manevi tazminatın davacıya ödenmesine karar verildiğini,

davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin ödenmesi talebini kabul etmediğini, arabuluculuk aşamasında sonuç alınamadığını, kazaya karışan aracın kasko ve mali mesuliyet sigorta limiti konusunda bilgi verilmediğinden tahsilde tekerrür olmamak üzere ödenmeyen zararın karşılanması için dava açıldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmayacak şekilde toplam 442.845,88 TL tazminatın, davalı sigorta şirketinin taahhüt ettiği sigorta limiti 310.000,00 TL'nin talep tarihi olan 17.01.2020 tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, kazaya karışan ... plakalı aracın davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğunu, Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosyasında verilen kararın kesinleşmesinin beklenmesini talep ettiklerini, manevi tazminat talebinin poliçe teminat kapsamı dışında olduğunu, sigorta şirketine usulüne uygun başvuru şartının yerine getirilmediğini, zamanaşımı süresinin geçtiğini, kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, kusur oranlarının ve maluliyetin tespiti için Adli Tıp Kurumundan rapor alınmasını talep ettiklerini,

davalı sigorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatından sorumlu olmadığını, asgari ücret gelir seviyesine göre hesap yapılması, tazminattan hatır taşıması ve müterafik kusur nedeniyle indirim yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazasında kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olduğu, dava konusu kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğu, Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosyası ile görülen maddi ve manevi tazminat talepli davada 396.114,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 26.730,30 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 422.845,18 TL maddi tazminat ile 20.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği ve kararın kesinleştiği,

davalı sigorta şirketinin poliçe limiti esas alınarak 26.730,30 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 283.269,70 TL sürekli iş göremezlik olmak üzere toplam 310.000,00 TL maddi tazminattan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 26.730,30 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 283.269,70 TL sürekli iş göremezlik olmak üzere toplam 310.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, mahkemece hüküm altına alınan tazminata uygulanacak faiz türü ve faiz başlangıç tarihinin doğru olmadığını, hüküm altına alınan tazminata reeskont faizi uygulanması gerektiğini, ayrıca davalı sigorta şirketine başvuru tarihi olan 17.01.2020 tarihinden itibaren reeskont faizi talep ettiklerini, dava tarihinden faiz uygulanmasının doğru olmadığını belirterek istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, ilk derece mahkemesi tarafından davalı sigorta şirketine herhangi bir tebligat yapılmaksızın karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, mahkemece bilirkişi raporu veya ara kararın tebliğ edilmediğini, 6100 sayılı HMK’nın 27. maddesinde düzenlenen hukuki dinlenilme hakkı ve Kanun’un 280. maddesi uyarınca bilirkişi raporunun taraflara tebliği gerektiğini, söz konusu hususlar gözetilmeden verilen kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca resen gözetilmesi gereken hususlar ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili, davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın yaya konumundaki davacıya çarparak yaralanmasına neden olduğunu, araç sürücüsü ve işleteni aleyhine maddi ve manevi tazminat talebiyle Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosyasında 26.730,30 geçici iş göremezlik tazminatı, 396.114,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 422.845,18 TL maddi tazminat ve 20.000,00 TL manevi tazminatın hüküm altına alındığını,

davalı sigorta şirketine yapılan başvuru ile poliçe limitinin ödenmesi talebinin kabul edilmediğini belirterek poliçe limiti olan 310.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, mahkemece davanın kabulüne ilişkin hükme karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

1-6100 sayılı HMK'nın 27. maddesinde "Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak; a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, b) Açıklama ve ispat hakkını, c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini, içerir." düzenlemesine yer verilmiştir. Yargılamanın sağlıklı bir biçimde sürdürülebilmesi, iddia ve savunma ile ilgili delillerin eksiksiz toplanıp tartışılabilmesi, davanın süratle sonuçlandırabilmesi, öncelikle tarafların yargılamanın aşamalarından haberdar edilmesi ile mümkündür.

Somut olayda davacı tarafca 21.05.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında yaralanması nedeniyle araç sürücüsü ve işleteni aleyhine Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosyası ile maddi ve manevi tazminat istemli dava açıldığı, davacı lehine 26.730,30 geçici iş göremezlik tazminatı, 396.114,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 422.845,18 TL maddi tazminat ve 20.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği belirtilerek anılan davada taraf olmayan davalı sigorta şirketi aleyhine açılan eldeki davada poliçe limitinin tahsili talep edilmiştir.

Davanın Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosyasına dayalı olarak açıldığı, o dosyada tazminat hükmüne esas alınan bilirkişi raporları uyarınca verilen kararla hüküm altına alınan tazminat miktarlarına göre talepte bulunulduğu nazara alındığında hukuki dinlenilme hakkı kapsamında bilirkişi raporlarının davalı tarafa tebliği gerekir.

Bu durumda araç sürücüsü ve işleteni aleyhine açılan Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosya getirilerek dava dosyasında davanın davalı sigorta şirketine ihbar edilip edilmediği belirlenerek sonucuna göre HMK'nın 64. Maddesinin değerlendirilmesi, Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasında hükmedilen tazminatın tamamının ödenip ödenmediğinin belirlenmesi, hükme esas alınan bilirkişi raporlarının davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğinin sağlanması,

anılan davada taraf olmayan davalı sigorta şirketi bakımından bilirkişi raporlarının bağlayıcı olmadığı nazara alınarak varsa itirazlarının değerlendirilmesi, gerektiğinde uzman bilirkişiden rapor alınarak tahkikatın eksiksiz olarak tamamlanması ve varılacak sonuç çerçevesinde Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/896 Esas, 2020/219 Karar sayılı dosyası ile tahsilde tekerrür olmamak üzere karar verilmesi gerekirken anılan hususun göz ardı edilmiş olması doğru görülmemiştir.

2-Davacı vekilinin faiz başlangıç tarihine ve türüne yönelik istinaf taleplerinin incelenmesinde.

26.04.2016 tarihinde 2918 Sayılı Yasanın 99. maddesinde yapılan değişiklik ile getirilen "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası Genel Şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi gereğince, sigortanın temerrüdü için Genel Şartlarda belirtilen belgeler ile sigorta şirketine müracaat zorunludur.

Mahkemece sigortaya eksik başvuru nedeniyle dava tarihinden itibaren faiz uygulanmasına karar verilmiş ise de bu yönden yapılan araştırmanın hüküm vermeye yeterli olmadığı, davacı tarafça 17.01.2020 tarihinde başvuru yapıldığı,

daha sonra 17.07.2020 ve 24.07.2020 tarihli dilekçeler ile ödeme yapılması talep edildiği nazara alınarak başvurulara ilişkin tüm kayıtların getirtilerek faiz başlangıç tarihinin belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru olmadığı gibi davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın işleteninin dava dışı ticari şirket olduğu nazara alındığında hüküm altına alınan tazminata yasal faiz uygulanmış olması da isabetsizdir.

Açıklanan nedenlerle davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.