Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2023/1278 K.2025/1260

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 09.10.2022 tarihinde davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olan ... plakalı araç ile davacıya ait aracın karıştığı trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğünü ve değer kaybı oluştuğunu, kaza tespit tutanağının gerçeğe aykırı şekilde düzenlendiğini, kazaya ilişkin görüntü kayıtlarından anlaşılacağı üzere sigortalı aracın davacıya ait araca arkadan çarptığını,

sigorta şirketine başvuru ve arabuluculuk aşamasından sonuç alınamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 50,00 TL onarım bedeli ile belirsiz alacak davası olarak 50,00 TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında onarım bedelini 16.815,00 TL olarak, değer kaybı bedelini 10.000,00 TL olarak artırmıştır.

Davalı sigorta şirketi vekili, davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu, poliçe tarihine göre değer kaybı hesabının Genel Şartlar hükümlerine göre yapılması gerektiğini, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kusur durumuna ilişkin bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, hasar ve değer kaybının ispatlanması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli ve değer kaybı istemine ilişkin olduğu, 29.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacının kusursuz olduğunun belirtildiği, bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak davanın kabulü ile 10.000,00 TL değer kaybı, 16.815,00 TL araç hasar bedeli olmak üzere toplam 26.815,00 TL tazminatın 11.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, davanın görevsiz mahkemede açıldığını ve görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, görevin kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında nazara alınması gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılmasının mümkün olmadığını, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda sigortalı araç sürçüşünün % 100 oranında kusurlu olduğunun belirtildiğini, raporun gerçekten uzak ve hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporundaki kusur durumunu kabul etmediklerini, Adli Tıp Kurumu veya Karayolları Genel Müdürlüğü fen heyetinden rapor alınması gerektiğini, hasar bedeli ve araç değerinin fahiş olup yeterli bilgi bulunmadığını, davanın kabulünün hukuka aykırı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca resen gözetilmesi gereken hususlar ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili, davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davacıya ait aracın karıştığı kazada davacının aracının hasar gördüğünü ve değer kaybı oluştuğunu belirterek tazminat talebinde bulunmuş, mahkemece 29.05.2023 tarihli bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

1-Davalı vekili davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu, mahkemenin görevsiz olduğunu ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuş ise de, dava tarihinde itibarı ile yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1-a maddesi gereği her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlar ticari davalardır.

TTK 5/1 maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemeleridir. Sigorta Hukuku, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6. kitabında 1401 ve devamı maddelerinde, Zorunlu Sorumluluk Sigortası ise 1483 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Davalı, kazaya karışan ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısıdır.

Bu durumda zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlardan olması nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanı içinde olup davalı vekilinin göreve ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

2-Dosya içeriğinden davanın 09.10.2022 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı talebiyle açıldığı, mahkemece hükme esas alınan 29.05.2023 tarihli raporda hasar bedeli yönünden yapılan incelemede, ...

Oto Kaporta işletmesinin cevabi yazısı esas alınarak davacıya ait ... model ... marka araçta parça ve işçilik dahil, KDV hariç 14.250,00 TL, (KDV Dahil 16.815,00 TL) hasar meydana geldiği, değer kaybının 10.000,00 TL olduğunun belirtildiği, 13.11.2022 tarihli ekspertiz raporunda hasar bedelinin 3.500,00 TL olduğunun belirtildiği, raporda belirlenen hasar bedeli ile ekspertiz raporu ile belirlenen hasar bedeli arasındaki farkın nedeninin açıklanmadığı, oluşan hasar nedeniyle davacının aracının onarımının ekonomik olup olmadığı yönünde bir değerlendirme yapılmadığı anlaşılmıştır.

Davalı taraf davacının gerçek zararını gidermekle yükümlü olup gerçek zararın usulüne uygun olarak tespit edilmesi gerekir.

Meydana gelen kaza nedeniyle, aracın hasar gördüğünden bahisle hasar miktarının ve bedelinin tespiti, davacının aracının markası, modeli, yaşı ve kaza ile uyumlu hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle araçtaki hasarlanan parçaların tek tek belirtilmek ve kaza ile uyumlu olduğu da teyit edilmek sureti ile kaza tarihindeki değerlerinin aracın yaşına ve değişecek parçalara göre hurda, amortisman ve kıymet kazanma tenzili de değerlendirilerek hasarlı parçaların bedeli + işçilik bedeli + KDV değerlerinin gösterilmesi, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının tespiti;

tamiri ekonomik değilse (araç pert ise) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda değeri arasındaki farkın hasar bedeli olarak tespiti ile bu durumda araçta değer kaybı olmayacağı; aksi halde aracın tamirinin ekonomik olması durumunda da araçta oluşan değer kaybı bedelinin ise Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları doğrultusunda; fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, faturalar sigorta ekspertiz dosyası ve tüm belgeler incelenerek,

aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza tarihindeki kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine göre tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu durumda araç hasar bedeli ve değer kaybı talebiyle açılan davada, öncelikle davacıya ait aracın tamirine ilişkin fatura düzenlenip düzenlenmediğinin saptanması, daha sonra yukarıda açıklanan ilkelere uygun olarak davacıya ait araçtaki hasarlı parçaların tek tek gösterilmesi, kaza ile uyumlu olup olmadığının belirlenmesi, dosyaya ibraz edilen eksper raporu, fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, ibraz edilen deliller ve tüm dosya kapsamı değerlendirilmek suretiyle hasar bedelinin belirlenmesi, aracın kaza tarihindeki değeri ve hasar bedeli karşılaştırılarak aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının açıklığa kavuşturulması,

tamiri ekonomik değilse (araç pert ise) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda (sovtaj) değeri arasındaki farkın davacının zararını oluşturacağı, bu durumda araçta değer kaybı olmayacağı, aracın onarımının ekonomik olduğunun belirlenmesi halinde ise Yargıtay uygulamasına göre aracın modeli, markası, özellikleri, kilometresi, hasarın ağırlığı, yapılan onarım işlemleri, değişen ve boyanan parçaların özellikleri,

daha önce kaza yapmış ise önceki hasarları gibi hususlar gözetilerek uzman bilirkişiden gerekçeli ve denetimi kabil rapor alınarak tahkikatın eksiksiz olarak tamamlanması ve varılacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken hüküm vermeye elverişli olmayan rapor esas alınarak karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Davalı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.