Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2024/434 K.2025/1674

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde; 23.08.2021 tarihinde, davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç sürücüsünün tamamen kusurlu olarak davacı idaresindeki araca çarparak, davacıya ait aracın hasarlanmasına ve dolayısıyla 20.000,00 TL civarında değer kaybına uğramasına neden olduğunu, zararlarından davalının sorumlu olduğunu ileri sürerek, şimdilik kaydıyla 10.000,00 TL değer kaybı tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesinin talep etmiştir.

Davalı ... vekili, cevap dilekçesinde; Dava konusu kazaya karışan aracın davalı ... şirketine ZMS (Trafik) Sigorta Poliçesiyle sigortalı olduğunu ve sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, davacının davasını kanıtlaması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Mahkemece, davanın araç değer kaybı nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olduğu, tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında makine mühendisi bilirkişiden alınan raporunda; davalı ... şirketine sigortalı araç sürücüsünün olay yeri kavşağa dikkatsiz, tedbirsiz ve gereğinden de süratli girerek, kontrolsüz kavşağa sağından giren davacıya ait araca ilk geçiş hakkı da vermediği olayda %75 oranında kusurlu olduğu,

davacı ...'nın, olay yeri kontrolsüz kavşağa yaklaşırken solundan gelen aracı açık olarak görme imkanına sahipken, etkili fren yapmayarak ve de olay yerine yaklaşırken aracının hızını da yeterince azalmamakla aynı kanunun 52/a maddesindeki kurala riayet etmeyerek önleyemediği olayda %25 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 7.500,00 TL olacağı, davalı ... şirketi sorumluluğu sigortalısı araç sürücüsünün kusuru oranında olmakla, davalı ... şirketi sorumluluğunun (%75x7.500,00 TL) - 5.625,00 TL olacağı yönünde görüş ve kanaatinin bildirildiği,

davalı ... şirketinin dosyaya sunduğu 05.07.2022 tarihli dekonttan davacının değer kaybı ödemesi talebine ilişkin 05.07.2022 tarihinde 4.861,13 TL ödeme yapıldığı, bu ödeme de düşüldükten sonra davalı ... şirketinin meydana gelen değer kaybından sigortalısı araç sürücüsünün kusuru oranında 763,87 TL den sorumluluğunun olacağı kabul gerektiği, gerekçesiyle; "davanın kısmen kabulü ile.

763,87 TL değer kaybı tazminatının 05.07.2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,” karar verilmiş hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; raporun karar vermeye ve denetime elverişli olmadığını, bilirkişi raporunda teknik hiç bir değerlendirme yer almadığını, zira değer kaybına ilişkin aldıkları uzman görüşünde, değer kaybının 20.000,00 TL olduğu belirtilmiş iken, mahkemece alınan raporda 7.500,00 TL olarak tespit edilmesinin kabul edilebilir olmadığını, bu nedenle çelişki giderilmeden davanın esası hakkında karar verilmesinin hatalı olduğunu, raporda hesaplamanın formülsayona göre yapıldığından rapora itibar edilmeyeceğini, belirterek kararın kaldırılmasnı istemiştir

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkemece, verilen kararda kamu düzenine aykırılıklar gözetilerek, istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı HMK'nın 355. maddesi gereğince yapılan inceleme neticesinde;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç hasarı nedeniyle, araçta oluşan değer kaybının tazmini istemidir. Mahkemece, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm, raporun karar vermeye ve denetime elverişli olmadığından bahisle davacı tarafından istinaf edilmiştir.

1-Davacı vekilinin hükme esas alınan bilirkişi raporuna yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesinde; Haksız fiilden kaynaklanan maddi tazminat istemli davada, zarar veren "gerçek zarar" ile sorumlu olduğundan zararın Yargıtay 4. Hukuk Dairesi tarafından "gerçek zarar" hesabında benimsediği ilke ve yöntemlere uygun, denetime elverişli, gerekçeli ve çelişki barındırmayan rapor ile tespit edilmesi gerekir. Raporun denetime elverişli olmaması veya çelişki barındırması veya hüküm vermeye elverişli olmaması halinde, HMK'nın 281 maddesi gereğince tarafların itirazı üzerine yahut gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görmesi halinde ek rapor ya da yeni bir bilirkişiden rapor alabilir.

Araç hasarı nedeniyle araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar olarak talep edilbilir. Yargıtay uygulamalarına göre kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, önceye ait hasarları, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği gibi hususlar ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle aracın olay tarihindeki ikinci el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki ikinci el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının belirlenmesi gerekir.

Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan raporda; 23.08.2021 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin açılan davada, davacıya ait aracın, davaya konu kaza öncesinde hasar kaydı olmadığı, meydana gelen kaza nedeniyle davacının aracında 7.847,96 TL hasar meydana gelmiş olduğu, buna göre, öncesinde hasarsız olan aracın kaza tarihi itibariyle, hasarsız haldeki değerinin 210.000,00 TL, onarıldıktan sonra ise değerinde azalma olacağı buna göre ikinci el değerinin 202.500,00 TL olacağı değer kaybının ise 7.500,00 TL olacağının tespit edildiği görülmüştür.

Davacının talebi 23.08.2021 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin olarak araç değer kaybına yönelik olup, bilirkişi raporunda davacıya ait aracın davaya konu kazadan önce hasar kaydı olmadığı belirtilmiş ise de, davacıya ait aracın 07.02.2020 tarihinde 7.847,96 TL hasar kaydına ilişkin dosyada ekpertiz raporu bulunduğu gibi, bilirkişi değer kaybına yönelik belirleme yaparken davaya konu 23.08.2021 tarihinde meydana gelen araç hasarına ilişkin 14.120,01 TL hasarı olduğuna yönelik ekpertiz raporu yerine, davaya konu olmayan davacının önceki hasar kaydını inceleyerek rapor tanzim etmiştir. Bu nedenle rapor denetime ve karar vermeye uygun olmadığı gibi, değer kaybının belirlenmesi açısından da elverişli değildir.

Bu durumda, HMK'nın 281. maddesi gereğince, aynı bilirkişiden ek rapor yahut araç değer kaybı konusunda uzman makine mühendisi olan yeni bir bilirkişiden, davaya konu 28.08.2021 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin hasar kayıtları incelenerek, ayrıca davacının aracının 07.02.2020 tarihindeki kazasının da aracın değerine etkisinin değerlendirildiği ve buna göre meydana gelen kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybı oluşup olmayacağı, oluştuğunun kabul edilmesi halinde miktarının tespit edildiği rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incleme ile karar verilmiş olması isabetli değildir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne uyuşmazlığın çözümünde etkili deliler toplanılmadan ve değerlendirilmeden karar verilmiş olması nedeniyle kararın HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, davanın yeniden görülerek, açıklanan eksiklikler giderilerek, kararın davacı tarafından istinaf edilmiş olması nedeniyle, davacının usuli kazanılmış hakları da gözetilerek karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, karar vermek gerekmiştir.