Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2024/72 K.2025/1424

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı ... ve davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 04.08.2022 tarihinde davalı ...'ün sürücüsü ve işleteni olup davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın çarpıştığını, kaza sonucunda davacıya ait araçta hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, ceza soruşturmasında davalı sürücünün kırmızı ışıkta geçtiğinin tespit edildiğini, davacının aracında oluşan toplam 49.989,44 TL’lik hasar bedelinin davacı tarafça karşılandığını, ayrıca değer kaybı meydana geldiğini, davalı sigorta şirketi tarafından 16.656,10 TL hasar ve 1.854,00 TL değer kaybı ödemesi yapılmış olup arabuluculuk aşamasından sonuç alınamadığını,

davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1,000,00 TL hasar bedeli ve 100,00 TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında hasar bedeli talebini 33.368,75 TL, değer kaybı talebini 1.646,00 TL olarak artırmıştır.

Davalı sigorta şirketi vekili, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının usule aykırı olduğunu, davacının müracaatı üzerine hasar ve değer kaybı ödendiğini, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, kusur ve zararın ispatlanması gerektiğini, sigorta şirketinin kaza tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur. Davalı ..., aracının sigortalı olup zararın sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazasından kaynaklanan bakiye hasar bedeli ve değer kaybı talebine ilişkin olduğu, 07.06.2023 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait aracın sürücüsünün kusursuz olduğunun belirtildiği, bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak davanın kabulü ile 33.368,75 TL bakiye hasar bedeli, 1.646,00 TL bakiye değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 35.014,75 TL tazminatın davalı ...

Sigorta Anonim Şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 03.11.2022 tarihinden itibaren, davalı ... yönünden kaza tarihi olan 04.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı sigorta şirketi vekili istinaf dilekçesinde, mahkemece hükme esas alınan rapor ile kaza tespit tutanağındaki çelişkilerin giderilmesi gerektiğini, mahkemece eksik inceleme ile karar verildiğini, kusura ilişkin Adli Tıp Kurumundan rapor alınması gerektiğini, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme ile zararın karşılandığını, bilirkişi raporunda belirlenen tutarların fahiş olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı ... istinaf dilekçesinde, mahkemece yargılama sırasında alınan kusura ilişkin raporda %100 oranında kusurlu olduğunun belirtildiğini, kaza mahallinde keşif yapılarak tanıklar dinlenilmek suretiyle kusur oranı konusunda rapor alınması gerekirken eksik inceleme ile karar verildiğini, esasen kendisinin aracına karşı tarafın çarptığını, raporda belirtilen hasar oranım bedeli ve değer kaybı kalemlerinin gerçek değerin çok üzerinde olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca resen gözetilmesi gereken hususlar ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili, davalı ...'ün idaresinde olup davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davacıya ait aracın çarpışması sonucunda meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğünü, ayrıca değer kaybı oluştuğunu, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin zararı karşılamadığını belirterek araç hasar bedeli ve değer kaybı taleplerinde bulunmuş, mahkemece 07.06.2023 tarihli bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davalılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Dosya içeriğinden, 04.08.2022 tarihinde kaza tespit tutanağına göre davalı sürücü ... idaresindeki araç ile seyir halinde iken olay yeri kavşakta sağından gelen sürücü ... idaresindeki araç ile çarpışması sonucunda kaza meydana geldiği, araç hasarı ve değer kaybı talebiyle açılan davada yargılama sırasında alınan 07.06.2023 tarihli bilirkişi raporunda davacıya ait 2012 model ... marka ... plakalı aracın hasar tutarının toplam 50.024,85 TL olarak belirlendiği,

değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede aracın kaza tarihindeki hasarsız değerinin 50.000,00 TL olduğu belirtildikten sonra değer kaybının 50.000,00-46.500,00 TL hesabıyla 3.500,00 TL olarak belirtildiği, mahkemece rapordaki bu tespit ve hesaplamalar esas alınarak karar verilmiş ise de araçta meydana gelen hasar tutarı ve aracın ikinci el değerine göre onarımının ekonomik olup olmadığı yönünde değerlendirme yapılmadığı, raporun hüküm vermeye elverişli olmadığı anlaşılmıştır.

Davalı taraf davacının gerçek zararını gidermekle yükümlü olup gerçek zararın usulüne uygun olarak tespit edilmesi gerekir.

Meydana gelen kaza nedeniyle, aracın hasar gördüğünden bahisle hasar miktarının ve bedelinin tespiti, davacının aracının markası, modeli, yaşı ve kaza ile uyumlu hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle araçtaki hasarlanan parçaların tek tek belirtilmek ve kaza ile uyumlu olduğu da teyit edilmek sureti ile kaza tarihindeki değerlerinin aracın yaşına ve değişecek parçalara göre hurda, amortisman ve kıymet kazanma tenzili de değerlendirilerek hasarlı parçaların bedeli + işçilik bedeli + KDV değerlerinin gösterilmesi, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının tespiti;

tamiri ekonomik değilse (araç pert ise) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda değeri arasındaki farkın hasar bedeli olarak tespiti ile bu durumda araçta değer kaybı olmayacağı; aksi halde aracın tamirinin ekonomik olması durumunda da araçta oluşan değer kaybı bedelinin ise Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları doğrultusunda; fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, faturalar sigorta ekspertiz dosyası ve tüm belgeler incelenerek,

aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza tarihindeki kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine göre tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu durumda araç hasar bedeli ve değer kaybı talebiyle açılan davada, öncelikle yukarıda açıklanan ilkelere uygun olarak davacıya ait araçtaki hasarlı parçaların tek tek gösterilmesi, kaza ile uyumlu olup olmadığının belirlenmesi, dosyaya ibraz edilen eksper raporu, fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, ibraz edilen deliller ve tüm dosya kapsamı değerlendirilmek suretiyle hasar bedelinin belirlenmesi, aracın kaza tarihindeki değeri ve hasar bedeli karşılaştırılarak aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının açıklığa kavuşturulması,

tamiri ekonomik değilse (araç pert ise) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda (sovtaj) değeri arasındaki farkın davacının zararını oluşturacağı, bu durumda araçta değer kaybı olmayacağı, aracın onarımının ekonomik olduğunun belirlenmesi halinde ise Yargıtay uygulamasına göre aracın modeli, markası, özellikleri, kilometresi, hasarın ağırlığı, yapılan onarım işlemleri, değişen ve boyanan parçaların özellikleri,

daha önce kaza yapmış ise önceki hasarları gibi hususlar gözetilerek uzman bilirkişiden gerekçeli ve denetimi kabil rapor alınarak tahkikatın eksiksiz olarak tamamlanması ve varılacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken hüküm vermeye elverişli olmayan rapor esas alınarak karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Davalı ... ve davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin istinaf başvurularının açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.