Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2021/288 K.2022/1210

Eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepli davada mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı .... Şirketi vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle; davalı .... Şirketinin yüklenicisi olduğu enerji iletim hattı tesisi işi kapsamındaki 1-119 numaralı direklerin alt montaj işlerinin yapımı hususunda müvekkili ile taşeron olan diğer davalı ....

Şirketi arasında sözleşme akdedildiğini, müvekkilinin direklere malzeme taşınması için öncelikle yol çalışması yapılması gerekmesi, vatandaş arazisinden geçişler için izin alınması, arazi kamulaştırmaları ve arazinin çoğunlukla orman niteliğinde bulunması nedenleriyle ancak 15.10.2011 tarihinde işe başlayabildiğini, 01.12.2011 tarihindeki yoğun kar yağışına kadar çalışıldığını, 03.05.2012 tarihinde hava koşullarının düzelmesiyle şantiyenin tekrar açıldığını ve özverili bir çalışmayla işin 09.12.2012 tarihinde bitirildiğini,

sözleşmede iş bitiminin 30.08.2012 olarak belirlenmesine rağmen davalıların ancak 25.07.2012 tarihinde çalışma için gerekli izinleri alabildiklerini ve iş bitirilmesine rağmen müvekkilinin istihkaklarını ödemediklerini, 01.02.2013 tarihli ihtarnameye davalı .... Şirketinin cevabi ihtarında işin 30.08.2012 tarihinde bitirilmemesi nedeniyle gecikme cezası kesileceği ve müvekkili tarafından bir kısım işçiliklerin yaptırıldığı dava dışı ...

Firmasına 197.609 TL borçlu olunduğundan bahisle 5 numaralı hakedişte 100.000 TL'nin bloke edildiğinin bildirildiğini, karşılıklı olarak ihtarnamelerin keşide edildiğini, halen müvekkilinin faturalardan kaynaklı 380.000 TL alacağının ödenmediğini, davalılarda 524.000 TL teminat senedi bulunduğunu, davalıların sözleşmeye aykırı davrandıklarını, eksik iş iddialarının iş sahibi ... tarafından işin kabul edilip teslim alınmasıyla ortaya çıktığını öne sürerek şimdilik 10.000 TL'nin ihtar tarihinden itibaren faiziyle birlikte müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini dava etmiş;

kısmi ıslah ile talebini 505.446,28 TL'ye artırarak davalı .... Şirketinden tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; müvekkiliyle davacı arasında ticari ilişki bulunmadığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, davacı 09.12.2012 tarihinde işi tamamladığını iddia etmekle alacağın zamanaşımına uğradığını, davacının imzaladığı gerek 05.09.2011 tarihli sözleşme, gerek ise 02.04.2012 tarihli ek sözleşme içeriği gereğince hava koşulları gereğince bir kısım işlerin yapılamadığına dair iddianın haklı olmadığını, ...'ın geçici kabul tutanağı ile davacının işi tamamlamadığının ortaya konduğunu ve 38.396,93 TL borçlu olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; alacağın zamanaşımına uğradığını, 05.09.2011 tarihli sözleşmede işin bitim tarihinin 30.08.2012 olarak belirlendiğini, sözleşmede sürenin hesabında havanın fen noktasında çalışmaya uygun olmadığı dönem ve resmi tatil günlerinin dikkate alındığı ile bu nedenlerle süre uzatımı verilmeyeceğinin düzenlendiğini, 02.04.2012 tarihli ek sözleşmede de ana sözleşmedeki hükümlerin aynen kabul edildiğini, ... tarafından düzenlenen geçici kabul tutanağında eksik işlerin belirlendiğini, davacının alacaklı olmayıp, 38.396,93 TL borçlu olduğunu,

sözleşme gereğince işçi ücretlerinin hakediş alacaklarına mahsuben işçilere ödeneceğini, davacı taşeronu ...'un başvurusu üzerine 191.038 TL işçilik borcu nedeniyle davacı hakedişinde 100.000 TL'nin bloke edildiğini ve bunun 99.348 TL'sinin 20.05.2014 tarihinde işçilere ödenerek davacı borcu olarak kaydedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince;"Taraflar arasında mevcut esas ve ek eser sözleşmeleri kapsamında 11/12/2019 tarihli bilirkişi kurulu ikinci ek raporunda da belirtildiği üzere, Uyuşmazlık konusu sözleşme ile ilgili olarak; geçici kabulde görülen eksikliklere göre davacının yaptığı imalatın tutarının 1.614.007,00 TL olup, yapılan ödemelerin mahsubu sonrasında 1.106.319,71 TL ve yine 750.304,63 TL olan kesintilerin mahsubu sonrasında 356.015,08 TL hak ediş alacağı olduğu belirlenmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere.

356.015,08 TL hak ediş alacağı ile birlikte ayrıca 159.431,20 TL teminat kesintisinin geçici kabulünün yapılmış olması nedeniyle yarısının iadesi gerekmekle; davacının yapmış olduğu imalattan ötürü davalıdan yapılan ödemeler ve kesintiler sonrasında talep edebileciği tutar 356.015,08 TL + (159.431,20 TL%50=) 79.715,60 = 435.730,68 TL olmakla, dava ve ıslah dilekçesinin içeriği dikkate alınarak bu miktar için davalı ... ....A.Ş. yönünden davanın kısmen kabulü" gerektiği gerekçesiyle "a)Davalı ... ...

A.Ş.'ye karşı açılan davanın reddine, b)Davalı ... ... A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine, 2-a)Davalı ... ....A.Ş.'ye açılan davanın kısmen kabulü ile 435.730,68-TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....A.Ş'den tahsili ile davacıya ödenmesine, b-)Davalı ... ...

A.Ş. yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine," karar vermiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; sözleşmenin 24. maddesinde hakedişlerden yapılacak %10 nakit teminat kesintisinin iadesinin düzenlendiği, mahkemece geçici kabul yapıldığı gerekçesiyle teminat kesintisinin yarısının iadesine karar verildiği, oysa 21.12.2015 tarihinde kesin kabulün de yapıldığı, SGK ilişiksiz belgesi sunulmadan kesin hesabın yapılamayacağı, teminatın tamamının iadesi gerektiği nedenleriyle mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde davacının alacağını 380.000 TL ve 370.000 TL olarak belirttiği, miktarlar farklı olsa da, belirsiz alacak davası açılamayacağı, davacının 09.12.2012 tarihinde işi bitirdiğini beyan ettiği, 19.01.2015 tarihli dava dilekçesinde 10.000 TL talep edildiği, bu itibarla dava dilekçesinde talep edilen 10.000 TL'nin üzerindeki talep hakkının 19.01.2020 tarihi itibariyle zamanaşımına uğradığı, bilirkişi raporlarının hatalı ve eksik incelemeye dayalı olduğu, hüküm kurmaya elverişli olmadığı, 7 numaralı hakedişte tespit edildiği üzere işin 31.12.2012 tarihinde tamamlandığı,

bu nedenle 120 iş günü için gecikme cezası hesaplanması gerektiği, gecikme cezasının 121.217,53 TL olduğu, ...'ın 04.10.2013 tarihli geçici kabul tutanağıyla eksikliklerin belirlendiği, kesin kabule kadar giderilmesi koşuluyla geçici kabul yapıldığı, davacı taraf ihtarnameyle uyarılmasına rağmen eksiklikleri gidermediği, ...'ın yüklenici olan davalı ....

Şirketine gönderdiği 11.12.2014 tarihli yazıda geçici kabul eksiklikleri ve diğer eksikliklerin giderilmesini takiben kesin kabul çalışmalarına başlanabileceği denilerek kesin kabulün reddedildiği, müvekkilinin alt yüklenicilere ait sözleşmede tespit edilen 27.08.2015 tarihli eksiklikleri davacı nam ve hesabına ....

Şirketine tamamlattığı, 53.100 TL ödeme yaptığı, istinaf dilekçesinin 11. sırasında listelenen davacının yazılı talimatlarıyla nam ve hesabına yapılan, faturaya ve yazılı belgelere dayalı ödemelerin dikkate alınmadığı, yine 12. sırada listelenen kesintilerin de hesaba dahil edilmediği, kök raporda davacı adına ödenen 99.348 TL işçi ödemeleri hesaba dahil edilmişken bordroların bulunmadığı gerekçesiyle sonraki raporlara dahil edilmediği,

oysa bordroların davacı tarafça düzenlenip müvekkiline teslim edilmesi gerektiği, davacının müvekkiline 38.396,91 TL borçlu olduğu nedenleriyle mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepli olup, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı vekili ile davalı .... Şirketi vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde uyarınca istinaf nedenleriyle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Somut olayda davacı ile davalı .... Şirketi arasında 05.09.2011 tarihli Alt Yüklenicilere Ait Sözleşme (Direk Alt Montaj İşleri Yapımı İçin) başlıklı eser sözleşmesinin akdedildiği, dava dışı ... ile davalı ....

Şirketi arasında akdedilen sözleşme kapsamındaki 1 ila 119 numaralı direklerin alt montaj işlerinin 2.645.770 TL + KDV birim fiyatla yapılmasının, işin 30.08.2012 tarihine kadar teslim edilmesinin, iş süresinin hesabında havanın fen noktasında çalışmaya uygun olmayan devresi ile resmi tatil günleri dikkate alınmış olmakla bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmemesinin, gecikme halinde sözleşme bedelinin onbinde altısı oranında günlük gecikme cezası uygulanmasının, ödemelerin hak edişlere bağlı olarak yapılmasının, hak edişlerden %10 teminat kesintisi yapılmasının, teminat kesintilerinin yarısının geçici kabulde,

kalanının ise kesin hesap yapıldığında SGK ilişiksiz belgesi sunularak ödenmesinin ve puantajlara göre hazırlanan bordrolardaki tutarlar esas alınarak hesaplanacak işçi ücretlerinin ise taşeron adına hak ediş alacaklarına mahsuben yüklenici tarafından ibraname alınarak işçilere ödenmesinin kararlaştırıldığı, yine taraflar arasında akdedilen 27.03.2012 tarihli ek sözleşmede ise, iş kapsamının 1-6 ve 56-128 numaralı direkler olarak belirlendiği, ek sözleşme ile iş bedelinin birim fiyatlar esas alınarak 1.642.514 TL olarak tespit edildiği, taraflarca düzenlenen ilk 4 hak edişin ihtirazi kayıtsız olarak imzalandığı,

5 numaralı hak edişin ise davacı taşeron tarafından ...

Yücesoy'a olan işçilik borcu blokesine ilişkin 197.609 TL borcun bulunmadığından bahisle ihtirazi kayıtla imzalandığı, ancak dosya içerisinde bulunan hak ediş fotokopisinde sayfanın tamamı görüntülenmediği için ihtirazi kayda ilişkin şerhin tamamının görülemediği, 5 numaralı hak edişte "... ...'a olan işçilik borcunun blokesi" nin yanı sıra SSK ödemesi, izin belgesi alınması ile belirtilen şirket/ firmalara yapılan ödemeler nedeniyle de kesinti yapıldığı, 6 numaralı hak edişin de davacı taşeron tarafından istihkakların içeriğine itiraz edilerek hakları saklı kalmak kaydıyla ihtirazi kayıtla imzalandığı,

dava dışı iş sahibi ...'ın davalı ... ...Şirketiyle yaptığı sözleşme gereğince işin geçici kabulünü 23.07.2013 tarihi itibar olunarak 04.11.2013 tarihinde yaptığı, ancak dava tarihi itibariyle dava dışı iş sahibi ... ile davalı ... ...Şirketi arasında kesin hesap çıkartılmadığı gibi, davacı ile davalı ... arasında da kesin hesabın çıkartılmadığı anlaşılmakla eldeki davanın bu taraflar arasındaki kesin hesabın çıkartılması talepli olduğu, bu kapsamda mahkemece taraflar arasında düzenlenen ek sözleşmeyle belirlenen işe ilişkin olarak dava dışı idarece geçici kabulün de yapıldığı,

yerleşik içtihatlar gereğince delil tespiti ve ihtar bulunmadığından sözleşme kapsamındaki mevcut imalatın davacı tarafından yapılmış olduğunun kabulü gerekmekle davalının eksik işleri 3. kişiye tamamlattırdığına dair savunması ispat edilemediğinden, yine alınan bilirkişi raporu ve dosya kapsamı ile davacının üstlendiği işe ilişkin geçici kabul eksiğinin 28.507 TL olduğu belirlenmekle davacının hakediş alacağının 1.614.007 TL olduğunun kabulü doğru ise de; taraflar arasında düzenlenip ihtirazi kayıtsız imzalanan ilk 4 hakedişin kesintiler yönünden tarafları bağlayıcı olduğu, 5 ve 6 numaralı hakedişlere itiraz edildiği,

gecikme cezası ve davacı adına yapıldığı iddia edilen ödemelere ilişkin taraflarca sunulan deliller ile sözleşme kapsamında davacının yükümlülüğünde bulunan kalemlere ilişkin kesintiler dikkate alınarak denetlenebilir nitelikte ek rapor alınarak kesin hesabın çıkartılması ve oluşacak sonuca göre hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından diğer istinaf nedenleri incelenmeksizin taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile mahkeme kararının HMK 353/1.a.6 madde gereğince kaldırılmasına,

dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde yeniden görülmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır